Marian Kisiel

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Marian Kisiel
Data i miejsce urodzenia 7 grudnia 1961
Jędrzejów
Zawód, zajęcie filolog polski literaturoznawca
Tytuł naukowy profesor zwyczajny
Uczelnia Uniwersytet Śląski
Wydział Wydział Humanistyczny
Odznaczenia
Złoty Krzyż Zasługi Srebrny Krzyż Zasługi Medal Komisji Edukacji Narodowej Srebrny Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Brązowy Medal „Zasłużony Kulturze Gloria Artis” Odznaka honorowa „Zasłużony dla Kultury Polskiej” Krzyż Komandorski z Gwiazdą Orderu św. Stanisława (odznaczenie prywatne) Krzyż Komandorski Orderu św. Stanisława (odznaczenie prywatne)
Odznaczenie regionalne Złota Odznaka Honorowa Za Zasługi Dla Województwa Śląskiego nadana przez Sejmik Województwa Śląskiego

Marian Kisiel (ur. 7 grudnia 1961 w Jędrzejowie) – polski poeta, tłumacz, krytyk literacki, badacz literatury polskiej XX wieku.

Życiorys[edytuj | edytuj kod]

Ukończył polonistykę w Uniwersytecie Śląskim w 1986. Tutaj obronił doktorat w 1991 (Twórczość Adama Czerniawskiego). Habilitację uzyskał w 1999 na podstawie dorobku naukowego oraz publikacji książkowej Zmiana. Z problemów świadomości literackiej przełomu 1955-1959 w Polsce. Od 2000 profesor Uniwersytetu Śląskiego, tytuł naukowy profesora otrzymał w 2004, od 2007 jest profesorem zwyczajnym. W 2015 otrzymał tytuł doktora honoris causa Akademii im. Jana Długosza w Częstochowie[1]. Od początku związany z Uniwersytetem Śląskim, pracownik Zakładu Literatury XX i XXI wieku (w latach 1980-2016: Zakład Literatury Współczesnej) w Instytucie Nauk o Literaturze Polskiej im. Ireneusza Opackiego (2002-2019 kierownik tego zakładu). W latach 1996-2002 zastępca dyrektora, w latach 2002-2008 dyrektor Instytutu Nauk o Literaturze Polskiej. W latach 2008-2016 prodziekan ds. rozwoju i promocji Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Śląskiego. Członek Komitetu Nauk o Literaturze PAN (w latach 2014-2019 członek prezydium), a także wielu towarzystw naukowych, m.in. Towarzystwa Literackiego im. Adama Mickiewicza i Towarzystwa Literackiego im. Teodora Parnickiego. Współzałożyciel Górnośląskiego Towarzystwa Literackiego, członek Polskiego PEN Clubu i Stowarzyszenia Pisarzy Polskich. Przewodniczący Komitetu Okręgowego w Katowicach Olimpiady Literatury i Języka Polskiego oraz Olimpiady Literatury i Języka Polskiego dla Szkół Podstawowych. Przewodniczący i członek rad naukowych czasopism, m.in. „Logopedia Silesiana”, „Narracje o Zagładzie”, "Iudaica Russica", „Śląskie Studia Polonistyczne”, "Tematy i Konteksty". Członek komitetów naukowych kongresów polonistycznych (krajowych i zagranicznych). Wykładał gościnnie na wielu uniwersytetach zagranicznych, m.in. w Bari, we Lwowie, Neapolu, Ołomuńcu, Opawie, Pietrozawodsku, Sankt-Petersburgu, Rzymie, Sztokholmie, Toronto, Nowogrodzie Wielkim. Od czasów studenckich współpracownik wielu czasopism literackich i społeczno-kulturalnych. W roku 1987 został zastępcą redaktora naczelnego almanachu „Kwartał”. W latach 1995-2003 był kierownikiem działu krytyki i eseju, a od 2017 jest zastępcą redaktora naczelnego miesięcznika „Śląsk”.

