To jest dobry artykuł

Moderus Beta (nowy tramwaj)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
(Przekierowano z Moderus Beta MF 02 AC)
Skocz do: nawigacja, szukaj
Moderus Beta
MF 02 AC, MF 09 AC, MF 15 AC, MF 16 AC BD, MF 19 AC, MF 20 AC, MF 22 AC
Moderus Beta w Poznaniu
Moderus Beta w Poznaniu
Dane ogólne
Producent Modertrans Poznań
Premiera 2011
Lata produkcji od 2011
Miejsce produkcji Polska Biskupice
Dane techniczne
Liczba członów 3
Długość 28 250 mm
Szerokość 2350 mm
Wysokość 3350 mm
Prędkość maksymalna 70 km/h
Wnętrze
Niskopodłogowość 25%
Źródło: [1][2]
Portal Portal Transport szynowy

Moderus Beta – jedno- lub trójczłonowe, jednoprzestrzenne, jedno- lub dwukierunkowe, częściowo niskopodłogowe tramwaje produkowane przez przedsiębiorstwo Modertrans Poznań. Są one eksploatowane w konurbacji górnośląskiej, Poznaniu, Szczecinie i Wrocławiu.

Historia[edytuj]

Pierwsze Bety dla MPK Poznań[edytuj]

31 grudnia 2005 MPK Poznań, które dotychczas modernizowało tramwaje we własnym zakresie, utworzyło na bazie Zakładu Napraw Autobusów w Biskupicach spółkę córkę – Modertrans Poznań. Jednocześnie rozszerzono zakres działalności spółki o modernizację tramwajów. W początkowym okresie głównym odbiorcą modernizowanych tramwajów był MPK Poznań[3], który w latach 2006–2010 otrzymał 68 zmodernizowanych 105NaModerusów Alfa[3][4].

W 2009 roku MPK Poznań zamówił w swojej spółce córce 4 tramwaje (z opcją na 3 kolejne) oparte na konstrukcji Moderusów Alfa, jednakże w wariancie trójczłonowym, jednoprzestrznnym. Zamówiono tramwaje jednostronne, jednokierunkowe, składające się z 2 członów wysokopodłogowych opartych na dwóch wózkach każdy oraz zawieszonego pomiędzy nimi i połączonego niepodpartymi przegubami członu środkowego, posiadającego obszar niskiej podłogi[5]. Początkowo planowano, że Moderusy Beta powstaną w ramach modernizacji tramwajów 105Na[6][7], jednakże później plany uległy zmianie i zbudowano całkowicie nowy pojazd, który był jedynie wzorowany na modelu 105Na[8]. Ostatecznie zamówienie rozszerzono do 24 egzemplarzy[2].

Kolejne zamówienia[edytuj]

  • 11 marca 2014 – podpisanie umowy na dostawę elementów i podzespołów do 1 sztuki Bety MF 15 AC dla Tramwajów Szczecińskich[9],
  • 4 września 2014 – podpisanie umowy na dostawę elementów i podzespołów do 1 sztuki Bety MF 15 AC dla Tramwajów Szczecińskich[10],
  • 27 listopada 2014 – podpisanie umowy na dostawę 12 Bet MF 16 AC BD dla Tramwajów Śląskich[11][12],
  • 7 lipca 2015 – podpisanie umowy na dostawę 6 Bet MF 19 AC (z opcją na 16 kolejnych) dla MPK Wrocław[13][14],
  • styczeń 2016 – podpisanie umowy na dostawę 20 Bet MF 20 AC (z opcją na 10 kolejnych) dla MPK Poznań[15],
  • kwiecień 2016 – podpisanie umowy na dostawę 10 Bet MF 22 AC BD dla MPK Poznań[16],
  • połowa 2016 – podpisanie umowy na dostawę 3 Bet MF 19 AC (w ramach opcji z wcześniejszego zamówienia) dla MPK Wrocław[17][18],
  • koniec 2016 – podpisanie umowy na dostawę 13 Bet MF 19 AC (w ramach opcji z wcześniejszego zamówienia) dla MPK Wrocław[18],
  • czerwiec 2017 – podpisanie umowy na dostawę 3 Bet MF 09 AC dla Tramwai Elbląskich[19][20],
  • 13 października 2017 – podpisanie umowy na dostawę 40 Bet dla MPK Wrocław[21],

Konstrukcja[edytuj]

Wnętrze niskopodłogowego członu
Wnętrze wysokopodłogowego członu

Moderus Beta to tramwaj jedno- bądź trójczłonowy.

