Lipowiec (powiat szczycieński)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Lipowiec
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat szczycieński
Gmina Szczytno
Liczba ludności 5,5%
Strefa numeracyjna (+48) 89
Kod pocztowy 12-110
Tablice rejestracyjne NSZ
SIMC 0489283
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Lipowiec
Lipowiec
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Lipowiec
Lipowiec
Ziemia 53°28′N 21°08′E/53,466667 21,133333

Lipowiec (dawniej Lipowitz) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie szczycieńskim, w gminie Szczytno.

Do 1954 roku siedziba gminy Lipowiec. W latach 1975-1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa olsztyńskiego.

Lipowiec według danych z 2004 roku miał 863 mieszkańców i był najliczniejszym sołectwem w gminie. We wsi jest m.in. poczta, szkoła podstawowa, kościół, cmentarz i ośrodek zdrowia. Niedaleko znajduje się też Jednostka Wojskowa Lipowiec (nr 2031). Lipowiec znajduje się daleko od dróg krajowych i wojewódzkich, ale dojechać do niego można trzema drogami utwardzonymi. Położenie: ok. 13 km na południowy wschód od Szczytna. Dojazd: Szczytno - Rudka - Prusowy Borek (lub Młyńsko - Płozy) - Wawrochy - Wały - Lipowiec.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś lokowana w 1666 r., na prawie chełmińskim, ponownie zasiedlona w czasach Fryderyka Wielkiego. Dawniej była to wieś z prawem do odbywania dwóch targów i jednego jarmarku rocznie. W końcu XIX powstała tu parafia ewangelicka oraz parafia katolicka. W 1932 r., w ramach akcji germanizacyjnej zmieniono urzędową nazwę wsi na Lindenort. w 1939 r. we wsi było 1230 mieszkańców, zasiedlających 162 gospodarstwa rolne, Był wtedy we3 wsi także młyn, tartak, trzy duże zajazdy, apteka z drogerią oraz kilka sklepów. Działały też: Towarzystwo Kredytowe i Towarzystwo Ubezpieczeniowe, założone przez mieszkańców wsi.

Kościół ewangelicki, wzniesiony w latach 1905-1906 (w ramach obchodów jubileuszy 200. lecia Królestwa Pruskiego), obecnie nie istnieje, został spalony przez żołnierzy radzieckich w zimie 1945 r. Pozostałości zostały rozebrane do fundamentów w 1957 r. Zachowała się tylko tablica ze sceną Ukrzyżowania i napisem upamiętniającym wybudowanie świątyni - znajduje się obecnie przy kościele ewangelickim w Szczytnie.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

  • Ulicówka z dobrze zachowaną zabudową murowaną i drewnianą z początków XX w.
  • Kościół katolicki pw. św. Walentego i św. Jakuba, wzniesiony w 1892 r. jako filia parafii w Lesinach Wielkich, z inicjatywy ks. Walentego Tolsdorfa konsekrowany w 1896 r. Wystrój wnętrza neogotycki, z końca XIX w. Projektantem był Fritz Heitmann - autor innych świątyń w regionie[1].
  • Cmentarz parafialny
  • Kapliczka, znajdująca się przed kościołem, neogotycka, wybudowana w 1902 r.
  • Drewniana plebania z początku XX w.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Iwona Liżewska, Wiktor Knercer: Przewodnik po historii i zabytkach Ziemi Szczycieńskiej. Olsztyn, Agencja Wydawnicza "Remix" s.c., 1998, 171 str., ISBN 83-87031-13-5

Przypisy

  1. Marian Jurak, Aleja jałowców i szkatułkowy klon, w: Przegląd Turystyczny - magazyn informacyjny Warmii i Mazur, nr 69, Polska Izba Turystyki, Olsztyn, wrzesień 2009, s. 9, ISSN 1428-9857