Grodzisk (powiat siemiatycki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Grodzisk
Centrum miejscowości z cerkwią św. Mikołaja
Centrum miejscowości z cerkwią św. Mikołaja
Państwo  Polska
Województwo podlaskie
Powiat siemiatycki
Gmina Grodzisk
Liczba ludności 640
Strefa numeracyjna (+48) 85
Kod pocztowy 17-315
Tablice rejestracyjne BSI
SIMC 0028553
Położenie na mapie gminy Grodzisk
Mapa lokalizacyjna gminy Grodzisk
Grodzisk
Grodzisk
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Grodzisk
Grodzisk
Położenie na mapie województwa podlaskiego
Mapa lokalizacyjna województwa podlaskiego
Grodzisk
Grodzisk
Położenie na mapie powiatu siemiatyckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu siemiatyckiego
Grodzisk
Grodzisk
Ziemia52°35′02″N 22°44′17″E/52,583889 22,738056

Grodziskosada[1] (dawniej miasto) w Polsce położona w województwie podlaskim, w powiecie siemiatyckim, w gminie Grodzisk.

Miejscowość jest siedzibą gminy Grodzisk.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Początek osady stanowiło grodzisko średniowieczne, którego wiek wedle pobieżnych badań archeologicznych przeprowadzonych w roku 1924 przez Romana Jakimowicza szacuje się na XI–XIII wiek. Do dziś zachował się fragment wałów obronnych okalających grodzisko. Jeszcze w XIX wieku liczono ich długość na około 160 sążni (ok. 280 m). Forma grodziska była owalna zbliżona do okrągłej, natomiast teren pośrodku był równinny. Wały zbudowano z drewnianych kłód przysypanych ziemią, która pozyskano z wykopów dookoła grodziska. Tak powstała też fosa. Z zewnętrznych umocnień do naszych czasów zachowała się tylko zachodnia część wałów.

Z 1601 r. pochodzi pierwsza pisemna wzmianka o istnieniu cerkwi w Grodzisku[2].

W 1775 r. Grodzisk uzyskał lokację miejską, którą utracił w 1801 r[3].

Według Pierwszego Powszechnego Spisu Ludności z 1921 r. Grodzisk liczył 274 mieszkańców (148 kobiet i 126 mężczyzn), zamieszkałych w 40 domach. Większość mieszkańców miejscowości, w liczbie 151 osób, zadeklarowała wyznanie prawosławne. Pozostali zgłosili kolejno: wyznanie rzymskokatolickie (89 osób) i wyznanie mojżeszowe (34 osoby). Jednocześnie większość mieszkańców ówczesnego Grodziska, w liczbie 266 osób, zgłosiła narodowość polską, pozostali podali: narodowość białoruską (5 osób) oraz narodowość żydowską (3 osoby). W okresie międzywojennym miejscowość była siedzibą gminy i znajdowała się w powiecie bielskim[4].

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa białostockiego.

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Obiekty nieistniejące[edytuj | edytuj kod]

Pozostałe obiekty[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

  • Grodzisk – strona ujednoznaczniająca, tam podano dodatkowo 11 nazw geograficznych w Polsce.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. GUS. Rejestr TERYT
  2. Mołotowicz M.. Historia parafii św. Mikołaja Cudotwórcy w Grodzisku. „Kalendarz Prawosławny”. 2013, s. 175–178, 2012. Warszawa: Warszawska Metropolia Prawosławna. ISSN 1425-2171. 
  3. Robert Krzysztofik, Lokacje miejskie na obszarze Polski. Dokumentacja geograficzno-historyczna, Katowice 2007, s. 32-33.
  4. Skorowidz miejscowości Rzeczypospolitej Polskiej: opracowany na podstawie wyników pierwszego powszechnego spisu ludności z dn. 30 września 1921 r. i innych źródeł urzędowych.. T. 5: Województwo białostockie. Warszawa: Główny Urząd Statystyczny, 1924, s. 20 (29).
  5. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo podlaskie. 2018-09-30.