Andrzej Betlej

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Ten artykuł dotyczy polskiego historyka sztuki, dyrektora Muzeum Narodowego w Krakowie. Zobacz też: inne osoby o tym nazwisku.
Andrzej Betlej
Data i miejsce urodzenia 26 października 1971
Kraków
Zawód, zajęcie historyk sztuki
Odznaczenia
Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Krzyż Małopolski
Strona internetowa

Andrzej Tadeusz Betlej (ur. 26 października 1971 w Krakowie) – polski historyk sztuki, doktor habilitowany nauk humanistycznych, od 2020 dyrektor Zamku Królewskiego na Wawelu.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Absolwent historii sztuki na Uniwersytecie Jagiellońskim, profesor nadzw. w Instytucie Historii Sztuki UJ[1]. W 1999 roku uzyskał stopień doktora (praca doktorska pod kierunkiem prof. Jana K. Ostrowskiego). 28 stycznia 2011 Rada Wydziału Historycznego UJ nadała mu stopień naukowy doktora habilitowanego.

W latach 2012–2016 dyrektor Instytutu Historii Sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego. Inicjator powołania stałej konferencji dyrektorów Instytutów Historii Sztuki w Polsce (2013). W latach 2016-2019 roku dyrektor Muzeum Narodowego w Krakowie[2], od 3 stycznia 2020 roku dyrektor Zamku Królewskiego na Wawelu[3].

Jego zainteresowania naukowe koncentrują się przede wszystkim na sztuce nowożytnej, a zwłaszcza na architekturze i rzeźbie na ziemiach wschodnich dawnej Rzeczypospolitej oraz na zagadnieniach mecenatu artystycznego i oddziaływania wzorców graficznych. Stypendysta zagraniczny Fundacji na rzecz Nauki Polskiej (2002; w Zentralinstitute für Kunstgeschichte w Monachium)[4]; Kościuszko Foundation (2003, w The Getty Research Institute w Los Angeles), wielokrotnie Fundacji Lanckorońskich z Brzezia, Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego oraz Departamentu Stanu USA (w ramach The International Visitor Leadership Program). Dwukrotnie otrzymał granty badawcze Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki. Ekspert Narodowego Centrum Nauki oraz Narodowego Programu Rozwoju Humanistyki.

Członek Komisji Historii Sztuki Polskiej Akademii Umiejętności, Stowarzyszenia Historyków Sztuki (w latach 2003–2008 członek, od 2019 wiceprezes Zarządu Głównego[5]), Polskiego Towarzystwa Badań nad Wiekiem Osiemnastym. W latach 2012–2015 członek-ekspert Komitetu Nauk o Sztuce Polskiej Akademii Nauk i Narodowego Komitetu Historii Sztuki[6], wybrany na kolejną kadencję (2016–2019). Członek Rady Naukowej Instytutu Sztuki PAN (2014–2018), Komitetu Ewaluacji Jednostek Naukowych (2015–2018) oraz Rad Muzeów: Zamku Królewskiego na Wawelu[7], Muzeum Ludowych Instrumentów Muzycznych w Szydłowcu[8], Muzeum Okręgowego w Bydgoszczy (2016–2019)[9], Muzeum Narodowego w Kielcach, Muzeum Czartoryskich w Puławach[10], Muzeum Łazienki Królewskie w Warszawie[11], Biblioteki Naukowej PAU i PAN w Krakowie[12], a także członek Rady do Spraw Muzeów i Miejsc Pamięci Narodowej przy Ministrze Kultury i Dziedzictwa Narodowego (kadencja 2018–2021)[13]. Przewodniczący Rady Narodowego Instytutu Polskiego Dziedzictwa Kulturowego za Granicą POLONIKA[14].

Od stycznia 2012 roku pełni funkcję redaktora naczelnego czasopisma Modus. Prace z historii sztuki. Jest również członkiem rad wydawniczych czasopism “Teka Lubelska” i “Sztuka Polski Środkowej. Studia”, “Opuscula Musealia”, “Roczniki Sztuki Śląskiej”, "Rozprawy Muzeum Narodowego w Krakowie".

