Instytut Chemii Fizycznej PAN

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
siedziba Instytutu

Instytut Chemii Fizycznej Polskiej Akademii Nauk (w skrócie IChF PAN) instytut naukowy Polskiej Akademii Nauk z siedzibą w Warszawie. Obecnie tematyka badań w IChF jest skoncentrowana wokół aktualnych problemów fizykochemii. Jednostka ma prawo do nadawania stopnia naukowego doktora oraz doktora habilitowanego w zakresie chemii.

Historia[edytuj | edytuj kod]

IChF PAN został powołany uchwałą Prezydium Rządu PRL 19 marca 1955 i był pierwszym instytutem chemicznym PAN. Określono wówczas jego zadania: "Instytut Chemii Fizycznej obejmuje swoją działalnością prowadzenie badań nad aktualnymi zagadnieniami chemii fizycznej ważnymi z punktu widzenia rozwoju nauk chemicznych i potrzeb gospodarki narodowej".

W początkach działalności głównym zadaniem było przygotowanie kadry naukowej, która zdolna byłaby prowadzić badania naukowe z zakresu fizykochemii. Rozwojowi kadry naukowej sprzyjał fakt, że zatrudnieni pracownicy naukowi nie mieli obciążeń dydaktycznych obowiązujących w szkołach wyższych.

Pierwszy dyrektor IChF PAN – prof. Wojciech Świętosławski

Pracownikami Instytutu w momencie jego utworzenia zostali: członkowie Polskiej Akademii Nauk: prof. W. Świętosławski, prof. St. Bretsznajder, prof. B. Kamieński, prof. M. Śmiałowski, prof. W. Trzebiatowski; profesorowie: W. Kemula, St. Minc, K. Gumiński, J. Kamecki; czterej docenci (J. Berak, Z. Szklarska-Śmiałowska, J. Wojciechowska, J. Minczewski) oraz pomocniczy pracownicy naukowi w tym: 12 adiunktów, 11 starszych asystentów, 13 asystentów, 15 pracowników naukowo-technicznych.

Powołano wówczas do życia 7 zakładów: I. Zakład Badań Strukturalnych (kierownik: prof. Włodzimierz Trzebiatowski) we Wrocławiu – badania nad strukturą materiałów ognioodpornych, półprzewodników, stopów metalicznych i katalizatorów kontaktowych;

II. Zakład Fizykochemicznych Metod Analitycznych (prof. Wiktor Kemula) – opracowanie szybkich metod kontroli surowców i produktów;

III. Zakład Fizykochemii Podstawowych Surowców Organicznych (prof. Wojciech Świętosławski) – opracowywanie fizykochemicznych charakterystyk surowców organicznych, poszukiwanie dróg rozdzielania mieszanin wieloskładnikowych;

IV. Zakład Fizykochemii Zjawisk Powierzchniowych (prof. Bogdan Kamieński) w Krakowie, z pracownią w Lublinie (prof. A. Waksmundzki) – opracowanie podstaw flotacyjnego rozdzielania i wzbogacania minerałów i rud, a także badania z zakresu adsorpcji i wymiany jonowej;

V. Zakład Fizykochemii Procesów Elektrodowych (prof. Michał Śmiałowski) – badania nad mechanizmem procesów elektrochemicznych, katalizą oraz korozji tworzyw;

VI. Zakład Elektrochemii (prof. Stefan Minc) – opracowywanie podstawowych zagadnień z zakresu elektrolizy, badanie potencjałów kontaktowych i struktury elektrolitów;

VII. Zakład Fizykochemicznych Podstaw Technologii (prof. Stanisław Bretsznajder) z pracownią we Wrocławiu (prof. W. Bobrownicki) – opracowywanie podstawowych zagadnień z zakresu inżynierii i budowy aparatury chemicznej oraz z zakresu procesów technologicznych.

Pierwszym Dyrektorem Instytutu i równocześnie Przewodniczącym Rady Naukowej Instytutu został prof. Wojciech Świętosławski, a jego zastępcą został prof. M. Śmiałowski. Po przejściu prof. Świętosławskiego na emeryturę (w roku 1960) kolejnymi dyrektorami instytutu byli: prof. Michał Śmiałowski (1960–1973), prof. Wojciech Zielenkiewicz (1973–1990), prof. Jan Popielawski (1990–1992), prof. Janusz Lipkowski (1992–2003), prof. Aleksander Jabłoński (2003–2011), prof. Robert Hołyst (od 2011).

W czasie kolejnych lat zmieniała się struktura IChF, nastąpił wzrost liczby pracowników a także pojawienie się nowych tematów badawczych, co znajduje odzwierciedlenie w obecnej strukturze instytutu.