W wersji trójczłonowej środkowy człon jest niskopodłogowy, a drzwi są odskokowe otwierane na zewnątrz[22]. Jego długość wynosi 28,25 m, szerokość 2,35 m, a wysokość 3,35. Tramwaj może poruszać się z maksymalną prędkością 70 km/h[23].

Beta MF jest wyposażona w energooszczędną aparaturę z silnikami prądu przemiennego, która ułatwia odzysk i przekazywanie energii do sieci trakcyjnej[22].

Wersja szczecińska różni się od poznańskiej podwójnymi rzędami siedzeń w członach skrajnych, dodatkowymi siedzeniami w członie niskopodłogowym i systemem informacji pasażerskiej. Ponadto w członie niskopodłogowym została zamontowana wysuwana platforma ułatwiająca wjazd wózków dziecięcych i inwalidzkich[24].

Liczba członów Typ Miejsca
siedzące
Właściwości
1 MF 02 AC 26+2 [19][20]
3 MF 02 AC 30+9 przewóz osób na wózkach  [2]
MF 15 AC 62 przewóz osób na wózkach automaty biletowe  [24][1]
MF 16 AC BD 46 przewóz osób na wózkach pojazd dwukierunkowy  [12][25]
MF 19 AC 40 przewóz osób na wózkach klimatyzacja przestrzeni pasażerskiej automaty biletowe ładowarki USB  [13][14][26]
MF 20 AC przewóz osób na wózkach klimatyzacja przestrzeni pasażerskiej ładowarki USB przewóz rowerów  [15][27]
MF 22 AC BD pojazd dwukierunkowy klimatyzacja przestrzeni pasażerskiej ładowarki USB  [16][27]
przewóz osób na wózkach  – możliwość przewozu osób na wózkach   klimatyzacja przestrzeni pasażerskiej  – klimatyzacja przestrzeni pasażerskiej
pojazd dwukierunkowy  – tramwaj dwukierunkowy   automaty biletowe  – automaty biletowe   ładowarki USB  – ładowarki USB   przewóz rowerów  – stojaki na rowery

Eksploatacja[edytuj]

Państwo Lokalizacja Przewoźnik Typ Okres eksploatacji Liczba
 Polska Poznań MPK Poznań MF 02 AC od 2011 24 [28][29]
MF 20 AC od 2016 14 z 20 [15][27][30][31]
MF 22 AC BD od 2017 10 [27][30][32]
Łódź MPK – Łódź MF 02 AC maj 2012 (testy) 0 (1) [33]
Szczecin Tramwaje Szczecińskie MF 15 AC od 2014 2 [10][24][34]
Konurbacja górnośląska Tramwaje Śląskie MF 16 AC BD od 2015 12 [12][35][36]
Wrocław MPK Wrocław MF 19 AC od 2015 18 z 22 [13][14][37][38]
0 z 40 [21]
Elbląg Tramwaje Elbląskie MF 09 AC 0 z 3 [19][20]
Łączna liczba: 80 z 133

Poznań[edytuj]

Moderus Beta MF 02 AC

12 marca 2011 roku do zajezdni przy ulicy Fortecznej dotarł pierwszy z 24 zamówionych tramwajów[39][2]. 28 kwietnia uzyskał świadectwo homologacji[2], zaś 17 maja 2011 zadebiutował w ruchu liniowym na linii nr 13[40]. W 2011 roku dostarczono łącznie 9 sztuk[28][41][42], w 2012 roku 5 sztuk[43], w 2013 roku kolejnych 5[44][45], a w 2014 roku 3 egzemplarze[46][47]. 31 grudnia 2015 dostarczono ostatnią, 24. sztukę[29].

