Karabin SWT

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
SWT-40
SVT-38 - Ryssland - AM.045576.jpg
Dane podstawowe
Państwo  ZSRR
Rodzaj karabin samopowtarzalny
Historia
Prototypy 1940
Produkcja seryjna 1940-1945
Wyprodukowano 1,600,000
Dane techniczne
Kaliber 7,62 mm
Nabój 7,62 × 54 mm R
Magazynek 10 nab.[1]
Wymiary
Długość 1226 mm[1]
Długość lufy 635 mm[1]
Masa
broni 3,9 kg (bez magazynka), 4,51 kg (karabin załadowany)
Inne
Prędkość pocz. pocisku 840 m/s
Szybkostrzelność praktyczna ~25 strz./min
Zasięg maks. 1500 m[1]
SWT-40

SWT (SWT-38, SWT-40) (od ros. Самозарядная винтовка Токарева - samozariadnaja wintowka Tokariewa) – karabin samopowtarzalny skonstruowany w ZSRR.

Historia[edytuj]

W 1938 roku w ZSRR przeprowadzono konkurs na karabin samopowtarzalny, następcę karabinów powtarzalnych Mosin wz. 1891/30 i niezbyt udanego karabinu automatycznego AWS. Zwycięzcą konkursu został Fiodor Tokariew.

Jego karabin został przyjęty do uzbrojenia w 1938 roku[1]. W następnym roku wyprodukowano krótką serię karabinów oznaczonych jako SWT-38. Były one testowane w warunkach bojowych w czasie wojny zimowej. Efektem testów było wprowadzenie do produkcji w 1940 roku zmodernizowanej wersji karabinu Tokariewa oznaczonej jako SWT-40[1]. Jednocześnie rozpoczęto wytwarzanie snajperskiej wersji SWT-40 wyposażonej w celownik optyczny PU[1].

Do ataku Niemiec na ZSRR planowano przezbrojenie drużyn strzeleckich Armii Czerwonej w karabiny samopowtarzalne i do końca 1941 roku wyprodukowano ich ponad milion[2]. Od 1942 roku jednak ograniczono ich produkcję i powrócono do wyposażania żołnierzy w karabiny powtarzalne Mosina, przy tym znaczna liczba SWT została utracona w pierwszych miesiącach wojny[2]. Produkcja nowego karabinu okazała się znacznie trudniejsza niż starego Mosina. Okazało się ponadto, że żołnierze Armii Czerwonej wykazują zbyt małą dbałość o broń, wskutek czego karabiny SWT w ich rękach często się zacinały. W efekcie karabiny SWT stanowiły stosunkowo niewielką część broni długiej używanej przez wojska radzieckie i nigdy nie zastąpiły starszych wzorów.

Po ataku niemieckim na ZSRR w 1941 roku spora ilość SWT dostała się w ręce żołnierzy niemieckich. Otrzymały one oznaczenia Selbstladegewehr 258(r) (SWT-38), Selbstladegewehr 259(r) (SWT-40) i Selbstlade-Zielfernrohrgewehr 260(r) (SWT-40 z celownikiem PU).

Około 3000 SWT-38 zostało zdobytych przez Finów podczas wojny zimowej, a dalsze ok. 17.000 SWT podczas tzw. wojny kontynuacyjnej 1941-1944, i było następnie używanych przez wojsko fińskie, gdzie cieszyły się popularnością wśród żołnierzy[3].

W 1942 roku zaprzestano produkcji karabinu SWT-40 w wersji wyborowej.

Produkcję SWT zakończono w 1945, po rozpoczęciu produkcji karabinu samopowtarzalnego SKS. Dokładna wielkość produkcji jest nieznana, ocenia się, że powstało 1,6-2 milionów sztuk SWT[2].

Opis techniczny[edytuj]

Karabin SWT-40 był bronią samopowtarzalną. Automatyka broni działała na zasadzie odprowadzania gazów prochowych, tłok gazowy o długim skoku, zamek ryglowany przez przekoszenie. Broń strzelała z zamka zamkniętego. Mechanizm spustowy z możliwością strzelania ogniem pojedynczym. Zasilanie z pudełkowych magazynków o pojemności 10 naboi[1]. Można było także ładować magazynek bez odłączania go od broni za pomocą pięcionabojowych łódek od karabinu Mosin[2]. Przyrządy celownicze składają się z muszki i celownika krzywkowego[1] (ze szczerbinką).

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b c d e f g h i Andrzej Ciepliński; Ryszard Woźniak Encyklopedia współczesnej broni palnej s. 221
  2. a b c d Krzysztof Winiecki: SWT-40 kontra M1 Garand, "Broń i Amunicja" nr 03/2013, ss.34-35
  3. Semiautomatic and Automatic Rifles w serwisie JAEGER PLATOON: FINNISH ARMY 1918 - 1945 WEBSITE [dostęp 29-8-2016]

Bibliografia[edytuj]

  • Andrzej Ciepliński, Ryszard Woźniak: Encyklopedia współczesnej broni palnej (od połowy XIX wieku). Warszawa: Wydawnictwo WiS, 1994. ISBN 83-86028-01-7.