Członkostwo towarzystw naukowych i literackich[edytuj | edytuj kod]

  • Górnośląskie Towarzystwo Literackie (od 1993)
  • Komisja Historycznoliteracka Polskiej Akademii Nauk – oddział w Katowicach (od 1993)
  • Towarzystwo Literackie im. Teodora Parnickiego (od 1998)
  • Stowarzyszenie Pisarzy Polskich (od 2000)
  • Komisja Edukacji Szkolnej i Akademickiej przy Komitecie Nauk o Literaturze Polskiej Akademii Nauk (2004-2007)
  • Towarzystwo Literackie im. Adama Mickiewicza (od 2005)
  • Komitet Nauk o Literaturze Polskiej Akademii Nauk (od 2007)
  • Stowarzyszenie im. Wilhelma Szewczyka (od 2017)
  • Polski PEN Club (od 2018)

Nagrody[edytuj | edytuj kod]

  • Medal im. Stanisława Grochowiaka (1988)
  • Stypendium im. Tadeusza Borowskiego (1989)
  • Nagroda Funduszu Literatury (1990)
  • Nagroda Artystyczna dla Młodych Twórców Wojewody Katowickiego (1992, 1994)
  • Nagroda im. Marka Jodłowskiego (1996)
  • Nagroda Fundacji Nelli i Władysława Turzańskich (2003)
  • Nagroda Miasta Sosnowca (2005)
  • Nagroda Prezydenta Miasta Katowice (2018)

Odznaczenia[edytuj | edytuj kod]

Poezja[edytuj | edytuj kod]

  • Nie śnijcie mnie w waszych snach. Sosnowiec: Piwnica Literacka „Remedium” 1983, 20 s. [nlb].
  • Kronika nocy. Wiersze z lat 1982-1990. Warszawa: Staromiejski Dom Kultury 1992, 56 s.
  • Gdy stoję tak nieruchomo. Wiersze – przekłady – imitacje. Katowice: Towarzystwo Zachęty Kultury 1993, 40 s.
  • Bliżej zimy niż lata. Wiersze – przekłady – imitacje. Katowice: Towarzystwo Zachęty Kultury 1995, 36 s.
  • Wypominki. Wiersze z lat 1995-2008. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2009, 46 s.
  • Czułość. Wiersze. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2011, 44 s.
  • Było i się zmyło. Wiersze. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2012, 64 s.
  • Droga. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2013, 66 s.
  • C'est la vie. Wiersze. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2014, 68 s.
  • Martwa natura. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2015, 60 s.
  • Nieuchronnie zbliżam się do was. Wiersze z lat 1980-2015. Wyboru dokonał Andrzej Szuba. Kraków: Wydawnictwo Miniatura 2015, 104 s.
  • Łazarz. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2016, 60 s.
  • Wieniec dla zmarłych. Wybór wierszy w układzie autora. Posłowie Katarzyna Niesporek. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2017, 86 s.
  • Uniesie nas wiatr. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2018, 64 s.
  • Zielone pola. Posłowie: E. Wróbel. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2020, 66 s.

Antologie i przekłady poezji[edytuj | edytuj kod]

  • Co zostanie? Antologia młodej poezji. Wybór i oprac.: ..., Z. Łączkowski. Przedmowa: Z. Łączkowski. Posłowie: ... Warszawa: IW Pax 1992.
  • Inny świt. Antologia młodej poezji na Śląsku. Wybór, wstęp i oprac.: ... Katowice: Górnośląskie Towarzystwo Literackie 1994.
  • Zagłębie poetów. Antologia. Wybór i oprac. ... i P. Majerski, przy współudz. W. Wójcika. Przedmowa: M. Czarski. Wstęp: ... i P. Majerski. Katowice: Wydawnictwa Naukowe i Artystyczne Gnome 2002.
  • Pod znakiem Ikara. Antologia poetycka. Wybór: T. Kijonka i … Wstęp: T. Kijonka. Katowice: Górnośląskie Towarzystwo Literackie 2004.
  • Piołun i orchidea. Antologia dawnej poezji chińskiej. W wyborze i przekładzie ... Kraków: Wydawnictwo Miniatura 2016.
  • Bai Juyi: Czytając Laozi. Wybór i przekład ... Kraków: Wydawnictwo Miniatura 2016.
  • Bai Juyi: Na drogach Luoyangu. Wybór i parafrazy ... Kraków: Wydawnictwo Miniatura 2016.
  • Złote Cygaro Wilhelma. Antologia Międzynarodowego Konkursu Poetyckiego w Czerwionce-Leszczynach. 1997-2016. Wybór i oprac. M. Czajkowska, ..., M. Śliwa. Przedmowa M. Czajkowska. Wstęp ... Współpraca R. Ratajczak, S. Zarzycka. Czerwionka-Leszczyny: Miejski Ośrodek Kultury 2016.
  • Sołomon Bart: Nieuniknione. Oprac.: D. Hessen i L. Fleishman. Przekład: Z. Dmitroca, E. Skalińska i ... Warszawa: Wydawnictwo Naukowe UKSW 2016.
  • Z księżyca nie spuszczam wzroku. Antologia poezji chińskiej XI-XIII wieku. Wybór i parafrazy ... Kraków: Wydawnictwo Miniatura 2017.
  • Su Shi: Sięgnę po obłok na niebie. Wybór i parafrazy ... Kraków: Wydawnictwo Miniatura 2018.
  • Wiatr kołysze lotosy. Antologia poezji chińskiej VII-X wieku. Wybór i parafrazy ... Kraków: Wydawnictwo Miniatura 2018.
  • Rabindranath Tagore: Gitanjali. Pieśni ofiarne. Spolszczył ... Kraków: Wydawnictwo Miniatura 2020.