W styczniu 2016 przewoźnik zamówił 20 kolejnych Bet z opcją rozszerzenia o 10 dodatkowych sztuk. Tramwaje te od wcześniej zamówionych mają różnić się wyposażeniem wnętrza[15]. 1 września został odebrany pierwszy egzemplarz[27].

W kwietniu 2016 przewoźnik zamówił następne 10 Bet, tym razem w wersji dwukierunkowej[16]. 11 stycznia 2017 pierwszy egzemplarz dwukierunkowy zadebiutował na linii nr 1[30].

Łódź[edytuj]

Testy poznańskiej Bety w Łodzi

8 maja 2012 do Łodzi została przewieziona jedna z poznańskich bet MF 02 AC, która na miejscu otrzymała wąskotorowe wózki pochodzące z innego tramwaju. 10 maja ta jednostka została zaprezentowana i odbyły się pierwsze jazdy próbne, a dzień później rozpoczęto testy tramwaju w ruchu liniowym. Tramwaj testowany był na liniach: 7, 9A, 11, 12 i 16A, na niektórych trasach odbyły się jedynie nocne testy bez pasażerów. Powodem testów było to, że MPK – Łódź zastanawiało się nad modernizowaniem swoich pojazdów wykorzystując doświadczenia Modertransu. 6 czerwca tramwaj wrócił do Poznania[33].

Szczecin[edytuj]

Moderus Beta MF 15 AC

11 marca 2013 Modertrans podpisał z Tramwajami Szczecińskimi umowę na dostawę elementów i podzespołów do jednego Moderusa Beta[9]. 9 maja 2014 w godzinach porannych zostało dostarczone pudło wagonu wraz z wózkami do zakładów naprawczych przy ul. Klonowica, gdzie tramwaj był składany przez pracowników Tramwajów Szczecińskich[1], a w drugiej połowie sierpnia tramwaj był gotowy i rozpoczął testy[48]. 27 sierpnia wagon samodzielnie przejechał z warsztatów, gdzie był składany, do zajezdni Pogodno[49]. 9 października wagon o numerze 601 rozpoczął kursy na linii nr 3 Las ArkońskiPomorzany[50].

4 września 2014 odbyła się prezentacja nowego tramwaju[51]. Tego samego dnia podpisano umowę na dostawę elementów i podzespołów do drugiego wagonu, który również został złożony w Tramwajach Szczecińskich[10]. 24 października do Szczecina dostarczono pudło drugiego moderusa[52], 19 stycznia 2015 rozpoczął on kursy z pasażerami na linii nr 1, a na przełomie lutego i marca skierowano go do obsługi linii nr 3[34].

Oba tramwaje stacjonują w zajezdni Pogodno[53].

Konurbacja górnośląska[edytuj]

Moderus Beta MF 16 AC BD

27 listopada 2014 Modertrans podpisał ze spółką Tramwaje Śląskie umowę na dostawę 12 sztuk dwukierunkowych Moderusów Beta[11]. Pierwszy tramwaj został dostarczony pod koniec sierpnia 2015 do zajezdni Stroszek[54]. 19 września podczas dni otwartych Tramwajów Śląskich, tramwaje otrzymały imię Skarbek, które został wybrane we wcześniejszym głosowaniu pasażerów[55]. 7 listopada 2015 dwa tramwaje rozpoczęły obsługę linii nr 5 łączącej Bytom z Zabrzem[35]. Dostawy zakończono w połowie listopada[36]. 5 tramwajów przydzielono do zajezdni Będzin, a pozostałe 7 do zajezdni Stroszek[35]. 7 stycznia 2016 wszystkie 5 będzińskich bet skierowano do obsługi linii nr 21 Sosnowiec – Dąbrowa Górnicza Huta Katowice[56]. W połowie 2016 roku bytomskie bety obsługiwały linie 5, 7 i 19[25].

