Język pomocniczy

Język pomocniczy (międzynarodowy język pomocniczy, ang. international auxiliary language, skracany do IAL lub aukslang) – język używany w komunikacji między różnojęzycznymi osobami.

Podstawowym założeniem aukslangu jest ułatwienie komunikacji, nie zaś zastąpienie powszechnie używanych języków rodzimych.

Sztuczny język pomocniczy

Przeważnie termin "języki pomocnicze" odnosi się do języków sztucznych, takich jak esperanto, ido, interlingua, volapük, occidental, latina sine flexione i wiele innych. Języki tego rodzaju są przeważnie aposterioryczne i mogą być schematyczne lub naturalistyczne. Nie są one powszechnie używane. Szacuje się, że najbardziej popularny z nich – esperanto – ma około kilkuset tysięcy mówiących.

Naturalny język pomocniczy

Językiem pomocniczym jest też nazywany język etniczny, któremu nadano tę rolę np. w drodze międzynarodowej umowy. Takim językiem mógłby być jeden z najczęściej używanych, jednakże nawet język angielski i mandaryński są używane przez mniej niż czwartą część populacji świata.

Aby przezwyciężyć te trudności, proponowano wprowadzenie w drodze międzynarodowego konsensusu, w konsultacji z ekspertami z rozmaitych dziedzin wiedzy, języka sztucznego lub etnicznego. Miałby to być język w formie ustnej i pisemnej. Język taki miałby być nauczany w każdym kraju jako dodatkowy (drugi język), obok języków narodowych.

Języki niewidomych i niesłyszących

Proponowano także przyjęcie oficjalnego pisma dla niewidomych, zgodnego z międzynarodowym językiem pomocniczym. Jako lingua franca głuchych zaproponowano język znaków, taki jak gestuno, gdyż w chwili obecnej istnieje kilka niezgodnych ze sobą języków. Uważa się, że język taki nie powinien być zgodny z formą mówioną i pisaną międzynarodowego języka pomocniczego, gdyż języki znaków są niezależne od tych form.

Pomysły te nie upowszechniły się jednak w takiej mierze, jak zakładano. Uważa się niekiedy, że konieczne jest polityczne wsparcie ze strony państw, uzupełnione o środki niezbędne do nauczania i wdrażania.

Zobacz też

• lingua franca
• esperanto

Linki zewnętrzne

• OneTongue.com – witryna poświęcona upowszechnieniu idei międzynarodowego języka pomocniczego
• The Function of an International Auxiliary Language – artykuł napisany przez Edwarda Sapira, omawiający kwestie języka pomocniczego.