Drużyna (harcerstwo)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
WikiProject Scouting fleur-de-lis transparent.png
To jest artykuł z cyklu
Jednostki harcerskie
rodzaje
gromada
drużyna
krąg
klub
szczep
związek drużyn
struktury
zastęp
zastęp zastępowych
rada drużyny
funkcje
zastępowy
przyboczny
drużynowy

Drużyna – podstawowa jednostka w strukturze organizacji harcerskich, skupiająca harcerzy i harcerki.

Związek Harcerstwa Polskiego[edytuj | edytuj kod]

Wspólne elementy mundurów członków drużyny
ChustaChusty drużyn australijskich i chusta pamiątkowa XIX Jamboree
Chusta
Chusty drużyn australijskich i chusta pamiątkowa XIX Jamboree

Drużyna to w największym uogólnieniu grupa członków Związku Harcerstwa Polskiego licząca przynajmniej 12 członków, posiadająca swój numer i nazwę. Dopuszczalne są zarówno drużyny koedukacyjne, jak i dysedukacyjne.

Na czele drużyny stoi drużynowy w wieku min. 16 lat, który jest jej reprezentantem, a także odpowiada za bezpieczeństwo członków, opracowanie i realizację planu pracy, prowadzenie dokumentacji działalności oraz koordynowanie współpracy z rodzicami i środowiskiem lokalnym. Swoje decyzje dotyczące drużyny (przyjmowanie i zwalnianie członków, dopuszczenie do złożenia Przyrzeczenia harcerskiego, zmiany w strukturze wewnętrznej, powoływanie funkcyjnych) wydaje w formie pisemnych rozkazów. W przypadku niepełnoletniego drużynowego drużyna musi posiadać pełnoletniego opiekuna odpowiadającego za bezpieczeństwo finanse i gospodarkę w drużynie oraz działania wychowawcze drużynowego.

W prowadzeniu drużyny, drużynowemu pomagają przyboczni – doświadczeni członkowie, mianowani przez drużynowego. W drużynach koedukacyjnych, przynajmniej jeden z przybocznych musi być innej płci niż drużynowy.

Drużyny mogą działać w jednym lub kilku grupach metodycznych. W związku z tym wyróżnia się:

Drużyna, która zdeklaruje działanie w określonym pionie powinna zrzeszać członków tylko z tej grupy metodycznej. Wyjątkiem jest kadra (drużynowy i przyboczni).

Głównym celem istnienia drużyn jest prowadzenie działalności wychowawczej, zgodnej z metodą harcerską oraz metodyką grupy wiekowej członków. Działalność ta jest wcześniej zaplanowana i sporządzona w formie rocznego planu pracy drużyny, który musi być zatwierdzany przez właściwą komendę hufca. Plan powinien uwzględniać oczekiwania członków drużyny, problemy środowiska oraz bieżące propozycje programowe organizacji.

Nazewnictwo i obrzędowość[edytuj | edytuj kod]

Nazewnictwo drużyn regulowane jest przez Zasady i tryb przyjmowania nazw i imion. Zgodnie z nimi, w nazwie jednostki powinno być zawarte:

  • Nazwa organizacji czyli Związek Harcerstwa Polskiego
  • Określenie jednostki czyli słowo drużyna
  • Grupa metodyczna (np. starszoharcerska)
  • Miejsce działania (np. gdańska, z Malborka)
  • Określenie hufca
  • Słowo próbna jeśli jest to drużyna próbna

Oprócz nazwy, każda drużyna ma przyporządkowany numer zgodnie z numeracją przyjętą w hufcu bądź chorągwi. Numer nie musi być unikatowy – zdarza się, że drużyny z jednego środowiska mają te same numery. Zarówno numer, jak i nazwa są zatwierdzane przez właściwą komendę hufca. Drużyna może wnioskować do komendy także o przyznanie patrona (np. im. Józefa Piłsudskiego) oraz specyficznego miana (np. Strzelcy, Wataha). Numer, imię i miano mogą wchodzić do nazwy drużyny.

Członków drużyny spaja obrzędowość, operująca symbolami drużyny, jakimi są:

Oprócz tego, każda jednostka buduje swoją tradycję, na którą składają się stałe elementy zbiórek, okazjonalne zwyczaje oraz tajemnice.

Działanie[edytuj | edytuj kod]

Członkowie drużyn harcerskich lub starszoharcerskich łączą się w niewielkie grupy, zwane zastępami. Przewodzi im zastępowy, wyróżniający się wiedzą i doświadczeniem spośród reszty członków zastępu. Zastępy posiadają własne nazwy, godła i barwy, lecz nawiązują nimi do nazwy i tradycji drużyny. Drużynowi takich drużyn są mianowani przez właściwego komendanta hufca. Najważniejszą strukturą jest rada drużyny, utworzona przez drużynowego, przybocznych i zastępowych, będąca organem doradczym drużynowego. Niekiedy powoływany jest także zastęp zastępowych (ZZ), działający jak zwykły zastęp, lecz jego członkami są zastępowi wszystkich zastępów działających w drużynie.

Drużyny wędrownicze działają w oparciu o konstytucję drużyny. Jest to dokument regulujący działanie drużyny. Drużynowi są najczęściej wybierani spośród członków drużyny w demokratycznym głosowaniu (o ile konstytucja nie stanowi inaczej). Zazwyczaj drużyny wędrownicze są mniej liczne od innych (minimalny próg liczebności wynosi 9 osób).

Inny charakter mają drużyny wielopoziomowe. Zrzeszają one osoby z różnych grup wiekowych. Zazwyczaj członkowie z jednej grupy działają w osobnych zastępach, co ułatwia drużynowemu zastosowanie różnych metodyk.