Krytyka literacka, historia literatury[edytuj | edytuj kod]

  • Götterdämmerung. Emigracja wewnętrzna. Reduta (o literaturze i pokoleniu literackim lat osiemdziesiątych). Sosnowiec: Piwnica Literacka „Remedium” 1983, 44 s. [nlb].
  • Czego nie ma w podręcznikach języka polskiego? (Mały przewodnik po współczesnej literaturze polskiej). Gliwice: Wokół Nas 1991, 120 s. – Wyd. 2, tamże 1992, 116 s.
  • U podstaw twórczości Adama Czerniawskiego. Gliwice: Wokół Nas 1991, 128 s.
  • Mały leksykon kultury. Style – kierunki – tendencje. Katowice: Videograf 1996, 276 s. [Współautorzy: J. Kisielowa, Z. Marcinów].
  • Więzy i wzloty. Przełom 1955-1959 w literaturze polskiej – próba modelu. Kielce: Wydawnictwo Szumacher 1996, 52 s. [Seria Komisji Historycznoliterackiej PAN – oddział w Katowicach: Spotkania z literaturą, nr 18].
  • Polskie pisma literackie. Warszawa: TVP1997, 52 s.
  • Świadectwa, znaki. Glosy o poezji najnowszej. Katowice: Śląsk 1998, 244 s.
  • Od Różewicza. Małe szkice o poezji. Katowice: Forum Sztuk 1999, 144 s.
  • Zmiana. Z problemów świadomości literackiej przełomu 1955-1959 w Polsce. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 1999, 148 s. – Wyd. 2, tamże 2014, 224 s.
  • Pamięć, biografia, słowo. Szkice o poetach dwóch generacji. Katowice: Wydawnictwa Naukowe i Artystyczne Gnome 2000, 126 s.
  • Pokolenia i przełomy. Szkice o literaturze polskiej drugiej połowy XX wieku. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2004, 184 s.
  • Przypisy do współczesności. Katowice: Wyższa Szkoła Zarządzania Marketingowego i Języków Obcych 2006, 184 s.
  • Ananke i Polska. O liryce Zdzisława Stroińskiego. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2010, 172 s.
  • Ruiny istnienia. Szkice o poetach mniej obecnych. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2013, 160 s.
  • Critica varia. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2013, 256 s.
  • Między wierszami. Jedenaście miniatur krytycznych. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2015, 128 s
  • Pożegnania. Kraków: Wydawnictwo Miniatura 2018, 80 s.
  • Splot. Szkice o poezji polskiej, rosyjskiej i żydowskiej. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2021, 240 s.