Wrocław[edytuj]

Moderus Beta MF 19 AC

7 lipca 2015 Modertrans podpisał z MPK Wrocław umowę na dostawę 6 tramwajów do końca 2015 roku z opcją na kolejnych 16 do końca 2017 roku[13]. Zostały one zakupione z myślą zastąpienia najstarszych wagonów typu 105Na[57].

11 grudnia 2015 dostarczono pierwszy tramwaj[14], w nocy z 13 na 14 grudnia kolejne trzy wozy[58], a 16 grudnia zakończono dostawy pojazdów. Tramwaje zostały przydzielone do zajezdni przy ul. Kamiennej[59] i kilka dni później rozpoczęły jazdy testowe po mieście[60], które po jednym dniu zostały przerwane[26]. 30 grudnia rozpoczęto eksploatację liniową dwóch bet. W dniu debiutu obsługiwały one linię nr 17[37].

W połowie 2016 wrocławskie MPK skorzystało z prawa opcji na 3 egzemplarze, a pod koniec roku na kolejnych 13[17][18]. Pierwszy z dodatkowych tramwajów dostarczono w połowie stycznia 2017[61]. W połowie listopada dostarczonych natomiast było 12 z 16 sztuk z tej partii[38].

3 czerwca 2017 w wyniku awarii drzwi pasażerka wypadła z tramwaju podczas jazdy[62].

13 października 2017 MPK zamówiło kolejnych 40 bet w ramach oddzielnego zamówienia[21].

Elbląg[edytuj]

W czerwcu 2017 podpisana została umowa na dostawę 3 jednoczłonowych tramwajów Beta MF 09 AC dla Elbląga[19][20].