Współredaktor serii wydawniczych: Sztuka kresów wschodnich (t. 4–7); Kraków 1994–2012, Materiały do dziejów sztuki i kultury XVII i XVIII wieku (t. 1–8, Kraków 2016-) oraz książek: Praxis atque theoria. Studia ofiarowane profesorowi Adamowi Małkiewiczowi (Kraków 2006), Fides Ars Scientia. Studia dedykowane pamięci Księdza Kanonika Augustyna Mednisa (Tarnów 2008), Między Wrocławiem a Lwowem. Sztuka na Śląsku, w Małopolsce i na Rusi Koronnej w czasach nowożytnych (Wrocław 2011), Ornament i dekoracja dzieła sztuki (Kraków 2015), Velis quod possis. Studia z historii sztuki ofiarowane Profesorowi Janowi Ostrowskiemu (Kraków 2016), Muzeum Narodowe w Krakowie 1879-2019 (Kraków 2019), Zapomniane dziedzictwo: zbiór odlewów gipsowych Uniwersytetu Jagiellońskiego (Kraków 2019).

Za pracę naukową uhonorowany został Nagrodą im. ks. prof. Szczęsnego Dettloffa przyznawaną przez Stowarzyszenie Historyków Sztuki za pracę doktorską (1999), Nagrodą Prezesa Rady Ministrów RP (2000), Nagrodą im. prof. Jerzego Łozińskiego (2005). Za rozprawę SIBI, DEO, POSTERITATI. Jabłonowscy a sztuka w XVIII wieku, otrzymał w grudniu 2010 r. Nagrodę Krakowska Książka Miesiąca. Jest laureatem Nagrody Rektora UJ (2011, 2014, 2015) oraz Nagrody „ARS QUAERENDI” Województwa Małopolskiego za wybitne działania na rzecz rozwoju i promocji kultury. Odznaczony srebrnym Medalem Zasłużony Kulturze – Gloria Artis (2015)[15] oraz Złotą Odznaką Honorowa Województwa Małopolskiego – Krzyż Małopolski (2019)[16].

Wybrane publikacje[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wykładowcy - Instytut Historii Sztuki Uniwersytetu Jagiellońskiego, ihs.uj.edu.pl [dostęp 2019-11-24].
  2. Andrzej Betlej powołany na dyrektora Muzeum Narodowego w Krakowie (pol.). onet.pl. [dostęp 2017-11-21].
  3. Zmiany w krakowskich muzeach. „Będą służyły dobru instytucji” - Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego - Portal Gov.pl, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego [dostęp 2020-01-04] (pol.).
  4. Andrzej Betlej | Klub stypendystów, www.klub-fnp.pl [dostęp 2019-11-24].
  5. SHS » Zarząd Główny [dostęp 2019-11-24] (pol.).
  6. Skład Komitetu Nauk o Sztuce PAN. [dostęp 2019-06-14].
  7. Biuletyny Informacji Publicznej, bip.malopolska.pl [dostęp 2019-11-24].
  8. Rada Muzeum – Muzeum Ludowych Instrumentów Muzycznych w Szydłowcu [dostęp 2019-11-24] (pol.).
  9. Aktualnosci - Nowa Rada Muzeum : Muzeum Okręgowe w Bydgoszczy, muzeum.bydgoszcz.pl [dostęp 2019-11-24].
  10. Dziennik Wschodni, Sześć osób będzie oceniać działalność Muzeum Czartoryskich w Puławach, Dziennik Wschodni [dostęp 2019-11-24] (pol.).
  11. Rada Muzeum, www.lazienki-krolewskie.pl [dostęp 2019-11-24] (pol.).
  12. Rada Naukowa, 149.156.51.45 [dostęp 2019-11-24].
  13. Powołanie członków Rady ds. Muzeów i Miejsc Pamięci Narodowej - Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego - Portal Gov.pl, Ministerstwo Kultury i Dziedzictwa Narodowego [dostęp 2019-11-24] (pol.).
  14. Powołanie Rady Instytutu POLONIKA MKiDN - 2019 [dostęp 2019-11-24] (pol.).
  15. Wręczenie medali „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” MKiDN - 2015 [dostęp 2019-11-24] (pol.).
  16. Uchwała nr 1757/19 Zarządu Województwa Małopolskiego z dnia 24 września 2019 r. [dostęp 2019-10-20].

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]