Ozubnicová železnica

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Linia kolejowa nr 112 F
Štrbské Pleso OŽ – Štrba OŽ
mapa LK112 F
Dane podstawowe
Zarządca ŽSR
Numer linii 112 F
Tabela SRJP 182
Długość 4,609 km
Rozstaw szyn 1000 mm
Sieć trakcyjna 1,5 kV
Prędkość maksymalna 30 km/h
Zdjęcie LK112 F
Pociąg w okolicach Leskowca Tatrzańskiego
Historia
Rok otwarcia 1896
Rok elektryfikacji 1970
Portal Portal Transport szynowy

Linia kolejowa Štrbské Pleso OŽ – Štrba OŽ, Ozubnicová železnica, (pol. Kolej zębata) – słowacka, zelektryfikowana, zębata linia kolei wąskotorowej łącząca stacje Štrbské Pleso i Štrba.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Zobacz więcej w artykule Tatrzańskie Koleje Elektryczne, w sekcji Kolej w dobie Austro-Węgier.

Pod koniec XIX wieku wzrosło zainteresowanie Tatrami, czego następstwem były powstające licznie uzdrowiska; od 1885 roku taki status posiadało Szczyrbskie Jezioro. Pod przewodnictwem Emila Várnai Koleje Koszycko-Bogumińskie opracowały plany budowy linii ze Szczyrby do Szczyrbskiego Jeziora. 30 czerwca 1895 r. projekt zyskał aprobatę węgierskiego Ministerstwa Handlu. Budowa rozpoczęła się bezzwłocznie, a pierwsi podróżni pokonali nową trasę składem parowym[1] dokładnie 13 miesięcy od decyzji resortu. Dla obsługi połączenia powołano Csorbatoi Fogaskerekü Vasut (Szczyrbską Kolej Zębatą). Początkowo z kolejki można było korzystać jedynie w sezonie letnim, od lipca do września, i w sezonie narciarskim. Przez większość roku połączenie było zawieszone.

Po uzyskaniu niepodległości przez Czechosłowację zubačka została znacjonalizowana. Dodatkowo coraz większą konkurencję zaczął stanowić transport samochodowy. Wraz z wielkim kryzysem przyczyniło się to do zawieszenia połączeń 14 września 1932 roku. 11 grudnia 1936 roku wygasła koncesja na obsługę połączenia, a w latach 40. część trakcji rozebrano.

Współcześnie[edytuj | edytuj kod]

Pomysł przywrócenia linii łączącej Szczyrbę i Szczyrbskie Jezioro został podjęty wraz ze zbliżaniem się narciarskich mistrzostw świata, które miały odbyć się w Wysokich Tatrach w 1970 roku. Dawny nasyp zubački wykorzystywany był od rozebrania szyn jako szlak pieszy[1]. Teraz istniejące fragmenty trakcji (2/3 obecnej trasy) uzupełniono odcinkami ułożonymi na nowo. Sieć zelektryfikowano pod takim samym napięciem jak elektriczkę, z którą kolej zębata łączy się w Szczyrbskim Jeziorze. Pierwotny zamysł przewidywał również poprowadzenie kolejki w stronę Tatr Zachodnich, jednak idea ta nie została zrealizowana. Specjalnie na potrzeby OŽ (Ozubnicová železnica) wybudowano nowy dworzec w Szczyrbie. Pierwsze połączenie reaktywowana kolej zębata wykonała 12 lutego 1970 roku. Podróż między skrajnymi stacjami trwa, zależnie od kierunku, 14 lub 18 minut.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Józef Nyka: Tatry. Przewodnik. Warszawa: Trawers, 1994, s. 261. ISBN 83-901580-0-0.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]