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. a b c Tramwaj-składak przyjechał do Szczecina. kurierkolejowy.eu, 2014-05-13. [dostęp 2014-05-13].
  2. a b c d e Moderus Beta MF 02 AC dla MPK Poznań. infotram.pl, 2011-05-17. [dostęp 2014-07-16].
  3. a b Modertrans – nowy gracz na rynku taboru tramwajowego. infotram.pl, 2008-04-08. [dostęp 2014-03-18].
  4. Moderus Alfa HF 04, 07, 09. W: Arkadiusz Lubka, Marcin Stiasny: Atlas tramwajów. Poznań: Kolpress, 2011, s. 85. ISBN 978-83-920784-6-3.
  5. Moderus Beta MF 02. W: Arkadiusz Lubka, Marcin Stiasny: Atlas tramwajów. Poznań: Kolpress, 2011, s. 85. ISBN 978-83-920784-6-3.
  6. Katarzyna Fertsch: MPK – Poznań zamówi moderusy beta. Polska Głos Wielkopolski, 2009-09-17. [dostęp 2011-05-18].
  7. Poznań: Moderusy z niską podłogą. infotram.pl za Gazeta Wyborcza – Poznań, 1 września 2009. [dostęp 2011-05-18].
  8. Poznań: Moderus Beta dla MPK. infotram.pl, 2011-03-25. [dostęp 2015-07-11].
  9. a b Umowa na dostawę Moderusa Beta do samodzilenego montażu podpisana. infotram.pl, 2014-03-11. [dostęp 2014-08-22].
  10. a b c Umowa na drugiego Moderusa Beta podpisana. infotram.pl, 2014-09-05. [dostęp 2014-09-05].
  11. a b Zadanie nr 68. tram-silesia.pl. [dostęp 2015-05-17].
  12. a b c Pierwszy śląski Moderus Beta w fazie badań. kurierkolejowy.eu, 2015-08-04. [dostęp 2015-08-04].
  13. a b c d Witold Urbanowicz: Moderusy dla Wrocławia. MPK zawarł umowę z Modertransem. transport-publiczny.pl, 2015-07-07. [dostęp 2015-07-07].
  14. a b c d Pierwszy tramwaj Moderus już we Wrocławiu [ZDJĘCIA, WIDEO] | www.wroclaw.pl, www.wroclaw.pl [dostęp 2015-12-11].
  15. a b c d Umowa z Modertransem podpisana. infotram.pl, 2016-01-18. [dostęp 2016-01-18].
  16. a b c Modertrans z umową na dostawę dwukierunkowych tramwajów dla MPK. infotram.pl, 2016-04-07. [dostęp 2016-04-10].
  17. a b InfoTram: MPK Wrocław kupuje kolejne Moderusy. infotram.pl, 2016-06-10. [dostęp 2016-06-10]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-06-10)].
  18. a b c MPK Wrocław kupuje kolejne Moderusy – 13 sztuk. infotram.pl, 2016-12-15. [dostęp 2016-12-19].
  19. a b c d Umowa na tramwaje dla Elbląga podpisana (pol.). infotram.pl, 2017-06-22. [dostęp 2017-07-27].
  20. a b c d Modertrans Poznań: Moderus Beta MF 09 AC (pol.). elblag.eu, 2017-11-17. [dostęp 2017-11-17].
  21. a b c MPK Wrocław zawarł umowę z Modertransem na 40 tramwajów (pol.). transport-publiczny.pl, 2017-10-19. [dostęp 2017-10-22].
  22. a b Od przyszłego tygodnia będzie woził Poznaniaków. MPK Poznań, 2011-05-11. [dostęp 2011-05-18].
  23. Karol Wach: Moderus Beta MF 02 AC dla MPK Poznań. infotram.pl, 2011-05-17. [dostęp 2011-05-18].
  24. a b c 198, 199, 200... (pol.). modertrans.pl, 2014-11-13. [dostęp 2014-12-05].
  25. a b Tramwaje Śląskie S.A. » Wagony liniowe. tram-silesia.pl, 2016-07-31. [dostęp 2016-11-30].
  26. a b Wrocławskie Moderusy zostały w zajezdni. infotram.pl, 2015-12-28. [dostęp 2015-12-28].
  27. a b c d e Modertrans: Już są! Tramwaje dla Poznania (pol.). modertrans.pl, 2016-09-28. [dostęp 2016-10-01]. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-10-01)].
  28. a b Rynek pojazdów szynowych dla miejskich przewozów pasażerskich w II kwartale 2011 roku (pol.). infotram.pl, 2011-07-19. [dostęp 2014-11-16].
  29. a b T. Gieżyński. Nowe wagony w Poznaniu. „Świat Kolei”. 3/2016, s. 9. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  30. a b c Redakcja: Poznań: Pierwszy dwukierunkowy Moderus Beta na trasie (pol.). transport-publiczny.pl, 2017-01-11. [dostęp 2017-01-11].
