Willa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Willa fabrykancka w Bielsku-Białej

Willawolno stojący większy budynek mieszkalny, jednorodzinny, powiązany zwykle z ogrodem.

Willa w okresie rzymskim[edytuj | edytuj kod]

W starożytnym Rzymie były to przeważnie wiejskie domy bogatych obywateli. Dom mieszkalny miał na ogół plan w kształcie prostokąta, pomieszczenia (sypialnie, izby dla służby) otaczały atrium i perystyl. Dookoła willi znajdował się ogród z licznymi altankami[1].

Rodzaje willi[edytuj | edytuj kod]

Wyróżnia się następujące typy willi:

  • villa urbana którą budowano w miastach. Często lokalizowano je w pobliżu parków lub innych skupisk zieleni, mających zapewnić lokatorowi spokój od miejskiego gwaru. W willach miejskich (villa urbana) centralnym miejscu zamiast atrium znajdowała się eksedra, wokół której sytuowano pozostałe pomieszczenia otoczone portykami.
  • Willa wiejska (villa rustica lub villa suburbana) swoim układem najbardziej przypominała dom rzymski z wcześniejszych okresów. Villa rustica stanowiła miejsce zamieszkania zarządcy dóbr, sprawującego nadzór nad terenami wiejskimi. Oprócz domu nadzorcy na jej terenie mieściły się zabudowania dla służby i niewolników oraz obiekty gospodarcze[2].
  • Wille nadmorskie (villa martima) oprócz domu, ogrodu z altanami miały dodatkowo pobudowane baseny. Często budowano je na nadmorskich wysepkach oraz sztucznych molach[2].

Wille w nowożytności oraz czasach najnowszych[edytuj | edytuj kod]

Na terenie Italii odrodzenie kultury willowej nastąpiło prawdopodobnie w XIII wieku, zaś w XIV wieku na pewno pojawiły się one w okolicach Florencji[3]. Typ willi nowożytnej który stworzono we Włoszech w okresie odrodzenia, korzystając z wzorów antycznych, malowniczo kształtował jej bryłę i bogato dekorował. W okresie baroku wille budowano większe i okazalsze niż wcześniej. W XIX wieku wille były o formach historyzujących (głównie neogotyckie), a w I połowie XX wieku zasady budowy opierano na konstruktywizmie i funkcjonalizmie.

Współcześnie willą nazywa się większy, jednorodzinny budynek z ogrodem[4].

Przypisy

  1. Alfred Twardecki: Mały słownik sztuki starożytnej Grecji i Rzymu. Verum, 1998. ISBN 83-85921-75-3.
  2. 2,0 2,1 Jean-Claude Fredouille: Słownik cywilizacji rzymskiej. Katowice: Książnica, 1996, s. 308-310. ISBN 83-7132-853-2.
  3. Katarzyna Łakomy: Przemiany budownictwa willowego na przestrzeni dziejów (pol.). [dostęp 2013-01-26].
  4. na podstawie ustawy Prawo budowlane

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]