Morski Dywizjon Sił Zbrojnych Malty

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Skwadra Marittima
tal-Forzi Armati ta' Malta
Maritime Squadron
of the Armed Forces of Malta
Państwo  Malta
Siły zbrojne Siły Zbrojne Malty
Data utworzenia 1970
Bandera Flag of Malta.svg
Proporzec Naval Jack of Malta.svg
Liczebność 10 okrętów
6 łodzi patrolowych
Najwyższe dowództwa
Wojskowe Lieutenant Colonel Etienne Scicluna, AFM
Łodzie patrolowe klasy Protector na antypirackiej misji treningowej w 2011 roku.

Morski Dywizjon Sił Zbrojnych Malty (malt. Skwadra Marittima tal-Forzi Armati ta' Malta, ang. Maritime Squadron of the Armed Forces of Malta) – nawodna jednostka maltańskich sił zbrojnych. Dywizjon Morski jest odpowiedzialny za bezpieczeństwo maltańskich wód terytorialnych, nadzór i egzekwowanie prawa na ich terenie, jak też akcje poszukiwawcze i ratownicze. Jednostka stacjonuje w Hay Wharf we Florianie[1].

Jednostka została utworzona w listopadzie 1970 roku jako Morski Oddział Sił Lądowych Malty (Maritime Troop of the Malta Land Force)[1]. Jego nazwa zmieniała się kilkakrotnie:

  • Morski Oddział Sił Lądowych Malty (Maritime Troop of the Malta Land Force) (1970–1971)
  • 1. (Morska) Bateria Sił Lądowych Malty (1st (Maritime) Battery of the Malta Land Force) (1971–1973)
  • 1. (Morska) Bateria Sił Zbrojnych Malty (1st (Maritime) Battery of the Armed Forces of Malta) (1973–1980)
  • Morski Dywizjon Sił Zbrojnych Malty (Maritime Squadron of the Armed Forces of Malta) (1980–teraz)[1]

Historia[edytuj | edytuj kod]

Czasy Zakonu Maltańskiego[edytuj | edytuj kod]

Pierwsza flota maltańska zbudowana została za rządów rycerzy św. Jana. Była to potężna flota wojenna, z okrętami takimi jak „Santa Anna”. Zakon, kiedy stacjonował na Malcie, brał udział w różnych morskich wyprawach przeciwko Imperium Osmańskiemu, najgłośniejsze z nich to bitwa pod Lepanto w roku 1571 oraz bitwa w Cieśninie Dardanelskiej w roku 1656. W wieku XVII i początkiem XVIII maltańskie statki brały również udział w korsarskich wyprawach przeciwko statkom muzułmańskim. W końcu korsarstwo upadło, i Zakon stał się słabszy i biedniejszy, więc nic dziwnego, że w roku 1798 Napoleon wylądował na Malcie przy jedynie niewielkim oporze rycerzy. Flota Zakonu, w tym okręty liniowe „San Zaccharia” oraz „San Giovanni”, została włączona do floty francuskiej, i Malta nie miała już swoich własnych sił morskich.

Rządy Brytyjczyków[edytuj | edytuj kod]

Wkrótce po zajęciu wyspy przez Brytyjczyków, Flota Śródziemnomorska Royal Navy przeniosła swą bazę na Maltę. Malta, ze względu na jej porty i strategiczne położenie, stała się centrum działalności Royal Navy w tym rejonie, i pozostała nim do lat 60. XX wieku. Flota Śródziemnomorska została rozwiązana w roku 1967[2].

Niezależność[edytuj | edytuj kod]

Trzy lata później, po ponad 150 latach, powstały pierwsze maltańskie siły morskie. W roku 1970 powołany został do życia Morski Oddział Sił Lądowych Malty (Maritime Troop of the Malta Land Force), i w styczniu 1971 roku przekazne zostały Maltańczykom przez United States Coast Guard dwie szybkie łodzie patrolowe klasy Swift. W lipcu 1971 roku jednostka została przemianowana na 1. (Morska) Bateria Sił Lądowych Malty (1st (Maritime) Battery of the Malta Land Force) i została zakwaterowana w Senglei. W tej samej dekadzie liczba łodzi patrolowych w jednostce wzrosła za sprawą Niemiec Zachodnich i Libii, które przekazały Malcie kilka swoich byłych łodzi motorowych straży celnej. W roku 1973 Bateria Morska przejęła statek zbudowany na Malcie dla straży celnej[1].

