Zdolność prawna
Zdolność prawna – zdolność do bycia podmiotem praw i obowiązków prawnych. Zdolność prawna jest atrybutem następujących podmiotów prawa:
- osób fizycznych
- jednostek organizacyjnych, będących osobami prawnymi, w szczególności Skarbu Państwa
- jednostek organizacyjnych, niebędących osobami prawnymi, którym zdolność prawną nadają przepisy szczególne
Zdolność prawna jest na gruncie polskiego prawa niestopniowalna. Można ją mieć lub nie. Zakres, w jakim można z niej korzystać, definiuje osobny atrybut podmiotu prawa - zdolność do czynności prawnych. Jednakże na mocy zdolności prawnej, każda osoba fizyczna może dokonywać czynności prawnych w zakresie drobnych bieżących umów dotyczących życia codziennego.
Spis treści |
[edytuj] Nabycie zdolności prawnej
Osoba fizyczna nabywa zdolność prawną z chwilą urodzenia[1]. Specyficzną, warunkową zdolność prawną posiada dziecko poczęte, które może być podmiotem praw i obowiązków, pod warunkiem, że w chwili nabycia prawa jest już poczęte oraz jeżeli urodzi się żywe[2]. Jeżeli dziecko urodzi się martwe czynność prawna, na mocy której nabyłoby prawo w chwili urodzenia, jest nieważna.
Osoba prawna i jednostki organizacyjne niemające osobowości prawnej, nabywają zdolność prawną z chwilą wpisu do odpowiedniego rejestru, chyba że ustawa stanowi inaczej[3]. Zdolność prawna może zostać przez jednostkę organizacyjną nabyta również na mocy przepisu ustawy[4].
[edytuj] Utrata zdolności prawnej
Utrata zdolności prawnej przez osobę fizyczną następuje z chwilą jej śmierci lub w następstwie uznania za zmarłego. Jednostki organizacyjne tracą zdolność prawną z chwilą wykreślenia z odpowiedniego rejestru lub zakończenia likwidacji.
[edytuj] W prawie prywatnym międzynarodowym
W polskiej ustawie Prawo prywatne międzynarodowe z 1965 roku zdolność prawną osoby fizyczną odnosi do zakresu statutu personalnego, który rozstrzyga o:
- przesłankach, od których spełnienia uzależnione jest uzyskanie zdolności prawnej,
- chwili uzyskania zdolności prawnej,
- domniemaniach prawnych dotyczących życia i śmierci,
- ograniczeniach zdolności prawnej,
- przyczynach utraty zdolności prawnej[5].
[edytuj] Zobacz też
Przypisy
- ↑ Art. 8 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93)
- ↑ M. in. Art. 927 § 2 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93)
- ↑ M. in. Art. 37 § 1 ustawy z dnia 23 kwietnia 1964 r. – Kodeks cywilny (Dz. U. z 1964 r. Nr 16, poz. 93)
- ↑ Dotyczy to m.in. Skarbu Państwa
- ↑ M. Pazdan, Prawo prywatne międzynarodowe, wyd. 10, Warszawa 2007, s. 90-91.
Artykuł uwzględnia stan prawny na 25 września 2010. Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć prawnych w Wikipedii.
