Zapiski Błękitnej Skały

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Zapiski Błękitnej Skały albo Błękitnego Urwiska (chin. 碧巖錄, pinyin: Bìyán lù; kor. Pyǒkam lok, jap.: 碧巌録 Hekiganroku, wiet. Bích nham lục) – Zapiski Lazurowej Skały lub Księga Błękitnej Skały. Jeden z najbardziej znanych zbiorów gong’anów (kōanów), a zarazem jeden z klasycznych tekstów chanu (jap. zenu).

Historia tekstu[edytuj | edytuj kod]

Autorem wyboru tych 100 specyficznych opowieści był wybitny mistrz chanu ze szkoły yunmen Xuedou Chongxian, który nazwał go Boze songgu. Xuedou wybrał 82 przypadki z Jingde chuandeng lu (景德傳燈錄), a pozostałe z Yunmen guanglu (雲門廣録) (Obszerne zapiski Yunmena Wenyana) (864–949).

Dopiero później, po około stu latach, mistrz chanu szkoły yangqi Yuanwu Keqin dopisał do owych gong’anów komentarze. Cały ten zestaw został przez jego uczniów nazwany Biyan lu, gdyż w jego celi klasztornej wisiała kaligrafia z dwoma znakami bi (碧) (błękit) i yan (巖) (skała).

Inny wybitny mistrz i następca Yuanwu – Dahui Zonggao zniszczył oryginalny tekst Księgi, gdyż obawiał się, że w przyszłości gong’any staną się intelektualną grą, a intelektualizacja pracy nad gong’anem spowoduje utratę drogi do oświecenia. Pierwotny tekst został jednak zrekonstruowany przez jednego z mnichów, który pozbierał wszystkie rękopisy i skompilował nową całość.

Do Japonii tekst został zawieziony przez Dōgena Zenji (道元禅師; 1200–1253), założyciela szkoły sōtō - japońskiego odpowiednika chińskiej szkoły chanu caodong. Ostatniej nocy przed powrotem do ojczyzny Dōgen zobaczył egzemplarz "Zapisków Błękitnej Skały" po raz pierwszy, i przez całą noc przepisywał książkę.

Konstrukcja przypadku[edytuj | edytuj kod]

Układ tekstu związanego z każdym gong’anem wykazuje wspólne cechy, chociaż nie wszystkie występują w każdym ze 100 przypadków (np. w kilku przypadkach nie występuje część wstępna, sugerująca czy też wskazująca na coś istotnego)

  • Część wstępna – sugestia
  • Przypadek – właściwy gong’an
  • Przypisy – uwagi Yuanwu (były one umieszczone przez niego bezpośrednio w tekście, ale są obecnie wyodrębniane)
  • Komentarz – komentarz Yuanwu do każdego gong’anu
  • Wiersz – wiersz Xuedou (często z bezpośrednimi uwagami Yuanwu, obecnie w formie przypisów między wersami wiersza)
  • Komentarz – komentarz Yuanwu do wiersza i jego związków z przypadkiem

Mistrzowie chanu występujący w poszczególnych gong’anach[edytuj | edytuj kod]

