Salomea z Bergu

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Salomea z Bergu
księżna Polski
Okres panowania od 1115
do 28 października 1138
Żona Bolesława III Krzywoustego
Poprzedniczka Zbysława kijowska
Dane biograficzne
Urodzona 1093/1101, zapewne ok. 1099
Zmarła 27 lipca 1144
Łęczyca
Pochowana katedra w Płocku
Ojciec Henryk, hrabia Bergu
Matka Adelajda z Mochental
Mąż Bolesław III Krzywousty
Dzieci Leszek,
Ryksa,
NN (córka),
Kazimierz (Starszy),
Bolesław IV Kędzierzawy,
Mieszko III Stary,
Gertruda,
Henryk Sandomierski,
Dobroniega Ludgarda,
Judyta,
Agnieszka,
Kazimierz II Sprawiedliwy

Salomea z Bergu (niem. Salome von Berg) (ur. 1093/1101, zapewne ok. 1099, zm. 27 lipca 1144 w Łęczycy) – hrabianka niemiecka i księżna polska.

Była córką Henryka, hrabiego Bergu, hrabstwa położonego w Szwabii, koło Ehingen. Jej siostry wyszły za czeskich książąt: Rycheza była żoną Władysława I, a Zofia Ottona II Czarnego.

W styczniu lub lutym 1115 została, dzięki pośrednictwu biskupa Ottona z Bambergu, drugą żoną Bolesława III Krzywoustego, po śmierci jego pierwszej małżonki Zbysławy Kijowskiej.

Księżna Polski[edytuj | edytuj kod]

Zapewne w 1125 miała wpływ na pozbawienie części władzy palatyna Piotra Włostowica.

28 października 1138 zmarł Bolesław III Krzywousty, dzieląc w sporządzonym na jakiś czas przed śmiercią testamencie kraj między synów. Własne działy otrzymali syn Bolesława z pierwszego małżeństwa Władysław (stanowisko seniora dynastii, Małopolskę, Śląsk, wschodnią Wielkopolskę, Kujawy, Pomorze), oraz dwóch potomków Salomei Bolesław IV (Mazowsze) i Mieszko III (zachodnia Wielkopolska). Młodsi Henryk i Kazimierz, jako małoletni, znaleźli się na dworze Salomei w Łęczycy, wyznaczonej księżnej jako oprawa wdowia wraz z całą ziemią (w skład oprawy wchodziło również kilka miejscowości rozrzuconych po całej Polsce, m.in. Kwieciszewo, Pajęczno, Radziejów, Małogoszcz). Henryk miał zapewne po osiągnięciu pełnoletności otrzymać z rąk seniora Sandomierszczyznę, a Kazimierz jako pogrobowiec nie był uwzględniony w testamencie.

Zjazd w Łęczycy i śmierć[edytuj | edytuj kod]

W 1141 Salomea zwołała bez wiedzy seniora Władysława zjazd książąt-juniorów i możnych do Łęczycy. Zjazd miał na celu zaślubienie córki Bolesława i Salomei - Agnieszki, księciu kijowskiemu Wsiewołodowi. Oczywiste było, że Salomea broniła interesów swoich synów i widziała w pasierbie konkurenta. Zjazd wobec szybkiej kontrakcji Władysława i zawarcia przez niego sojuszu z książętami ruskimi nie przyniósł jednak spodziewanych rezultatów.

Salomea była dobrodziejką klasztoru benedyktynów w Zwiefalten w rodzinnej Szwabii. Wspierała również hojnie klasztor w Mogilnie i Trzemesznie.

Salomea z Bergu zmarła 27 lipca 1144 w Łęczycy. Pochowana została u boku męża w katedrze w Płocku. Po jej śmierci juniorzy zajęli oprawę wdowią swej matki, prawnie należną seniorowi. Władysław II stracił szybko poparcie możnych po konflikcie z Piotrem Włostowicem, którego kazał okrutnie okaleczyć. Wkrótce Władysław, obłożony klątwą przez biskupa Jakuba ze Żnina, został wyparty przez juniorów i musiał opuścić kraj.

Rodzina[edytuj | edytuj kod]

Małżeństwo i dzieci[edytuj | edytuj kod]

Z małżeństwa z Bolesławem Krzywoustym doczekała się sześciu synów: Leszka, Kazimierza (Starszego), Bolesława IV Kędzierzawego, Mieszka III Starego, Henryka Sandomierskiego i Kazimierza II Sprawiedliwego i prawdopodobnie sześciu córek: Ryksy, nieznanej z imienia córki, Gertrudy, Dobroniegi Ludgardy, Judyty i Agnieszki.

Genealogia[edytuj | edytuj kod]

Poppon
ur. ?
zm. 11 VII (rok?)
Zofia
ur. ?
zm. 26 VI 1110
Diepold II von Vohburg
ur. ?
zm. 7 VII 1078[1]
Ludgarda von Zähringen
ur. 1055
zm. 1119[2]
         
     
  Henryk z Bergu
ur. ?
zm. 24 IX 1116[2]
Adelajda z Mochental
ur. ?
zm. 1 XII 1125[2]
     
   

Bolesław III Krzywousty
ur. 20 VIII 1086
zm. 28 X 1138
OO   I/II 1115
Salomea z Bergu
(ur. zap. 1099, zm. 27 VII 1144)
                   
                   
                   
Leszek
 ur. 1115 lub 1116
zm. 26 VIII przed 1131
 
Ryksa
 ur. 1116
zm. po 25 XII 1155
 
NN, córka
  ur. 1117/1122
zm. po 1132
Kazimierz
 ur. 1117/1122
zm. 19 X 1131
 
Bolesław IV Kędzierzawy
 ur. 1121/1122
zm. 5 I 1173
 
                   
Mieszko III Stary
 ur. 1122/1125
zm. 13/14 III 1202
 
Gertruda
 ur. 1126/1135
zm. 7 V 1160
 
Henryk Sandomierski
 ur. ok. 1130
zm. 18 X 1166
 
Dobroniega Ludgarda
 ur. 1128/1135
zm. po 1160
 
Judyta
 ur. ok. 1133
zm. 8 VII 1171/1175
 
       
Agnieszka
 ur. 1137
zm. po 1182
 
Kazimierz II Sprawiedliwy
 ur. 1138
zm. 5 V 1194
 


Przypisy

  1. Za: Foundation for Medieval Genealogy: Bavaria, nobility (ang.). [dostęp 2011-09-14].
  2. 2,0 2,1 2,2 Za: Foundation for Medieval Genealogy: Swabia, nobility (ang.). [dostęp 2011-09-14].