Kosmos (roślina)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kosmos
Morfologia (Cosmos caudatus)
Morfologia (Cosmos caudatus)
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad Euphyllophyta
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad astrowe
Rząd astrowce
Rodzina astrowate
Podrodzina Asteroideae
Rodzaj kosmos
Nazwa systematyczna
Cosmos Cav.
Icon. 1: 9. t. 14. 16 Feb 17
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Cosmos atrosanguineus

Kosmos (Cosmos Cav.) – rodzaj roślin należący do rodziny astrowatych. Należy do niego około 25 gatunków pochodzących z obszarów Ameryki o cieplejszym klimacie, większość gatunków z Meksyku[2]. Gatunkiem typowym jest Cosmos bipinnatus[3].

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Rośliny jednoroczne i byliny o wyprostowanych i słabo ulistnionych łodygach[2]. Liście głęboko wcięte lub klapowane. Kwiaty zebrane w koszyczki na długich szypułkach. Brzeżne kwiaty języczkowe są szerokie, u różnych gatunków w kolorze od białego przez purpurowy i czerwony do kasztanowego.

Systematyka[edytuj | edytuj kod]

Pozycja systematyczna według APweb (aktualizowany system system APG III z 2009)

Angiosperm Phylogeny Website adoptuje podział na podrodziny astrowatych (Asteraceae) opracowany przez Panero i Funka w 2002[4], z późniejszymi uzupełnieniami[5]. Zgodnie z tym ujęciem rodzaj Cosmos należy do plemienia Coreopsideae Lindl., podrodziny Asteroideae (Juss.) Chev. W systemie APG III astrowate są jedną z kilkunastu rodzin rzędu astrowców (Asterales), wchodzącego w skład kladu astrowych w obrębie dwuliściennych właściwych[1].

Pozycja w systemie Reveala (1993-1999)

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa astrowe (Asteridae Takht.), nadrząd astropodobne (Asteranae Takht.), rząd astrowce (Asterales Lindl), rodzina astrowate (Asteraceae Dumort.), rodzaj kosmos (Cosmos Cav.)[6].

Gatunki uprawiane[2]

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

Niektóre gatunki są uprawiane jako rośliny ozdobne, w Polsce ze względu na klimat tylko jako rośliny jednoroczne. Uprawia się je przez wysiew nasion. Wyższe odmiany wymagają podczas kwitnienia podparcia.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-04-15].
  2. 2,0 2,1 2,2 Geoff Burnie i inni: Botanica. Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 3-8331-1916-0.
  3. Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-28].
  4. Panero J.L., Funk V.A.. Toward a phylogenetic subfamilial classification for the Compositae (Asteraceae). „Proceedings of the Biological Society of Washington”. 115 (4), s. 909–922, 2002. Biological Society of Washington. 
  5. B. Baldwin, J. M. Bonifacino, T. Eriksson, V. A. Funk, C.A. Mannheimer, B. Nordenstam, N. Roque, I. Ventosa: Compositeae classification (ang.). Smithsonian National Museum of Natural History. [dostęp 2010-05-24].
  6. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Cosmos (ang.). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-28].