Szorstkowiec Fortunego

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Trachycarpus fortunei
Trachycarpus fortunei2.jpg
Systematyka[1]
Domena eukarionty
Królestwo rośliny
Klad rośliny naczyniowe
Klad rośliny nasienne
Klasa okrytonasienne
Klad jednoliścienne
Rząd arekowce
Rodzina arekowate
Rodzaj szorstkowiec
Gatunek szorstkowiec Fortunego
Nazwa systematyczna
Trachycarpus fortunei (Hook.) H. Wendl.
Gay, Bull. Soc. Bot. France 8:429. 1863
"(comns)" Zdjęcia i grafiki w Commons
Otoczona uschłymi liśćmi kłodzina

Szorstkowiec Fortunego (Trachycarpus fortunei) – gatunek drzewa z rodziny arekowatych (palm). Pochodzi z gór południowych i środkowych Chin oraz Japonii[2]. Nazwa upamiętnia Roberta Fortune'a, który przywiózł tę roślinę z Chin do Europy.

Morfologia[edytuj | edytuj kod]

Pokrój
Drzewiasta palma osiągająca w swoim naturalnym środowisku wysokość do 20 m, choć pozostaje znacznie niższa w zimniejszych strefach.
Liście
Na wierzchołku kłodziny wyrasta jej pióropusz złożony z 10-20 pierzastych, ciemnozielonych liści o nieco kolczastych ogonkach liściowych[3].
Kwiaty
Zebrane w kwiatostany otoczone pochwami, z których kwiaty wychylają się tylko podczas kwitnienia. Występują 2 rodzaje kwiatów: obupłciowe lub męskie. Są żółte i składają się 3-działkowego kielicha, 3-płatkowej korony, 6 pręcików i 3 słupków[3].
Owoc
Zawierająca jedno nasienie niewielka jagoda, w stanie dojrzałym sinozielonego koloru[3].

Biologia i ekologia[edytuj | edytuj kod]

Rośnie w górach, na wysokościach do 2000 m i jest uważany za jedną z najbardziej mrozoodporną z wszystkich palm[4]. W młodości rośnie wolno i jest też bardziej wrażliwy na mróz[4]. 2-3 letni okaz ma wysokość ok. 30 cm i bardzo niewielką kłodzinę. Z doświadczeń ogrodników wynika, że dorosła, dobrze ukorzeniona roślina z grubym pniem przetrwać może nawet surowe zimy. Np. w Bułgarii przetrzymała temp. -29 °C bez okrywania, w Ohio -26 °C[4]. Ważne jednak, by ziemia pokryta była grubą warstwą śniegu, przy bezśnieżnej zimie mogą przemarznąć korzenie i roślina zginie nawet przy dużo wyższej temperaturze[4].

Zastosowanie[edytuj | edytuj kod]

  • Jest uprawiany już od ponad 160 lat jako roślina ozdobna w wielu krajach świata[5]. W krajach o nieco cieplejszym klimacie uprawiany jest w parkach, ogrodach itp, w krajach zimniejszych jako roślina pokojowa, choć często udaje się uprawiać ją również na zewnątrz pomieszczeń.
  • Z włókna otrzymanego z liści w niektórych krajach wykonuje się miotły, powrozy, nieprzemakalne płaszcze, kapelusze i inne wyroby[3].

Uprawa[edytuj | edytuj kod]

Nie ma specjalnych wymagań co do gleby, ważne by była ona przepuszczalna i stale wilgotna[5]. Stanowisko powinno być słoneczne lub półcieniste i zasłonięte od zimnych wiatrów. Rozmnaża się przez nasiona. W Polsce może być uprawiany w cieplejszych rejonach kraju jako roślina ogrodowa, w młodości jednak musi być dobrze okrywany na zimę, również większe rośliny należy okrywać. Dobrze nadaje się do uprawy w pojemnikach[5]. Taką roślinę wraz z pojemnikiem można przez zimę przetrzymywać w ogrzewanych i jasnych pomieszczeniach.

Przypisy

  1. Stevens P.F.: Angiosperm Phylogeny Website (ang.). 2001–. [dostęp 2010-02-15].
  2. Germplasm Resources Information Network (GRIN). [dostęp 2010-02-05].
  3. 3,0 3,1 3,2 3,3 Zbigniew Podbielkowski: Słownik roślin użytkowych. Warszawa: PWRiL, 1989. ISBN 83-09-00256-4.
  4. 4,0 4,1 4,2 4,3 Palmy mrozoodporne. [dostęp 2010-02-18].
  5. 5,0 5,1 5,2 zbiorowe: Rośliny ogrodowe. Könemann, 2005. ISBN 978-3-8331-1916-3.