Ostrykół

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ostrykół
Zabytkowy drewniany kościół w Ostrykole
Zabytkowy drewniany kościół w Ostrykole
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat ełcki
Gmina Prostki
Liczba ludności (2006) 220
Strefa numeracyjna (+48) 87
Tablice rejestracyjne NEL
SIMC 0765665
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Ostrykół
Ostrykół
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Ostrykół
Ostrykół
Ziemia 53°43′07,1040″N 22°25′28,7760″E/53,718640 22,424660Na mapach: 53°43′07,1040″N 22°25′28,7760″E/53,718640 22,424660
Ostrykół, wieża kościoła

Ostrykół (niem. Ostrokollen)wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie ełckim, w gminie Prostki. W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa suwalskiego.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Wieś lokowana na prawie chełmińskim w 1538 r., przez księcia Albrechta, który nadał 40 włók ziemi niejakiemu Daćbogowi, sołtysowi z Prostek, oraz mieszkańcom wsi Ostrykół (a więc wieś istniała już wcześniej). Trzy włoki należały do sołtysa, cztery do plebana i dodatkowo dwie na utrzymanie kościoła. Szkołę wiejską założono przy kościele niedługo po powstaniu wsi. W 1552 r. proboszcz z Ostrykoła - Lenart Chocznowski - zakupił 5 włók boru, znajdującego się między wsiami Długosze, Kosewo i Wiśniowo.

Podczas najazdu tatarskiego hetmana Gosiewskiego w 1656 wieś została doszczętnie spalona, łącznie z kościołem i znajdującą się we wsi biblioteką. W jasyr dostało się 1326 osób z parafii Ostrykół.Kościół został odbudowany w 1667 r.

W latach 1713-1747 pastorem w Ostrykole był Michał Grodzki (1682-1747) – tłumacz na język polski niemieckich pieśni religijnych, poeta, autor trzech pieśni o dżumie na Mazurach w 1709.

W okresie insurekcji kościuszkowskiej (1794) w okolicy działały oddziały powstańcze. Oddział rotmistrza Więckowskiego został pod Ostrykołem rozbity przez wojsko pruskie, dowodzone przez generała Günthera. W 1799 r. zakupiono organy do tutejszego kościoła. W 1821 we wsi mieszkało 160 osób.

W 1913 roku wieś liczyła 400 mieszkańców. W 1920 r. zlikwidowano parafię w Ostrykole, przenosząc ja do Prostek. W 1938 r., w ramach akcji germanizacyjnej, zmieniono urzedowa nazwe wsi z Ostrokollen na Scharfenrade. W 1939 r. w Ostrykole mieszkały 222 osoby.

W 1950 r. wieś wraz z całą gromadą Prostki została wyłączona z powiatu ełckiego.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

We wsi znajduje się dawny ewangelicki drewniany kościół z 1667 roku, jeden z nielicznych na Mazurach. Był on odrestaurowany w 1933 r. We wnętrzu barokowy ołtarz główny z 1683 r., barokowe organy, świecznik z głowa jelenia (1700). Przy wejściu znajduje się tablica (w języku niemieckim), upamiętniająca poległych mieszkańców z okresu I wojny światowej.

Ludzie związani z miejscowością[edytuj | edytuj kod]

  • Michał Grodzki, pastor z Ostrykoła, ur. w 1682 r. w Wieliczkach pod Ełkiem, autor pieśni Mór w Prusach w 1709 r., wydanej drukiem w Królewcu w 1711 r.
  • Sebastian Fedorowicz, pastor z Ostrykoła, rektor (pierwszy nauczyciel) w szkole w Ełku w latach 1730-1734.
  • Jan Jakub Stern, pastor z Ostrykoła, pochodzący ze wsi Malinówka pod Ełkiem, kolega szkolny Gustawa Gizewiusza i jego bliski współpracownik, autor artykułów publikowanych w Die polnische Schprachfrage in Preussen.
  • Emil Stern, pastor z Ostrykoła, obrońca języka polskiego w szkole i kościele.
  • Zygmynt Pianka, pastor z Ostrykoła, obrońca języka polskiego w szkole i kościele.
  • Jakub Siwek, pastor z Ostrykoła, obrońca języka polskiego w szkole i kościele.
  • Herman Schrage, pastor z Ostrykoła, obrońca języka polskiego w szkole i kościele.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • T. Darmochwał, M. J. Rumiński, Warmia Mazury, przewodnik, Agencja TD, Białystok 1996
  • Ełk. Z dziejów miasta i powiatu. Pojezierze, Olsztyn 1970, 327 str.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]