STS-5

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
STS-5
Emblemat STS-5
Dane misji
Indeks COSPAR 1982-110A
Zaangażowani Stany Zjednoczone NASA
Oznaczenie kodowe STS-5
Pojazd
Wahadłowiec Columbia
Załoga
Zdjęcie STS-5
Od lewej: Allen, Brand, Overmyer, Lenoir
Start
Miejsce startu  Stany Zjednoczone, KSC, LC39-A
Początek misji 11 listopada 1982
Orbita okołoziemska
Apogeum 317 km
Perygeum 294 km
Okres orbitalny 90,5 min
Inklinacja orbity 28,5°
Lądowanie
Miejsce lądowania Edwards Air Force Base
Lądowanie 16 listopada 1982
Czas trwania misji 5 dni, 2 godz, 14 min, 26 sek
Przebyta odległość 3 397 082 km
Liczba okrążeń Ziemi 81
Program lotów wahadłowców
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

STS-5 (ang. Space Transportation System) – piąta misja wahadłowca kosmicznego Columbia.

Załoga[edytuj | edytuj kod]

(liczba w nawiasie oznacza liczbę lotów odbytych przez każdego z astronautów)

Parametry misji[edytuj | edytuj kod]

Przebieg misji[edytuj | edytuj kod]

W odróżnieniu od czterech poprzednich doświadczalnych misji, piąty lot był pierwszym lotem komercyjnym. Za wyniesienie w kosmos swoich satelitów firma Satellite Business Systems (SBS) oraz Telesat Canada zapłaciły NASA 17 mln dolarów. Przy umieszczeniu satelitów na orbicie tym razem zrezygnowano z mechanicznego ramienia kosmicznego (RMS – Remote Manipulator System) testowanego w poprzednim locie. Zastosowano urządzenie, które walcowatego satelitę wprawiało w ruch obrotowy, a następnie poprzez uwolnienie z uchwytów ekspediowało w otwartą przestrzeń kosmiczną. Pierwszy z tych satelitów, SBS-3 przeznaczony do telekomunikacji, o masie 3500 kg, odłączył się od Columbii w 8. godzinie lotu. Po 45 minutach w odległości ponad 30 km od wahadłowca silniki satelity włączyły się i ustawiły go na orbicie zsynchronizowanej z obrotem Ziemi na wysokości około 36 000 km w ten sposób, że satelita znalazł się nad wyspami Galapagos. Drugi z satelitów, kanadyjski Anik C-3 wystartował 24 godziny później z przeznaczeniem do satelitarnej łączności telefonicznej i telegraficznej oraz przekazywania danych dla potrzeb zarządzania. Operację wprowadzania satelitów nadzorowali naukowcy: dr fizyki Joseph P. Allen (lat 45) oraz dr inż. elektryk William B. Lenoir (lat 43), profesor Instytutu Technologicznego w Massachusetts, specjalizujący się w badaniach atmosfery i powierzchni planetarnych metodami teledetekcji. Astronauta Joseph Allen przeprowadził własne doświadczenie ze świnką morską. Za pomocą elektrod wprowadzonych do organizmu zwierzęcia stymulowane zostały u niego reakcje podobne jak przy chorobie. Za pomocą systemu czujników uczeni na Ziemi obserwowali reakcje obronne organizmu gryzonia w warunkach nieważkości. Trzy eksperymenty zostały zaprojektowane i przygotowane przez studentów. Pierwszy dotyczył wzrostu kryształów siarczanu triglicyny w stanie nieważkości, które powoduje powstanie defektów sieci krystalicznej. Kolejne doświadczenie polegało na obserwacji rozwoju kolonii gąbek w warunkach braku ciążenia, a trzecie na obserwacji dyfuzji różnych gorących cieczy. Program przewidywał wyjście 2 astronautów (pierwsze od 1974 roku) na zewnątrz na 3,5 godziny z użyciem nowych skafandrów w celu wykonania różnych badań i ćwiczeń. Niestety, na skutek niesprawności skafandrów musiano zrezygnować z EVA. Początkowo stwierdzono objawy choroby lokomocyjnej u obu naukowców, a gdy ustąpiły, stwierdzono wady układu wentylacyjnego skafandrów. 16 listopada 1982 roku Columbia, kończąc swoją piątą misję, zakończyła swój pierwszy etap lotów[1].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Władysław Gorgoń 1983. Astronautyka. Nr 2(126), str. 25

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]