Członkowie drużyny spotykają się na regularnie zwoływanych spotkaniach, zwanych zbiórkami, w trakcie których szlifują swoje umiejętności, poznają nową wiedzę oraz rywalizują zastępami.

Ciąg metodyczny[edytuj | edytuj kod]

ZuchyHarcerzeHarcerze starsiWędrownicy

Drużynowi drużyn związanych z konkretną grupą wiekową, mają obowiązek nawiązać kontakt z innymi drużynami, by zachować ciąg wychowawczy swoich członków. Na przykład gdy harcerz starszy z drużyny starszoharcerskiej ukończy gimnazjum, nie powinien już dłużej pozostać w tej samej jednostce, gdyż przestaje ona odpowiadać jego poziomowi wiekowemu. Dlatego jego drużynowy musi umówić się z drużynowym wędrowniczym, by mógł automatycznie przekazać do jego jednostki osoby, które już wyrosły z jego drużyny[1]. Wyjątkiem są osoby, które chcą nadal działać w tej samej drużynie, ale jako kadra (np. jako przyboczny).

Aby ułatwić zachowanie ciągu metodycznego, oraz wzajemnie wspierać się finansowo i wychowawczo, drużyny mogą dobrowolnie łączyć się w szczep, w których muszą działać drużyny lub gromady z przynajmniej dwóch grup metodycznych.

Związek Harcerstwa Rzeczypospolitej[edytuj | edytuj kod]

W ZHR drużyny mogą być męskie albo żeńskie – formalnie nie występują jednostki koedukacyjne.

Drużyna harcerek/Drużyna harcerzy[edytuj | edytuj kod]

Jej członkowie są już starsi, od 11 do 16 lat. Na czele drużyny stoi drużynowy/a, a pomagają przyboczni. Na tym etapie intensywnie rozwija się system zastępowy.

Drużyna wędrowniczek/Drużyna wędrowników[edytuj | edytuj kod]

Organizacja Harcerek:

Drużyna:

  • liczy przynajmniej 6 harcerek w wieku od 16 lat wraz z drużynową.
  • pełnym systemem pracy harcerskiej i wędrowniczej a w szczególności:
    • działa systemem zastępowym (działają w niej przynajmniej 2 zastępy)
    • działa w niej rada drużyny
    • funkcjonuje w niej system stopni i sprawności, zdobywany jest naramiennnik wędrowniczy
    • prowadzona jest gospodarka finansowa i inwentarzowa
    • przynajmniej raz w roku organizuje, co najmniej ośmiodniowy obóz z wędrówką
    • zgodnie z zatwierdzonym planem praca drużyny prowadzona jest systemem wędrowniczym, wykonywane są, zadania, jakie drużyna przed sobą stawia.
  • należy do hufca(związku drużyn).
  • jest samodzielna programowo i organizacyjnie w ramach odpowiedniej struktury Związku.

Organizacja Harcerzy:

Drużyna:

  • liczy przynajmniej 6 członków w wieku powyżej 16 lat.
  • jest samodzielna programowo i organizacyjnie, o ile nie stoi to w sprzeczności z celami i zasadami Związku.
  • należy do hufca.
  • działa zgodnie z zasadami metody wędrowniczej, a w szczególności:
    • działa w oparciu o system stałych patroli i sekcji tematycznych,
    • działa w niej Rada Drużyny, składająca się z najbardziej doświadczonych wędrowników, stanowiąca ciało doradcze wobec drużynowego,
    • funkcjonuje w niej system stopni i sprawności,
    • wędrownicy zdobywają naramiennik wędrowniczy według regulaminu zatwierdzonego przez naczelnika harcerzy,
    • wędrownicy mają pole służby,
    • posiada zatwierdzony plan pracy, zgodnie z którym organizowane są działania drużyny,
    • regularnie, co najmniej raz w miesiącu, odbywają się spotkania patroli i drużyny,
    • przynajmniej raz w roku drużyna organizuje samodzielny obóz lub uczestniczy w innej zorganizowanej formie obozowej,
    • regularnie opłaca składki, prowadzi akcje zarobkowe oraz posiada własny sprzęt.

Stowarzyszenie Harcerskie[edytuj | edytuj kod]

W Stowarzyszeniu Harcerskim występują drużyny męskie i żeńskie, podobnie jak w ZHR nie ma drużyn koedukacyjnych. Na rozpoczęcie działalności drużyny zezwala komendant hufca i to on mianuje drużynowego i przybocznego w drużynie. W Stowarzyszeniu nie ma drużyn starszoharcerskich[2]

Drużyna harcerska[edytuj | edytuj kod]

Drużyna zrzesza harcerzy lub harcerki w wieku od 11 lat. Drużynowym może zostać harcerz, który ukończył 16 lat, przy czym niepełnoletni i nieposiadający stopnia instruktorskiego drużynowi pełnia funkcję pod opieką instruktora wyznaczonego przez komendanta hufca. Drużyna powinna liczyć co najmniej 12 harcerzy i składać się z co najmniej 2 zastępów.

Drużyna wędrownicza[edytuj | edytuj kod]

Składa się z harcerzy lub harcerek w wieku od 16 lat.

Organizacja Harcerska „Rodło”[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Instrukcja drużyny harcerskiej, starszoharcerskiej, wędrowniczej i wielopoziomowej – załącznik do uchwały Głównej Kwatery nr 43/2003 z dn. 27 lutego 2003, pkt 19.
  2. Zasady organizacji i działania drużyny harcerskiej Stowarzyszenia Harcerskiego[1].