Florencja
Z Wikipedii
| Florencja | |
 |
|
| Państwo |  Włochy |
| Region | Toskania |
| Prowincja | Florencja |
| Położenie | 43° 47' N 11° 15' E |
| Powierzchnia | 102 km² |
| Populacja (2004) - liczba ludności - gęstość |
352 227 3 453,2/km² |
| Numer kierunkowy | 055 |
| Kod pocztowy | 50100 |
| Patron | św. Jan Chrzciciel |
| Kod ISTAT | 048017 |
|
Położenie na mapie Włoch
  Florencja
|
|
Florencja (wł. Firenze, MAF: [fiˈrɛnʦe]) – miasto w środkowych Włoszech, nad Arno, u stóp Apenin, stolica Toskanii i prowincji Florencja, 366 tys. mieszkańców (2006).
Spis treści |
[edytuj] Historia
Początki Florencji sięgają czasów Juliusza Cezara, który w 59 p.n.e. założył na miejscu dawniejszego, etruskiego miasta kolonię dla byłych żołnierzy i nazwał ją Florentina. Zabudowa tego okresu została założona na planie obozu wojskowego. Z tego okresu pochodzi zachowany szachownicowy układ ulic. Początkowo, w czasach Cesarstwa Rzymskiego, Florencja była ośrodkiem handlu i rzemiosła. W 405 obroniła się przed najazdem Ostrogotów, w 539 uzależniona od Bizancjum a od 541 od Gotów. W 570 została podbita przez Longobardów, którzy z kolei utracili miasto na rzecz Franków.
W XI wieku odzyskała znaczenie jako ośrodek handlu, przede wszystkim z uwagi na swoje położenie – na drodze z Francji do Rzymu. W 1078 rozpoczęto budowę nowych fortyfikacji. Od 1115 miasto uzyskało status niezależnego miasta a w 1183 Florencja ogłosiła się komuną miejską. Mimo trwających w tym okresie zatargów pomiędzy stronnictwami gwelfów i gibelinów, licznych sporów i wojen, jest to trwający wiele stuleci czas rozkwitu i rozwoju miasta. Oprócz handlu w XII wieku rozwinęło się sukiennictwo a później także jedwabnictwo. W XIII wieku powstały pierwsze domy bankowe. W 1252 rozpoczęto bicie złotych monet – florenów, które szybko stały się główną monetą Europy. W mieście działali Brunetto Latini, Dante Alighieri, Giotto di Bondone i Arnolfo di Cambio. Jednocześnie narastał konflikt pomiędzy bogatymi cechami rzemieślniczymi i pozbawioną praw ubogą ludnością.
W 1378 wybuchło powstanie zmieniające formę sprawowania władzy. Od 1434 miastem począł rządzić ród Medyceuszów, który doprowadził miasto do okresu największej potęgi gospodarczej i kulturalnej (2 poł. XV w.). Pod rządami Wawrzyńca Wspaniałego (Il Magnifico) miasto wzbogaciło się o znaczną liczbę wielkich dzieł sztuki oraz liczne budowle. Po obaleniu Savonaroli w 1498 faktyczną władzę w Republice Florenckiej jako dożywotni gonfalonier przejął Piera Soderini, a jego bliskim współpracownikiem był Niccolò Machiavelli. W 1512, po obaleniu republiki, do władzy powracają Medyceusze. Ich rządy trwają do 1737 roku. Był to okres największego rozkwitu miasta zarówno pod względem gospodarczym jak i kulturalnym. W tym czasie w mieście tworzą Leonardo da Vinci i Michał Anioł (Michelangelo).
W roku 1737 Toskania wraz z Florencją została podporządkowana bocznej linii austriackich Habsburgów.
Po wygaśnięciu dynastii stery władzy przejęła rodzina Lorena. W latach 1801 – 1808 Florencja jest stolicą Królestwa Etrurii. Od 1860 włączona do Królestwa Sardynii, stolica Zjednoczonych Włoch w latach 1865–1870.
4 listopada 1966 roku Florencję nawiedziła wielka powódź, wylanie rzeki Arno. Powódź zalała i zniszczyła wiele cennych zabytków.
