Gustav Klimt

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Gustav Klimt
Ilustracja
G. Klimt w 1914
Data i miejsce urodzenia 14 lipca 1862
Baumgarten
Data i miejsce śmierci 6 lutego 1918
Wiedeń
Narodowość austriacka
Dziedzina sztuki malarstwo, grafika
Epoka secesja
podpis
Judyta z głową Holofernesa (1901)

Gustav Klimt (ur. 14 lipca 1862 roku w Baumgarten, dziś w Penzing, 14 dzielnicy Wiednia, zm. 6 lutego 1918 w Wiedniu) – austriacki malarz i grafik, symbolista. Jeden z najwybitniejszych przedstawicieli secesji, przedstawiciel wiedeńskiego modernizmu.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Ojciec malarza Ernst (starszy) był złotnikiem-grawerem. Bracia Klimta mieli również zajęcia twórcze: Ernst (młodszy) zajmował się malarstwem historycznym oraz dekoracyjnym, Georg był cyzelatorem. Gustaw był drugim z siedmiorga rodzeństwa.

Klimt studiował w wiedeńskiej Kunstgewerbeschule (Szkoła Sztuki Stosowanej). Pierwsze doświadczenie zawodowe zdobył wykonując różne prace dekoracyjne. Zajęcie to wraz z klimatem artystycznym rozwijającym się na przełomie wieków w Wiedniu odnalazło wyraz w dojrzałej twórczości artysty. Klimt stał się głównym inicjatorem dokonujących się przemian artystycznych, kiedy to w 1897 oficjalnie odrzucił kanony akademickie i wspólnie z innymi artystami założył Stowarzyszenie Artystów Austriackich – Secesję, z którą był związany do 1905.

Celem Klimta było stworzenie dzieła totalnego, absolutnego, tzn. wolnego od wszelkich konwencji, ograniczeń narzuconych przez akademickie koncepcje. Obrazy artysty są wyrazem nieograniczonej swobody twórczej, w pełni wyrażają bujność i złożoność epoki, w której dane było mu tworzyć. Jego prace stały się inspiracją dla wielu nowoczesnych artystów.

Portret "Adela Bloch-Bauer I", zwany Złotą Adelą (1907), obraz, przy wykonaniu którego artysta zastosował złoto i srebro w płatkach[1], został sprzedany w 2006 roku spadkobiercy imperium kosmetycznego Ronaldowi S. Lauderowi za 135 mln $ – była to wówczas najwyższa kwota, jaką uzyskano za obraz[2]. Zanim został sprzedany przez krewną Adeli, Marię Altmann, prawowita właścicielka toczyła wieloletni proces o jego odzyskanie z rządem Republiki Austrii. Jak ustalił w 1998 roku dziennikarz śledczy Hubertus Czernin, dzieło to, zrabowane rodzinie Bloch Bauerów przez nazistów w 1941, wraz z wieloma innymi, wisiało w Galerii Belvedere. Rząd Republiki Austrii odmówił oddania własności, co skutkowało procesem w amerykańskim Sądzie Najwyższym. Dzięki jego decyzji Maria Altmann odzyskał kilka obrazów Klimta[3]. Historia obrazu – która odbiła się szerokim echem w kręgach międzynarodowych, aktualizując nierozliczone zbrodnie nazizmu – została opisana przez amerykańską dziennikarkę Anne Marie O'Connor w książce Złota dama (polski przekład Tomasz Pichór, Wyd. W.A.B.[4]), a następnie zekranizowana pod tym samym tytułem przez Simona Curtisa[5].

Prace artysty[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Czy Gustav Klimt bał się "Złotej Adeli"?, polskieradio.pl, 7 czerwca 2015 [dostęp 7 czerwca 2015]. (Audycja z cyklu Jest taki obraz).
  2. Złota Adela zdetronizowała wtedy Chłopca z fajką (1905) Pabla Picassa, obraz, który 5 maja 2004 roku został kupiony za 104 mln dolarów.
  3. Patricia Cohen, The Story Behind ‘Woman in Gold’: Nazi Art Thieves and One Painting’s Return (Published 2015), „The New York Times”, 30 marca 2015, ISSN 0362-4331 [dostęp 2021-02-04] (ang.).
  4. Złota dama : niezwykła opowieść o arcydziele Gustawa Klimta, portrecie Adeli Bloch-Bauer - Katalog Bibliotek Uniwersytetu Śląskiego i Uniwersytetu Ekonomicznego w Katowicach - Prolib Integro, integro.ciniba.edu.pl [dostęp 2021-02-04].
  5. Złota dama / Woman in Gold. [dostęp 2021-02-04].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]