  31. Stan taboru tramwajowego (stan na 25.07.2017 r.). mpk.poznan.pl, 2017-07-25. [dostęp 2017-09-15].
  32. Nowe Moderusy dla Poznania za unijne pieniądze. infotram.pl, 2017-06-28. [dostęp 2017-08-17].
  33. a b T. Jerczyński. Moderus Beta MF 02 AC na testach w Łodzi. „Świat Kolei”. 7/2012, s. 8. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  34. a b P. Pieńkowski. Kolejne modernizacje szczecińskich tramwajów. „Świat Kolei”. 4/2015, s. 8. Łódź: Emi-press. ISSN 1234-5962. 
  35. a b c Pierwsze „Skarbki” wyjeżdżają na tory Aglomeracji Górnośląskiej. kurierkolejowy.eu, 2015-11-07. [dostęp 2015-11-09].
  36. a b Finisz prac inwestycyjnych. „Silesia Tram News”. 12/2015, s. 4-5. Chorzów: Agencja Mediów Lokalnych mediaL. ISSN 2299-2790. 
  37. a b InfoTram: Dwa wrocławskie Moderusy wyjechały na trasę. infotram.pl, 2015-12-30. [dostęp 2015-12-30].
  38. a b Najstarsze tramwaje znikają z torowisk Wroclawia (pol.). kurierkolejowy.eu, 2017-11-16. [dostęp 2017-11-16].
  39. KaT: Pierwszy nowy Moderus Beta już w Poznaniu!. epoznan.pl, 2011-03-14. [dostęp 2015-07-10].
  40. Moderus Beta wyjechał na trasę. mpk.poznan.pl, 2011-05-17. [dostęp 2011-05-18].
  41. Rynek pojazdów szynowych dla miejskich przewozów pasażerskich w III kwartale 2011 roku (pol.). infotram.pl, 2011-11-14. [dostęp 2014-11-16].
  42. Rynek pojazdów szynowych dla miejskich przewozów pasażerskich w 2011 roku (pol.). infotram.pl, 2012-01-31. [dostęp 2014-11-16].
  43. Dostawy miejskich pojazdów szynowych w 2012 roku - PESA ponownie liderem (pol.). infotram.pl, 2013-02-22. [dostęp 2014-11-16].
  44. Nowe miejskie pojazdy szynowe w II kwartale 2013 roku (pol.). infotram.pl, 2013-07-30. [dostęp 2014-11-16].
  45. Nowe miejskie pojazdy szynowe w 2013 roku (pol.). infotram.pl, 2014-01-22. [dostęp 2014-11-16].
  46. Nowe miejskie pojazdy szynowe w III kwartale 2014 roku (pol.). infotram.pl, 2014-11-14. [dostęp 2014-11-16].
  47. MPK Poznań - Tabor tramwajowy. mpk.poznan.pl, 2014-12-18. [dostęp 2015-07-11].
  48. Aktualności > Szczecin > Testują składaka betę. 24kurier.pl, 2014-08-22. [dostęp 2014-08-22]. [zarchiwizowane z tego adresu (2014-08-26)].
  49. Pierwszy szczeciński Moderus Beta gotowy. infotram.pl, 2014-09-05. [dostęp 2014-08-28].
  50. Szczecin: Moderus Beta rozpoczyna regularne kursy. kurierkolejowy.eu, 2014-10-09. [dostęp 2014-10-09].
  51. Marek Jaszczyński: Premiera szczecińskiego tramwaju. Powstanie drugi moderus beta (pol.). gs24.pl, 2014-09-04. [dostęp 2014-09-08].
  52. Do Szczecin dotarł drugi Moderus Beta (pol.). infotram.pl, 2014-10-28. [dostęp 2014-10-29].
  53. Szczecin ma najnowocześniejszą zajezdnię tramwajową w Polsce (pol.). kurierkolejowy.eu, 2015-11-16. [dostęp 2015-11-16].
  54. Pierwszy Moderus Beta już w zajezdni w Bytomiu. transport-publiczny.pl, 2015-08-28. [dostęp 2015-09-10].
  55. Moderus Beta czyli Skarbek. infotram.pl, 2015-09-20. [dostęp 2015-09-22].
  56. Od poniedziałku Moderusy na linii 21 (aktualizacja). infotram.pl, 2016-01-07. [dostęp 2016-01-09].
  57. Jutro wrocławskie Moderusy ruszają na linię. infotram.pl, 2015-12-29. [dostęp 2015-12-29].
  58. Kolejne Moderusy dotarły do Wrocławia. infotram.pl, 2015-12-14. [dostęp 2015-12-14].
  59. Wszystkie Moderusy już we Wrocławiu. infotram.pl, 2015-12-16. [dostęp 2015-12-16].
  60. Jakub Dybalski: Wrocław. Wszystkie Moderusy w zajezdni. Pierwszy już na torach. transport-publiczny.pl, 2015-12-21. [dostęp 2015-12-21].
  61. Pierwszy opcjonalny Moderus już we Wrocławiu. infotram.pl, 2017-01-18. [dostęp 2017-01-19].
  62. Awaria Moderusa przyczyną wypadku we Wrocławiu. infotram.pl, 2017-06-12. [dostęp 2017-06-27].