[edytuj] Zabytki i atrakcje turystyczne
- Katedra Santa Maria del Fiore (Duomo; Santa Maria del Fiore - Matki Boskiej Kwietnej z charakterystyczną kopułą)
- Baptysterium
- Drzwi Raju
- Dzwonnica Giotta
- Kościół Santa Croce
- Piazza della Signoria
- Piazza della Repubblica
- Pałac Vecchio (Stary Pałac)
- Loggia dei Lanzi (Loggia della Signoria)
- Most Złotników (Ponte Vecchio)
- Kaplica Medyceuszów
- Biblioteka Laurenziana (La Biblioteca Laurenziana)
- Galeria Uffizi
- Galleria dell'Accademia
- Kościół Santa Maria Novella
- Kościół Santa Maria del Carmine we Florencji
- Orsanmichele
- Pałac Medyceuszy (Palazzo Medici-Riccardi)
- Palazzo Strozzi
- Palazzo Rucellai
- Pałac Pitti (Palazzo Pitti)
- Palazzo del Bargello
- Loggia del Mercato Nuovo (Mercato del Porcellino)
- Ogród botaniczny założony w roku 1545
- mosty: alla Carraia, S. Trinità;
[edytuj] Polonica we Florencji
- w kościele Santa Croce
- w kaplicy Salvatich znajduje się nagrobek córki kolekcjonerki Izabeli Czartoryskiej - Zofii z Czartoryskich Zamoyskiej, zmarłej w 1837 roku. Pomnik wykonał Lorenzo Bartolini. Obok znajduje się nagrobek Zofii z Kickich Cieszkowskiej w formie brązowych „drzwi śmierci”, wykonany w latach 1870-72 przez mieszkającego we Florencji poetę i rzeźbiarza Teofila Lenartowicza. Jego dziełem jest również znajdująca się w tym kościele płaskorzeźba – epitafium Włocha Stanislao Becchiego, powstańca styczniowego, przedstawiająca moment jego egzekucji przez Rosjan (1882).
- w kaplicy Castellanich znajduje się grobowiec polskiego malarza Michała Bogoria-Skotnickiego (1775-1808), wykonany przez Stefano Ricci, oraz również arystokraty, polityka (posła na Sejm Czteroletni) i kompozytora Michała Kleofasa Ogińskiego (1765-1833).
- w drugim krużganku znajduje się tablica nagrobna Aleksandry Moszczeńskiej, zmarłej w wieku 22 lat w 1838 roku, która była ukochaną Juliusza Słowackiego.
- w kościele Sam Marco przy Piazza San Marco pochowany jest Stanisław Poniatowski (1755-1833), książę, bratanek króla Stanisława Augusta Poniatowskiego. Nagrobek, wykonany w 1857 roku przez I. Villa posiada herb i płaskorzeźbę, przedstawiającą uwolnienie od pańszczyzny i symbol Polski. W posadzce kaplicy jest płyta nagrobna córki księcia, Konstancji, zamężnej za Danielem Zappi, zmarłej w 1851 roku. W klasztorze cystersów koło Florencji znajduje się tablica ku czci księcia Stanisława Poniatowskiego.
- w kościele Chiesa dell’ Annunziata znajduje się rzeźba Wita Stwosza
- w kościele San Spirito są groby księcia Ferdynanda Walker Radziwiłła, zmarłego w 1824 roku i Teresy z Piotrowskich Zawadzkiej, zmarłej w 1834 roku.
- w kościele Santa Trinita, są dwa polskie groby: Teresy Barbary Krasickiej, wdowy po Józefie Rzeczyckim, zmarłej w 1804 roku, oraz Seweryna Grodzickiego, zmarłego w 1853 roku.
- w kościele San Lorenzo znajdują się relikwie św. Kazimierza (zm. 1484), królewicza polskiego (syn króla Kazimierza Jagiellończyka),
- „Willa Favard” od 1829 roku własność księcia Stanisława Poniatowskiego, który nabył tę willę przy południowej rogatce Florencji Rovezzano.
- kamienica przy via Pistoiese, na której przetrwał herb rodowy Poniatowskich – Ciołek.
- dom przy Via Camerata 37, w której mieszkał Teofil Lenartowicz
- dom przy via Montebello 59 z tablicą ku czci Lenartowicza.
- dom przy Via della Scala 65 (dawniej 4307) i Via dei Banchi 7 gdzie mieszkał Juliusz Słowacki.
- budynki przy via Ponte alle Mosse, należących kiedyś do Poniatowskich z ich herbem na fasadzie.
[edytuj] Sport
Z Florencji pochodzi klub piłkarski ACF Fiorentina, który gra w rozgrywkach Serie A.
[edytuj] Komunikacja
[edytuj] Dworce kolejowe
- Firenze Belfiore
- Firenze Campo Marte
- Firenze Cascine
- Firenze Castello
- Firenze Pratignone
- Firenze Rifredi
- Firenze Rovezzano
- Firenze San Marco Vecchio
- Firenze Santa Maria Novella - główny dworzec
- Firenze Statuto
- Firenze Le Cure
- Firenze Le Piaggie
- Firenze Salviati
- Firenze Zambra
[edytuj] Miasta partnerskie
[edytuj] Linki zewnętrzne
- Florencja przed 1900 - historyczny plan miasta ze zbiorów Wielkopolskiej Biblioteki Cyfrowej
- zdjęć, fora i podróży w Florencja na włoski, hiszpański, angielski, niemiecki (it)
- Florence Travel Guide (en • de • fr • it • es)
- Florence Photos (en)
- Oficjalna strona internetowa prowincji (it)
- Wirtualna podróż po zabytkach Florencji (en • it)
- Photo Gallery of Florence
- Zdjęcia z Florencji na obiezyswiat.org
|
||||||||||||||||
.svg){kind=small}
