Wynalazek

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj

Wynalazek - nowe rozwiązanie techniczne, najczęściej poprzedzone przez pomysł. Według prawa patentowego wynalazek to, poddające się ścisłej definicji prawno-technicznej, unikalne rozwiązanie techniczne, dotychczas nieopatentowane.

Za pierwsze wynalazki przyjmuje się narzędzia, które powstały około 1,7 mln lat temu.

Podobnie jak w przypadku pomysłów i odkryć większość wynalazków jest bezużyteczna, lecz przed zastosowaniem w praktyce trudno określić ich przydatność.

Dzieje niektórych można zobaczyć w haśle Historia wynalazków i wynalazczości.

Spis treści

[edytuj] Wynalazek a odkrycie

Pojęciem pokrewnym jest odkrycie naukowe – obserwacja nieznanego dotąd zjawiska występującego naturalnie w przyrodzie. Odkrycia nie podlegają ochronie patentowej – uważa się, że należą one do domeny publicznej i są własnością całej ludzkości. Ochrona patentowa może natomiast dotyczyć nowej technologii, która przyczyniła się do odkrycia. Pojawiają się jednak próby patentowania odkryć przez przypisywanie im znamion wynalazku, np. zapis ludzkiego genomu.

[edytuj] Formalne kryteria zdolności patentowej wynalazku

Aby wynalazek mógł zostać opatentowany, musi spełniać trzy kryteria, które są zasadniczo takie same na całym świecie:

Kryterium nowości
Wynalazek jest uważany za nowy, jeżeli przed datą jego pierwszego zgłoszenia w urzędzie patentowym (bądź wystawienia na uznanej wystawie) informacje o nim nie były nigdzie potencjalnie dostępne dla każdego.
Kryterium przemysłowej stosowalności (charakteru technicznego)
Oznacza, że wytwór lub sposób będący wynalazkiem może być faktycznie uzyskany lub technicznie realizowany w sposób powtarzalny. Wynalazek nie musi być przy tym wcale efektywny czy użyteczny.
Kryterium poziomu wynalazczego (nieoczywistości)
Oznacza, że wynalazek nie wynika w sposób oczywisty z aktualnego stanu wiedzy. Na przykład:
  • stanowi element zaskoczenia dla znawcy,
  • jest rozwiązaniem problemu dotąd bezskutecznie podejmowanego,
  • zaspokaja nową (nieuświadomioną) potrzebę społeczną,
  • umożliwia zwiększenie efektywności,
  • umożliwia osiągnięcie szczególnego, nieoczekiwanego efektu, etc.
Jeżeli wynalazek nie cechuje się poziomem wynalazczym, a należy do kategorii urządzeń (patrz niżej) może uzyskać ochronę w formie prawa ochronnego na wzór użytkowy.

Kryterium pomocniczym, lecz z formalnego punktu widzenia równie ważnym, jest także kryterium dostatecznego ujawnienia - możliwości technicznej realizacji wynalazku na podstawie informacji zawartych w jego opisie i na rysunku bez dodatkowego wysiłku twórczego.

[edytuj] Formalne kategorie wynalazków

Z punktu widzenia prawa własności przemysłowej wynalazki dzielą się na następujące kategorie:

Sposób
rozwiązanie określone jako ciąg etapów przebiegających w uporządkowanej kolejności wraz z warunkami, w których one przebiegają.
Urządzenie
rozwiązanie określone wzajemnym usytuowaniem i połączeniem poszczególnych elementów tworzących łącznie przestrzenną całość.
Produkt (wytwór)
rozwiązanie określone zestawem składników o odpowiednio określonych własnościach fizykochemicznych i zawartości ilościowej.
Nowe zastosowanie znanej substancji

[edytuj] Zobacz też

[edytuj] Bibliografia

  • Henryk Altszuller "Algorytm wynalazku", Wiedza Powszechna, 1975