  1. Bodhidharma, Baozhi
  2. Zhaozhou Congshen
  3. Mazu Daoyi
  4. Deshan Xuanjian, Guishan Lingyou
  5. Xuefeng Yicun
  6. Yunmen Wenyan
  7. Fayan Wenyi
  8. Cuiyan Lingcan, Baofu Congzhan, Changqing Huileng, Yunmen Wenyan
  9. Zhaozhou Congshen
  10. Muzhou Daozong
  11. Huangbo Xiyun
  12. Dongshan Shouchu
  13. Baling Haojian
  14. Yunmen Wenyan
  15. Yunmen Wenyan
  16. Jingqing Daofu
  17. Xianglin Chengyuan
  18. Nanyang Huizhong
  19. Jinhua Juzhi
  20. Longya Judun, Cuiwei Wuxue, Linji Yixuan
  21. Zhimen Guangzuo
  22. Xuansha Shibei, Xuefeng Yicun, Yunmen Wenyan, Baofu Congzhan, Changqing Huileng
  23. Baofu Congzhan, Changqing Huileng, Xuedou Chongxian, Jingqing Daofu
  24. Guishan Lingyou, Liu Tiemo
  25. pustelnik Xiang
  26. Baizhang Huaihai
  27. Yunmen Wenyan
  28. Nanquan Puyuan
  29. Dasui Fazhen
  30. Zhaozhou Congshen
  31. Magu Baoche, Zhangjing Huaihui, Nanquan Puyuan
  32. Linji Yixuan
  33. Zifu Rubao, Xuedou Chongxian
  34. Yangshan Huiji, Yunmen Wenyan
  35. X
  36. Changsha Jingcen
  37. Panshan Baoji
  38. Fengxue Yanzhao
  39. Yunmen Wenyan
  40. Nanquan Puyuan
  41. Touzi Datong
  42. Pangyun
  43. Dongshan Liangjie
  44. Heshan Wuyin
  45. Zhaozhou Congshen
  46. Jingqing Daofu
  47. Yunmen Wenyan
  48. Mingzhao Deqian
  49. Xuefeng Yicun, Sansheng Huiran
  50. Yunmen Wenyan
  51. Yantou Quanhuo, Xuefeng Yicun,
  52. Zhaozhou Congshen
  53. Mazu Daoyi, Baizhang Huaihai
  54. Yunmen Wenyan
  55. Daowu Yuanzhi, Shishuang Qingzhu
  56. Qinshan Wensui
  57. Zhaozhou Congshen
  58. Zhaozhou Congshen
  59. Zhaozhou Congshen
  60. Yunmen Wenyan
  61. Fengxue Yanzhao, Xuedou Chongxian
  62. Yunmen Wenyan
  63. Nanquan Puyuan
  64. Nanquan Puyuan, Zhaozhou Congshen
  65. Budda, Ananda
  66. Yantou Quanhuo, Xuefeng Yicun
  67. Jiashan Shanhui , Baozhi
  68. Yangshan Huiji, Sansheng Huiran
  69. Guizong Zhichang
  70. Wufeng Changguan, Guishan Lingyou, Baizhang Huaihai, Yunyan Tansheng
  71. Wufeng Changguan, Baizhang Huaihai
  72. Yunyan Tansheng, Baizhang Huaihai
  73. Xitang Zhizang, Baizhang Huaihai, Mazu Daoyi
  74. Jinniu, Xuedou Chongxian, Changqing Huileng?
  75. Wujiu Youxuan, Jingzou Shizang
  76. Danxia Tianran, Changqing Huileng, Baofu Congzhan
  77. Yunmen Wenyan
  78. X
  79. Touzi Datong
  80. Zhaozhou Congshen, Touzi Datong
  81. Yaoshan Weiyan,
  82. Dalong
  83. Yunmen Wenyan
  84. Vimalakirti, Mandziuśri
  85. pustelnik Dongfeng , Xuedou Chongxian
  86. Yunmen Wenyan
  87. Yunmen Wenyan
  88. Yunmen Wenyan, Xuansha Shibei
  89. Yunyan Tansheng, Daowu Yuanzhi
  90. Zhimen Guangzuo
  91. Yanguan Qi’an, Touzi Datong, Xuedou Chongxian, Shishuang Qingzhu, Zifu Rubao, Baofu Congzhan, Zhimen Guangzuo
  92. Budda, Mandziuśri
  93. Daguang Juhui
  94. X
  95. Changqing Huileng, Baofu Congzhan
  96. Zhaozhou Congshen
  97. X
  98. Tianping Congyi, Xiyuan Siming
  99. Nanyang Huizhong
  100. Baling Haojian

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Tłum. Thomas Cleary & J.C. Cleary. The Blue Cliff Records. Shambala. Boston i Londyn, 1992 ISBN 0-87773-622-7
  • Red. Stephan Schuhmacher i Gert Woerner. The Encyclopedia of Eastern Philosophy and Religion. Shambala. Boston, 1989 ISBN 0-87773-433-X
  • Red. Steven Heine i Dale S. Wright. The Kōan. Text and Context in Zen Buddhism. Oxford University Press. Oxford, 2000 ISBN 0-19-511749-2