Emu zwyczajne
| Emu zwyczajne | |
| Dromaius novaehollandiae[1] | |
| (Latham, 1790) | |
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | strunowce |
| Podtyp | kręgowce |
| Gromada | ptaki |
| Podgromada | Neornithes |
| Nadrząd | paleognatyczne |
| Rząd | kazuarowe |
| Rodzina | emu |
| Rodzaj | Dromaius |
| Gatunek | emu zwyczajne |
| Synonimy | |
|
|
| Podgatunki | |
|
|
| Kategoria zagrożenia (CKGZ)[3] | |
| Zasięg występowania | |
Emu zwyczajne, emu (Dromaius novaehollandiae) – gatunek nielotnego ptaka z rodziny emu (Dromaiidae), będący jedynym żyjącym gatunkiem w obrębie rodzaju Dromaius. Jest największym ptakiem tubylczym w Australii i drugim pod tym względem na świecie. Większy jest jedynie inny, spokrewniony z nim bezgrzebieniowiec – struś. Upierzenie brązowe, ptak osiąga do 2 metrów wysokości. Emu jest pospolity na większej części kontynentu australijskiego, pomimo że unika gęsto zaludnionych miejsc, zwartych lasów oraz obszarów suchych[4]. Może szybko pokonywać duże odległości, ponieważ biegnąc odpowiednim tempem bardzo wolno się męczy, jednak jeśli jest to konieczne, potrafi biec na krótkim odcinku drogi 50 km/h[4]. Prowadzi wędrowny, oportunistyczny tryb życia. Może przebywać duże odległości, by znaleźć pożywienie. Jego dieta składa się z różnorodnych roślin i owadów.
Podgatunek emu, który wcześniej zamieszkiwał Tasmanię wyginął po kolonizacji Australii przez Europejczyków w 1788. Ich działania wpłynęły także na rozmieszczenie podgatunków kontynentalnych. Dawniej emu były pospolite na wybrzeżu wschodnim, dziś występują tam rzadko. Jednak rozwój rolnictwa i dostarczanie wody do centralnej części kontynentu pozwoliły ptakom na egzystencję na wysuszonych regionach. Emu są hodowane dla mięsa, oleju i skór.
Spis treści |
Charakterystyka[edytuj]
Wygląd[edytuj]
Ma masywne ciało i długie nogi po trzy palce na każdej. Upierzenie tułowia u obu płci jest koloru brązowego. Głowa o czarnym odcieniu z niebieskoszarą, nagą skórą na bokach i na szyi.
Wymiary[edytuj]
Jest drugim po strusiu największym żyjącym ptakiem. Osiąga do 2 m wysokości (1 m w kłębie) i wagę do 55 kg. Samica jest większa od samca.
Zachowanie[edytuj]
Biega bardzo szybko, osiągając do 50 km/h. W razie zagrożenia broni się uderzając napastnika nogami.
Środowisko[edytuj]
Żyje głównie na krzaczastych stepach (w Australii nazywanych scrubs).
Pożywienie[edytuj]
Żeruje w małych stadach. Jest wszystkożercą, jego główne pożywienie to owoce, nasiona oraz owady.
Lęgi[edytuj]
W okresie godowym, dzięki budowie tchawicy emu wydaje buczące dźwięki. Opiekę nad lęgiem sprawuje samiec. Wysiaduje on w gnieździe (zagłębienie w ziemi) 7-10 ciemnozielonych jaj przez około 56 dni. Po wykluciu się pręgowanych piskląt samiec dalej sprawuje nad nimi opiekę.
Systematyka[edytuj]
Wyróżniono kilka podgatunków D. novaehollandiae[5], lecz ich pozycja taksonomiczna jest sporna. Niektórzy autorzy wyodrębniają emu małe i czarne do rangi gatunku[6][7] lecz badania genetyczne wykazały że nie różnią się od emu w sposób wystarczający aby uzyskały status odrębnych taksonów[8][9].
- Dromaius novaehollandiae rothschildi – południowo-zachodnia Australia.
- emu zwyczajne (Dromaius novaehollandiae novaehollandiae) – Australia za wyjątkiem połdniowo-wschodniej.
- Dromaius novaehollandiae diemenensis – podgatunek wymarły, występował na Tasmanii.
- emu czarne (Dromaius novaehollandiae ater) – podgatunek wymarły, występował na wyspie King.
- emu małe (Dromaius novaehollandiae baudinianus) – podgatunek wymarły, występował na Wyspie Kangura.
Ciekawostki[edytuj]
Hodowcy i farmerzy australijscy tępią emu, gdyż żeruje on na polach uprawnych i wyrządza tam szkody. Akcja wybijania tych ptaków zmniejszyła ich liczbę o dziesiątki tysięcy osobników.
Przypisy
- ↑ Dromaius novaehollandiae w: Integrated Taxonomic Information System (ang.)
- ↑ Emu (Dromaius novaehollandiae) (ang.). IBC: The Internet Bird Collection. [dostęp 16 lipca 2012].
- ↑ Dromaius novaehollandiae. Czerwona Księga Gatunków Zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.)
- ↑ 4,0 4,1 S. J. J. F. Davies: Grzimek's Animal Life Encyclopedia. 8 Birds I Tinamous and Ratites to Hoatzins (2 ed.). Farmington Hills: MI: Gale Group, 2003, s. 83-87. ISBN 0 7876 5784 0.
- ↑ Frank Gill, Minturn Wright: Family Dromaiidae (ang.). IOC World Bird List: Version 3.1. [dostęp 16 lipca 2012].
- ↑ Edward C. Dickinson: The Howard and Moore complete checklist of the birds of the World, Revised and enlarged 3rd Edition. Londyn: Christopher Helm, 2003. ISBN 9780691117010. (ang.)
- ↑ Les Christidis, Walter Boles: Systematics and Taxonomy of Australian Birds. Collingwood Victoria, Australia: CSIRO Publishing, 2008. ISBN 9780643096028. (ang.)
- ↑ Errol Fuller: Extinct Birds. Revised Edition. Nowy Jork: Cornell University Press, 2001. ISBN 080143954X. (ang.)
- ↑ Tim H. Heupink, Leon Huynen, David M. Lambert. Ancient DNA Suggests Dwarf and ‘Giant’ Emu Are Conspecific. „PloS ONE”. 6 (4), s. e18728, 2011. doi:10.1371/journal.pone.0018728 (ang.).