Hubara saharyjska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Hubara saharyjska
Chlamydotis undulata[1]
(Jacquin, 1784)
Ilustracja
Podgatunek nominatywny (C. undulata undulata)
Systematyka
Domena eukarionty
Królestwo zwierzęta
Podkrólestwo Bilateria
(bez rangi) wtórouste
Typ strunowce
Podtyp kręgowce
Infratyp żuchwowce
Nadgromada czworonogi
Gromada ptaki
Podgromada Neornithes
Infragromada ptaki neognatyczne
Rząd dropie
Rodzina dropie
Rodzaj Chlamydotis
Gatunek hubara saharyjska
Podgatunki
  • C. undulata undulata (Jacquin, 1784)
  • C. undulata fuertaventurae (Rothschild & Hartert, 1894)
Kategoria zagrożenia (CKGZ)[2]
Status iucn3.1 VU pl.svg
Zasięg występowania
Mapa występowania

Hubara saharyjska[3], hubara (Chlamydotis undulata) – gatunek dużego ptaka z rodziny dropi (Otididae).

Systematyka i występowanie[edytuj | edytuj kod]

Zasięg występowania jest inny dla każdego z dwóch podgatunków:

Habitatem obu podgatunków są półpustynie[4][5], otwarte tereny trawiaste[4][6], pola uprawne[4], a także jałowe równiny oraz stepy[5].

Dawniej do gatunku tego zaliczano jeszcze jeden podgatunek – Chlamydotis undulata macqueenii[4][7], jednakże w 2002[7], po przeprowadzeniu badań genetycznych stwierdzono, iż należy go uznać za oddzielny gatunek. Nazwano go hubarą arabską (Chlamydotis macqueenii)[4][7]. Między nim a Chlamydotis undulata występują różnice w głosie oraz w zachowaniach godowych[4]. Hubara arabska jest ponadto nieco większa i ma jaśniejsze ubarwienie[5].

Charakterystyka[edytuj | edytuj kod]

Dorosły osobnik waży średnio 1,2–3,2 kg, zaś jego przeciętna wysokość wynosi, według różnych źródeł, 55–75 cm[4] lub 55–65 cm[5]. Najbardziej zewnętrzne pióra są białe z czarnymi końcówkami. Upierzenie górnej części tułowia ma barwę od piaskowej do płowożółtej z szerokimi, czarnymi pasami. Na piersi pióra są szare, na dolnej części tułowia – białe[8].

Hubara jest jednym z gatunków dropi, u których dymorfizm płciowy jest praktycznie niezauważalny i przejawia się jedynie w kilku cechach[4]. Jedną z nich jest różnica w wielkości oraz masie osobników poszczególnych płci. Samce osiągają rozpiętość skrzydeł wahającą się w zakresie 248–263 cm, samice zaś 242–253 cm. Samca wyróżniają także, dłuższe niż u samicy, białe i czarne smugi na piórach po bokach szyi[8].

Ekologia[edytuj | edytuj kod]

Jajo hubary saharyjskiej

Hubara prowadzi osiadły tryb życia[4]. Poza sezonem lęgowym żyje w stadach liczących od 4 do 10 osobników (choć czasami zdarzają się także większe). Skupianie się w grupkach ułatwia jej żerowanie oraz zapewnia możliwość bezpiecznego odpoczynku. Żywi się zarówno owocami, nasionami, pędami, liśćmi oraz kwiatami, jak i również dużymi owadami, pająkami, wijami, a nawet małymi jaszczurkami, czy wężami[5].

Podczas toków samiec hubary stroszy swoje długie, nitkowate pióra, znajdujące się na czubku głowy oraz bokach szyi[4]. Młode po wykluciu potrzebują około 5 tygodni, aby ich ciało pokryło już kompletne upierzenie[5]. Pod opieką samicy pozostają od 35 do 55 dni[6], opuszczają ją jesienią.

Status, zagrożenie i ochrona[edytuj | edytuj kod]

Hubara saharyjska została zaklasyfikowana jako gatunek narażony na wyginięcie (VU)[2][4]. Główną przyczyną spadku liczebności populacji jest wzrost intensywności polowań (szczególnie na jej zimowiskach)[5], związany z coraz większą popularyzacją broni palnej oraz pojazdów terenowych na obszarach jego występowania[9][10]. Znaczną rolę odgrywa także niszczenie naturalnych środowisk (podobnie jak w przypadku innych dropi)[5].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Chlamydotis undulata, w: Integrated Taxonomic Information System (ang.).
  2. a b c d Chlamydotis undulata. Czerwona księga gatunków zagrożonych (IUCN Red List of Threatened Species) (ang.).
  3. Paweł Mielczarek, Marek Kuziemko: Otididae Rafinesque, 1815 – dropie – Bustards. W: Kompletna lista ptaków świata [on-line]. Instytut Nauk o Środowisku Uniwersytetu Jagiellońskiego. [dostęp 2018-05-20].
  4. a b c d e f g h i j k Encyklopedia Ptaki. Peter Frances (red.). Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2009, s. 207. ISBN 978-83-01-15733-3.
  5. a b c d e f g h Wielka encyklopedia ptaków. Christopher M. Perrins (red.). Wyd. I. Warszawa: MULTICO Oficyna Wydawnicza, 1993. ISBN 83-7079-155-7.
  6. a b Atlas ptaków świata. Aleksandra Zduńska (red.). Warszawa: MUZA S.A., 2008, s. 25. ISBN 978-83-7073-556-2.
  7. a b c Ludwik Tomiałojć, Tadeusz Stawarczyk: Awifauna Polski. Rozmieszczenie, liczebność i zmiany. Wrocław: PTPP „pro Natura”, 2003, s. 303.
  8. a b C.W. Mackworth-Praed, C.H.B. Grant: African Handbook of Birds. Series I. Volume I: Birds od Eastern and North Eastern Africa. Londyn: Longmans, Green and Co, 1957, s. 319–320. (ang.)
  9. H. Azafzaf, E. Sande, S.W. Evans, M. Smart, N.J. Collar: International action plan for North African Houbara Bustard Chlamydotis undulata undulata. Nairobi: BirdLife International African Partnership, 2005. [dostęp 2018-04-22]. (ang.)
  10. I. Michler. Lifting the veil: Wake-up call to counter covert hunting threat. „Africa – Birds & Birding”. 14 (3), s. 58–62, 2009.