STS-9

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
STS-9
Emblemat STS-9
Dane misji
Indeks COSPAR 1983-116A
Zaangażowani Stany Zjednoczone NASA
Oznaczenie kodowe STS-9
Pojazd
Wahadłowiec Columbia
Załoga
Zdjęcie STS-9
L-P: Garriott, Lichtenberg, Shaw, Young, Merbold, Parker
Start
Miejsce startu  Stany Zjednoczone, KSC, LC39-A
Początek misji 28 listopada 1983, 16:00:00 UTC
Orbita okołoziemska
Apogeum 254 km
Perygeum 241 km
Inklinacja orbity 57,0°
Lądowanie
Miejsce lądowania Edwards AFB, Pas startowy 17
Lądowanie 8 grudnia 1983, 23:47:23 UTC
Czas trwania misji 10 dni, 7 godz, 47 min, 24 sek
Przebyta odległość 6 913 505 km
Program lotów wahadłowców
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

STS-9 (ang. Space Transportation System; znana również jako STS-41A) (Spacelab 1) – szósta misja wahadłowca kosmicznego Columbia i dziewiąty lot programu lotów wahadłowców. Głównym zadaniem wyprawy było przeprowadzanie doświadczeń w zbudowanym przez ESA laboratorium Spacelab, umieszczonym i używanym w ładowni wahadłowca.

Załoga[edytuj | edytuj kod]

Załoga rezerwowa[edytuj | edytuj kod]

(liczba w nawiasie oznacza liczbę lotów odbytych przez każdego z astronautów)

Parametry misji[edytuj | edytuj kod]

Cel lotu[edytuj | edytuj kod]

Pierwszy lot europejskiego laboratorium kosmicznego Spacelab-1, które przez cały czas orbitalnego lotu znajdowało się w ładowni wahadłowca. Pierwszy astronauta-obcokrajowiec na pokładzie amerykańskiego statku kosmicznego (Ulf Merbold).

Przebieg misji[edytuj | edytuj kod]

Po raz pierwszy na pokładzie wahadłowca znalazła się 6-osobowa załoga. Astronauci pracowali przez całe 24 godziny (na 2 zmiany), co pozwoliło na prowadzenie badań bez przerw na odpoczynek, przy pełnym wykorzystaniu wyposażenia Spacelab do obserwacji Ziemi, badań fizyki atmosfery, plazmy kosmicznej, promieniowania kosmicznego, ultrafioletowego, rentgenowskiego i słonecznego, zagadnień z astrofizyki, biologii i techniki materiałowej.

Awaria dwóch komputerów spowodowała opóźnienie lądowania o 1 dobę. W momencie, w którym powinien rozpocząć się zapłon przednich silników RCS przestał działać jeden z czterech głównych komputerów. Po chwili Columbia straciła drugi komputer. Centrum dowodzenia postanowiło odwołać lądowanie. Wkrótce odmówił posłuszeństwa zespół IMU (zespół przyrządów kontrolujących orientację promu w przestrzeni). Dopiero 8 godzin później, kiedy Youngowi udało się naprawić jeden z dwóch zepsutych komputerów, wydano zezwolenie na lądowanie. Należało odwrócić wahadłowiec bez pomocy przednich silników RCS (zestaw rakietowych silników korekcyjnych). Operacja powiodła się. Silniki OME wyhamowały prom na tyle, że opuścił orbitę i zaczął opadać w kierunku Bazy Lotniczej Edwards w Kalifornii. 2 minuty przed lądowaniem nastąpił wyciek hydrazyny w dwóch z trzech pomp APU (pompy na pokładzie wahadłowca, wytwarzające i utrzymujące odpowiednie ciśnienie w instalacji hydraulicznej promu). Kilka minut po wylądowaniu na skutek pożaru doszło do wybuchu w sekcji silnikowej. Gdyby pożar lub wybuch nastąpił kilka minut wcześniej, jeszcze podczas lotu, wahadłowiec straciłby sterowność i runął na ziemię. Bez pomp APU nie można kierować systemem hydraulicznym[1].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Tomaš Přibyl: Dzień, w którym nie wróciła Columbia. Bielsko-Biała: DEBIT, 2003, s. 125. ISBN 83-7167-224-1.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]