Prace edytorskie i redakcyjne[edytuj | edytuj kod]

  • Z. Łączkowski: Zaklęty jeleń. Wybór prozy poetyckiej z lat 1950-1990. Wybór i posłowie ... Warszawa: Staromiejski Dom Kultury 1992.
  • P. Majerski, P. Majdanik: Trans-pozycje liryczne. Wyboru wierszy z lat 1988-1993 dokonał ... Katowice 1993.
  • Kieszonkowa encyklopedia literatury i sztuki. Bohaterowie literatury polskiej. Pod red. ... Katowice: Videograf 1993.
  • A. Wernerowa: Na wydmie z białą rybą. Wyboru wierszy dokonał: ... Katowice: Towarzystwo Zachęty Kultury 1994.
  • Świat integralny. Pół wieku twórczości Tadeusza Różewicza. Materiały konferencji literackiej, 14 listopada 1994. Pod red. ... Katowice: Górnośląskie Towarzystwo Literackie 1994.
  • Mity, stereotypy, konwencje. Prace ofiarowane Włodzimierzowi Wójcikowi. Pod red. B. Gutkowskiej, ..., E. Tutaj. Katowice 1995.
  • Leksykon bohaterów literackich. Pod red...., M. Pytasza. Katowice: Videograf II 1995.
  • Przełomy: rok 1956. Studia i szkice o polskiej literaturze współczesnej. Pod red. W. Wójcika, przy współudz. ... Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 1996.
  • Szkice o polskich pisarzach emigracyjnych. T. 1. Pod red. ... i W. Wójcika. Katowice: Towarzystwo Zachęty Kultury 1996.
  • Śląsk inaczej. Materiały I Sesji Śląskoznawczej Pracowników Naukowych i Studentów Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Śląskiego. Katowice, 25 kwietnia 1996. Pod red. T. Głogowskiego i ... Katowice: Towarzystwo Zachęty Kultury 1997.
  • Sytuacja kultury w województwie katowickim. Pod red. ... Katowice: Towarzystwo Zachęty Kultury 1998.
  • Familok. Materiały II Sesji Śląskoznawczej Pracowników Naukowych, Studentów i Gości Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Śląskiego. Katowice, 15-16 maja 1997. Pod red. T. Głogowskiego, ... i M. Sporonia. Katowice: Towarzystwo Zachęty Kultury 1998.
  • Słowo za słowo. Szkice o twórczości Tadeusza Różewicza. Pod red. ... i W. Wójcika. Katowice: Kwartalnik Literacki „FA-art” 1998.
  • Szkolny słownik bohaterów literackich. Pod red. ... i M. Pytasza. Katowice: Videograf II 1998.
  • Tadeusz Różewicz. Doctor honoris causa Universitatis Silesiensis. Oprac...., D. Rott i W. Wójcik. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 1999.
  • Nowy Śląsk. Materiały III Sesji Śląskoznawczej Pracowników Naukowych, Studentów i Gości Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Śląskiego. Katowice, 6-7 maja 1998. Pod red. T. Głogowskiego, ... i M. Sporonia. Katowice: Forum Sztuk 1999.
  • Światy Tadeusza Różewicza. Materiały konferencji naukowej pod patronatem JM Rektora Uniwersytetu Śląskiego, 28 kwietnia 1999. [Pod red. ... i W. Wójcika]. Katowice: Wydawnictwa Naukowe i Artystyczne Gnome 2000.
  • Hałda. Materiały IV Sesji Śląskoznawczej Pracowników Naukowych, Studentów i Gości Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Śląskiego. Katowice, 6-7 maja 1999. Pod red. T. M. Głogowskiego i ... Katowice: Pallas Silesia 2000.
  • Śląsk literacki. Materiały V Sesji Śląskoznawczej Pracowników Naukowych, Studentów i Gości Wydziału Filologicznego Uniwersytetu Śląskiego. Katowice, 8-9 listopada 1999. Pod red. B. Morcinek-Cudak, T. M. Głogowskiego i ... Katowice: Pallas Silesia 2001.
  • Godność i styl. Prace dedykowane Włodzimierzowi Wójcikowi. Pod red...., przy współudz. P. Majerskiego i Z. Marcinowa. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2003.
  • Literackie Zagłębie. Materiały I sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2003.
  • Słownik bohaterów literatury polskiej. Pod red. ... i M. Pytasza. Katowice: Videograf II 2004.
  • Słownik bohaterów literatury powszechnej. Pod red. ... i M. Pytasza. Katowice: Videograf II 2004.
  • Biografie z Zagłębia. Materiały II sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2004.
  • Proza polska XX wieku. Przeglądy i interpretacje. T. 1. Pod red...., przy współudz. G. Maroszczuk. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2005.
  • O Janie Pierzchale. Materiały III sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2005.
