Patison

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Patison
USDA petit pan squash.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad klad różowych
Rząd dyniowce
Rodzina dyniowate
Rodzaj dynia
Gatunek dynia zwyczajna
Nazwa systematyczna
Cucurbita pepo var. patisoniana Greb
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Patisony konserwowe
Patison disco

Patison (Cucurbita pepo var. patisoniana) – odmiana dyni zwyczajnej należąca do rodziny dyniowatych. Roślina jednoroczna, pochodzi z Ameryki Północnej, do Europy sprowadzona została przez Hiszpanów.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Krzaczasty.
Owoce
Duże, białe, zielonawe, zielone, a nawet granatowo fiołkowe, prawie czarne. Mają niezwykły wygląd, wyglądają jak dwa złożone ze sobą talerze o pofałdowanych faliście brzegach. Patisony są różnej wielkości: od 10 do ponad 20 cm średnicy. Owoce patisona są jadalne.

Zmienność[edytuj | edytuj kod]

Wybrane odmiany uprawne:

  • 'Disco'
  • 'Gagat'
  • 'Polo F1 Eden'
  • 'KELMO'

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

  • Roślina uprawna : Uprawiany jako warzywo już przez Indian z Jukatanu i Azteków. Obecnie cieszy się popularnością w zachodniej i południowej Europie i w Rosji. Również w Polsce zdobywa popularność. Uprawia się go z nasion, owoce zbiera się po 5 tygodniach od wysiewu. Owocuje aż do pierwszych przymrozków. Jest łatwy w uprawie i odporny na choroby i szkodniki.
  • Sztuka kulinarna : Owoce są lekkostrawne, dietetyczne, o delikatnym smaku. Zawierają witaminę C, nieco witamin B1, B2, PP, wapń, fosfor, żelazo, magnez, karoten i pewne ilości węglowodanów. Młode mają delikatną skórkę, której nie trzeba obierać, starsze wymagają obierania. Można go dodawać do gulaszu mięsnego, oraz spożywać smażonego i faszerowanego. Często spotykane są patisony w postaci konserwowej – mogą zastąpić kiszonego ogórka, są smaczne i dobrze gaszą pragnienie. Młode patisony o długości 4-6 cm są wyśmienite w surówkach z dodatkiem soku cytrynowego, oliwy i czosnku[2].
  • Istnieją odmiany o szczególnie pięknych owocach, uprawiane jako rośliny ozdobne, tzw. dynie ozdobne.
WiktionaryPl nodesc.svg
Zobacz hasło patison w Wikisłowniku

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-01-03].
  2. Patison, przysmak i ozdoba. [dostęp 2007-11-20].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  1. Gapiński M. (red.), Warzywa mało znane i zapomniane, PWRiL, Poznań 1993.
  2. Szweykowscy A. i J. (red.), Słownik botaniczny, Wiedza Powszechna, Warszawa 1993.
  3. Anna Czerni, Warzywa rzadko spotykane, Wydawnictwo Watra, Warszawa 1986