Michel Houellebecq
| Michel Houellebecq | |
Michel Houellebecq, Warszawa, 9 czerwca 2008 r. |
|
| Imiona i nazwisko | Michel Thomas |
| Data i miejsce urodzenia | 26 lutego 1958, La Réunion |
| Narodowość | Francja |
| Dziedzina sztuki | literatura |
Michel Houellebecq (wym. miʃɛl wɛlˈbɛk) (właśc. Michel Thomas, ur. 26 lutego 1958 na wyspie La Réunion) – francuski pisarz, eseista, poeta i autor piosenek. Pisarz opuścił Francję w roku 2000, by mieszkać najpierw w Irlandii, a następnie w Andaluzji[1].
Spis treści |
[edytuj] Kariera i kontrowersje
[edytuj] Literatura
Houellebecq odniósł sukces wraz z powieścią Cząstki elementarne w 1998 roku. Platformie, wydanej w 2001 roku, towarzyszył kontrowersyjny wywiad udzielony miesięcznikowi Lire. Houellebecq nazwał w nim islam "najgłupszą religią świata"[2]. Sama powieść – Platforma – dotyczy turystyki seksualnej do krajów, gdzie islam jest religią dominującą; mimo to problematyka religijna nie zajmuje w niej centralnego miejsca. Wywiad udzielony miesięcznikowi rozwijał jednak szczególnie ten właśnie aspekt. Wypowiedź Houellebecqa wywołała liczne protesty – wytoczono mu proces, w którym został oskarżony o nawoływanie do nienawiści rasowej i o islamofobię (jednym z oskarżycieli był zwierzchnik wspólnoty muzułmańskiej we Francji, Dalil Boubakeur). Pisarz bronił się twierdząc m.in., że jego postawa nie wyraża poglądów rasistowskich, jako, że islam nie jest rasą lub cechą wrodzoną, ale religią, i można przestać być muzułmaninem[3]. Houellebecq wygrał proces, a trybunał paryski orzekł, że jego wypowiedź była dozwoloną krytyką religii i nie zawierała obrazy muzułmanów.
Publikacja Możliwości wyspy wiązała się dla niego z przejściem do innego wydawnictwa: opuścił Flammarion, gdzie wcześniej zatrudniono, zgodnie z jego sugestią, Frédérica Beigbedera na stanowisku dyrektora literackiego, i dołączył do autorów wydawnictwa Fayard, części dużej grupy medialnej Lagardère. Transfer ten wiązał się z niespotykanymi do tej pory na francuskim rynku księgarskim pieniędzmi. Carte et territoire została wydana ponownie przez Flammarion.
[edytuj] Kino
Cząstki elementarne zostały przeniesione na ekran w 2006 roku przez niemieckiego reżysera Oskara Roehlera (org. tytuł filmu to Elementarteilchen). Adaptacją Możliwości wyspy Houellebecq zajął się osobiście i film miał swoją premierę we wrześniu 2008 roku; spotkał się on jednak z bardzo złym przyjęciem przez krytykę i przez publiczność[4].
[edytuj] Twórczość
- H. P. Lovecraft. Contre le monde, contre la vie, essai sur Lovecraft (esej biograficzny o twórczości Howarda Phillipsa Lovecrafta; éditions du Rocher 1991, 1999; wydanie kieszonkowe: J'ai lu 1999; przekład polski: H. P. Lovecraft. Przeciw światu, przeciw życiu, tłum. Jacek Giszczak; W.A.B. 2007, ISBN 978-83-7414-285-4)
- Rester Vivant - méthode (eseje; La Différence 1991; wznowienie wspólnie z La Poursuite du bonheur: Flammarion 1997; Librio 1999)
- La Poursuite du bonheur (poezje; La Différence 1992; wznowienie wspólnie z Rester Vivant - méthode: Flammarion 1997, wydanie kieszonkowe: Librio 2000; nagroda Tristana Tzary)
- Extension du domaine de la lutte (powieść; Maurice Nadeau 1994, wydania kieszonkowe: J'ai lu 1997, 1999; przekład polski: Poszerzenie pola walki, tłum. Ewa Wieleżyńska; W.A.B. 2006, ISBN 83-7414-152-2; Seria: "Don Kichot i Sancho Pansa")
- La Peau (poezje; wydanie bibliofilskie, livre d'artiste Sarah Wiame 1995)
- La Ville (poezje; wydanie bibliofilskie, livre d'artiste Sarah Wiame 1996)
- Le Sens du combat (poezje; Flammarion 1996)
- Interventions (eseje; Flammarion 1998)
- Les Particules élémentaires (Flammarion 1998, wydanie kieszonkowe: J'ai lu 2000; przekład polski: Cząstki elementarne, tłum. Agnieszka Daniłowicz-Grudzińska; W.A.B. 2004, ISBN 83-89291-37-1, Seria: "Don Kichot i Sancho Pansa"; 2006, ISBN 83-7414-302-9, ISBN 978-83-7414-302-8)
- Renaissance (poezje; Flammarion 1999)
- Lanzarote (minipowieść z fotografiami autora; Flammarion 2000; wydanie pt. Lanzarote et autres textes: librio 2002)
- Poésies (wybór poezji; wydanie kieszonkowe; J'ai lu 2000)
- Plateforme (powieść; Flammarion 2001, wydanie kieszonkowe: J'ai lu 2002; przekład polski: Platforma, tłum. Agnieszka Daniłowicz-Grudzińska; W.A.B. 2004, ISBN 83-89291-37-1; 2007, ISBN 978-83-7414-025-6; Seria: "Don Kichot i Sancho Pansa")
- De koude revolutie - Confrontaties en bespiegelingen (La révolution froide) (De Arbeiderspers, Amsterdam 2004)
- La Possibilité d'une île (powieść; Fayard 2005; przekład polski: Możliwość wyspy, tłum. Ewa Wieleżyńska; W.A.B. 2006, ISBN 83-7414-156-5; Seria: "Don Kichot i Sancho Pansa"; nagroda Interallié)
- La carte et le territoire (powieść; Flammarion 2010; ISBN 978-2-08-124633-1; przekład polski: Mapa i terytorium, tłum. Beata Geppert; W.A.B. 2011, ISBN 978-83-7747-684-0; Seria: "Don Kichot i Sancho Pansa"; nagroda Lista Goncourtów: polski wybór 2010; Nagroda Goncourtów we Francji[5])
W Polsce jego twórczość tłumaczą: Agnieszka Daniłowicz-Grudzińska, Jacek Giszczak i Ewa Wieleżyńska.
Przypisy
- ↑ prix-goncourt.fr
- ↑ Wywiad z autorem: "doszedłem do wniosku, że wiara w jedynego Boga jest kretyństwem, nie znajduję innego słowa. A najgłupszą religią jest jednak islam"
- ↑ Sprawozdanie z procesu autora
- ↑ Zob. m.in. Le Monde, recenzja filmu.
- ↑ "Michel Houellebecq, enfin !", lemonde.fr, 8 listopada 2010.