  • Słownik bohaterów literackich. Pod red. ... i M. Pytasza. Katowice: Videograf II 2005.
  • Rocznik Sosnowiecki. T. 13: Pamięć miejsca. Pod red. ... Sosnowiec: Muzeum w Sosnowcu 2005.
  • Nasz wiek XX. Style – tematy – postawy pisarskie. Pod red. ... i A. Opackiej. Katowice: Wyższa Szkoła Zarządzania Marketingowego i Języków Obcych 2006.
  • Mozaika kultur. Materiały IV sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2006.
  • Intymność wyrażona. Pod red. ... i M. Tramera. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2006.
  • Symbole Zagłębia. Materiały V sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2007.
  • Po pierwsze: Śląsk. Tadeuszowi Kijonce w siedemdziesiątą rocznicę urodzin. Pod red. ... i T. Siernego. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2007.
  • Śląski Wawrzyn Literacki 2006. Pod red. ... i J. Malickiego. Katowice: Biblioteka Śląska 2007.
  • Zagłębiowskie rody. Materiały VI sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2008.
  • Artyści z Zagłębia. Materiały VII sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2009.
  • Nie byłem sam. Na siedemdziesięciolecie urodzin Feliksa Netza. Pod red. ... i T. Siernego. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2009.
  • Pisarze z Zagłębia. Materiały VIII sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2010.
  • Ex pago Silensi. Zbiór jubileuszowy dla Alojzego Lyski. Pod red. ... i T. Siernego. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2011.
  • Architektura Zagłębia. Materiały IX sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2011.
  • Dlaczego Suchanek? Spojrzenia i interpretacje. Pod red. ... Gdańsk: Fundacja Światło Literatury 2011.
  • Przyroda Zagłębia. Materiały X sesji zagłębiowskiej. Pod red. ... i P. Majerskiego. Sosnowiec: Miejska Biblioteka Publiczna 2012.
  • Sławomir Mrożek. Doctor honoris causa Universitatis Silesiensis. Red. … Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2012.
  • Tomas Tranströmer. Doctor Honoris Causa Universitatis Silesiensis. Red. …, R. Molencki. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2014.
  • Światy poetyckie Stanisława Krawczyka. Pod red. … i P. Majerskiego. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2014.
  • Światy poetyckie Tadeusza Kijonki. Pod red. … i T. Siernego. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2016.
  • Światy poetyckie Andrzeja Szuby. Pod red. … i P. Majerskiego. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2016.
  • Światy poetyckie Wilhelma Szewczyka. Pod red. … i K. Niesporek. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2016.
  • Światy poetyckie Tadeusza Sławka. Pod red. E. Bartos i … Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2017.
  • Światy poetyckie Feliksa Netza. Pod red. J. Kisiel i … Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2017.
  • Światy poetyckie ks. Jerzego Szymika. Pod red. …, K. Niesporek i T. Siernego. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2018.
  • Światy poetyckie Bolesława Lubosza. Pod red. … i K. Niesporek. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2018.
  • Tadeusz Kijonka (10 listopada 1936 - 30 czerwca 2017). Oprac. ... i T. Sierny. Katowice: Urząd Miasta 2018.
  • Światy poetyckie Jerzego Lucjana Woźniaka. Pod red. … i K. Niesporek. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2019.
  • Światy poetyckie Edwarda Zymana. Pod red. … i B. Szałasta-Rogowska. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2019.
  • Historia – biografia – literatura. Studia i szkice o literaturze polskiej XX i XXI wieku. Pod red. E. Dutki i … Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2019.
  • „Kontynenty”. T. 1: Studia o twórczości Andrzeja Buszy. Red. … i J. Pasterski. Katowice: Wydawnictwo Uniwersytetu Śląskiego 2019.
  • Światy poetyckie Floriana Śmiei. Pod red. … i K. Niesporek. Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2020.
  • Światy poetyckie Stanisława Horaka. Pod red. E. Bartos i … Katowice: Śląsk Wydawnictwo Naukowe 2021.

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]