Struktura[edytuj | edytuj kod]

Obecnie IChF jest podzielony na 7 zakładów. Są to

II. Zakład Fizykochemii Kompleksów Supramolekularnych

III. Zakład Fizykochemii Płynów i Miękkiej Materii

V. Zakład Katalizy na Metalach

VI. Zakład Elektrochemii, Korozji i Fizykochemii Powierzchni

VII. Zakład Procesów Elektrodowych

VIII. Zakład Układów Złożonych i Chemicznego Przetwarzania Informacji

IX. Zakład Fotochemii i Spektroskopii

oraz Zakład Doświadczalny Chemipan

Ponadto w instytucie działa szereg zespołów tematycznych wchodzących w skład struktury zakładów. Są to:

  1. Temat: Indukowane ciśnieniem reakcje i procesy fizykochemiczne
    Kierownik: prof. dr hab. Marek Tkacz
  2. Temat: Warstwy molekularne
    Kierownik: prof. dr hab. Włodzimierz Kutner
  3. Temat: Krystalochemia związków inkluzyjnych
    Kierownik: dr hab. Kinga Suwińska
  4. Temat: Nanoinżynieria powierzchni do chemo- i bioczujników
    Kierownik: dr inż. Joanna Niedziółka-Jonsson
  5. Temat: Zachowania fazowe i dynamika w roztworach polimerów
    Kierownik: dr hab. Jacek Gregorowicz
  6. Temat: NMR ciała stałego – dynamika molekularna i dynamika wiązania wodorowego
    Kierownik: dr Piotr Bernatowicz
  7. Temat: Termodynamika dla ekologii – procesy regulacyjne
    Kierownik: dr hab. inż. Paweł Gierycz
  8. Temat: Struktura a selektywność inkluzyjnych kompleksów supramolekularnych
    Kierownik: prof. dr hab. Janusz Lipkowski
  9. Temat: Kompleksy koordynacyjne i materiały funkcjonalne
    Kierownik: dr hab. inż. Janusz Lewiński
  10. Temat: Fizykochemia miękkiej materii
    Kierownik: prof. dr hab. Robert Hołyst
  11. Temat: Techniki mikroprzepływowe i samoorganizacja w płynach złożonych
    Kierownik: dr hab. Piotr Garstecki
  12. Temat: Synteza nanocząstek, tworzenie i charakteryzacja nanostruktur
    Kierownik: dr hab. Marcin Fiałkowski
  13. Temat: Fizykochemia układów złożonych
    Kierownik: dr hab. Wojciech Góźdź
  14. Temat: Badanie zjawisk nieliniowej dynamiki chemicznej
    Kierownik: prof. dr hab. Andrzej Kawczyński
    (zespół nieaktywny)
  15. Temat: Struktura a właściwości katalityczne silnie zdyspergowanych metali na nośniku
    Kierownik: prof. dr hab.inż. Zbigniew Karpiński
  16. Temat: Struktura nanokryształów i jej dynamika wyzwalana reakcją chemiczną na powierzchni
    Kierownik: dr hab. Zbigniew Kaszkur
  17. Temat: Chemia środowiska
    Kierownik: dr inż. Rafał Szmigielski
  18. Temat: Wodór elektrolityczny w procesach korozji oraz jego wytwarzanie i magazynowanie jako nośnika energii
    Kierownik: prof. dr hab. Tadeusz Zakroczymski
  19. Temat: Charakterystyka procesów fizykochemicznych zachodzących w obszarze kilku warstw atomowych przy powierzchni ciał stałych
    Kierownik: prof. dr hab. Aleksander Jabłoński
  20. Temat: B+R zielona chemia
    Kierownik: dr hab. Jerzy Raczko
  21. Temat: Badanie oddziaływań międzycząsteczkowych metodami spektroskopowymi i mikroskopią STM/AFM
    Kierownik: dr hab. Robert Nowakowski
  22. Temat: Rozwój teorii cieczy w zastosowaniu do predykcji równowag fazowych i tworzenia baz danych rekomendowanych
    Kierownik: dr hab. Marian Góral
  23. Temat: Elektrody modyfikowane o potencjalnym zastosowaniu w czujnikach i ogniwach
    Kierownik: prof. dr hab. Marcin Opałło
    (zespół nieaktywny)
  24. Temat: Zjawiska złożone, procesy nierównowagowe i przetwarzanie informacji przy wykorzystaniu reakcji chemicznych
    Kierownik: prof. dr hab. Jerzy Górecki
  25. Temat: Astrochemia laboratoryjna: Fotochemia, astrochemia oraz spektroskopia oscylacyjna i elektronowa cząsteczek z rodziny cyjanoacetylenów
    Kierownik: dr hab. Robert Kołos
  26. Temat: Fotoelektronika Organiczna: Jedno- i wielordzeniowe kompleksy lantanowców jako emitery dla diagnostyki biomedycznej
    Kierownik: prof. dr hab. Marek Pietraszkiewicz
  27. Temat: Ultraszybkie techniki laserowe: metody wytwarzania impulsów o dużych mocach szczytowych; pomiary kinetyczne o wysokiej czasowej zdolności rozdzielczej
    Kierownik: prof. dr hab. Czesław Radzewicz
  28. Temat: Fotoindukowane procesy przenoszenia ładunku: badania procesów przenoszenia elektronu i fototautomeryzacji w fazach skondensowanych i w warunkach izolacji w naddźwiękowych wiązkach molekularnych
    Kierownik: prof. dr hab. Jerzy Herbich
    (zespół nieaktywny)
  29. Temat: Fotofizyka i spektroskopia układów fotoaktywnych: struktura i reaktywność układów z wiązaniami wodorowymi
    Kierownik: prof. dr hab. Jacek Waluk
  30. Temat: Konwersja energii w procesach przeniesienia ładunku
    Kierownik: prof. dr hab. Andrzej Kapturkiewicz
  31. Temat: Chemia biofizyczna: Dyfuzja i reakcje chemiczne w zatłoczonym środowisku
    Kierownik: dr Anna Ochab-Marcinek

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

W. Zielenkiewicz "Kronika – 50 lat IChF PAN"

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]