Współczesność[edytuj | edytuj kod]

W roku 1977 bateria przeniesiona została do swojej obecnej bazy w Hay Wharf (malt. Xatt it-Tiben). W roku 1978 Brytyjczycy podarowali Malcie dwie motorowe łodzie poszukiwawczo-ratownicze, a w 1979 opuścili Maltę całkowicie, przekazując baterii wszystkie swoje dotychczasowe obowiązki. 1 kwietnia 1980 roku bateria została przemianowana na Morski Dywizjon Sił Zbrojnych Malty (Maritime Squadron of the Armed Forces of Malta), i pod tą nazwa istnieje do dzisiaj. W latach 80. i 90. XX wieku dalsze jednostki pływające przekazane zostały Malcie przez Jugosławię, Stany Zjednoczone i Włochy[1].

P62 w Hay Wharf

Malta zakupiła jednostki pływające po raz pierwszy w roku 1992, były to wschodnioniemieckie trałowce i łodzie patrolowe kupione z Niemiec. Jednostki te, klasy Swift, Kondor i Bremse, z lat 60. i 70. ubiegłego wieku, zostały wszystkie wycofane z użycia w latach 2004–2012, i zastąpione nowymi.

18 lutego 2015 ogłoszono, że okręt patrolowy klasy Emer LÉ „Aoife” mogłby zostać przekazany Malcie przez irlandzką Marynarkę Wojenną na krótki okres, do momentu zakupu przez Maltę nowego patrolowca[3][4]. Został on wprowadzony do służby w AFM 28 czerwca 2015 roku jako P62[5].

W połowie 2015 roku rozpoczęto przebudowę bazy dywizjonu w Hay Wharf we Florianie. Modernizacja objęła budowę pomieszczenia kontroli granicznej, obiektów treningowych, urządzenia do szybkiego wodowania łodzi, oraz nowoczesnych pokoi zakwaterowania personelu[6]. Nowa baza została oddana do użytku w styczniu 2016 roku. Jej budowa kosztowała 5,5 miliona euro[7].

Tragedia C23[edytuj | edytuj kod]

Po wycofaniu ze służby, P23 (poprzednio C23) pozostała w Hay Wharf jako pomnik ofiar tragedii.

Największa tragedia w czasie pokoju dotknęła siły zbrojne Malty 7 września 1984 roku. C23, łódź patrolowa klasy Swift, wywoziła wyprodukowane nielegalnie fajerwerki z Qala na Gozo. W trakcie transportu nastąpił ich wybuch, prawdopodobnie od iskry spowodowanej przez zamykany luk. Eksplozja zabiła siedem osób (pięciu żołnierzy i dwóch policjantów). Ofiarami byli:

Nigdy nie znaleziono ciał Francisa Borga i Anthony’ego Farrugii. Jedyną osobą, która przeżyła eksplozję był Private Emmanuel Montesin (21) z Paoli, który doprowadził poważnie uszkodzoną łódź patrolową na Comino, mimo iż sam odniósł obrażenia. Następnego dnia odbył się, na koszt państwa, pogrzeb ofiar, i ogłoszono dzień żałoby narodowej. Od tego czasu fajerwerki przewożone są jedynie na barkach holowanych przez łodzie[1].

Łódź patrolową naprawiono i przywrócono do służby, później zmieniono jej numer taktyczny na P23. W roku 2004 oraz 2009 miały miejsce uroczystości w, odpowiednio, 20. i 25. rocznicę tragedii. P23 pozostał w służbie do roku 2010, następnie Siły Zbrojne Malty zachowały łódź jako pomnik. Sam pomnik zbudowany został w Hay Wharf wkrótce po targedii. W roku 2009, w 25. jej rocznicę, odsłonięto nowy[1]. W Muzeum Morskim w San Diego również znajduje się pomnik m. in. tym, którzy zginęli w tragedii - jest to zachowana siostrzana łódź P23, nosząca w czasie służby na Malcie numer taktyczny P24[8].

Aktualna struktura jednostki[edytuj | edytuj kod]

Baza AFM w Hay Wharf.

Komenda główna[edytuj | edytuj kod]

Dowództwo komendy głównej jest odpowiedzialne za bezpieczeństwo bazy, transport i wszystko, co jest niezbędne do utrzymania łodzi patrolowych przez cały rok. Wchodzi w to również zapewnienie paliwa i amunicji[9].

Komenda operacji morskich[edytuj | edytuj kod]

Dowództwo morskie używa przybrzeżnych łodzi patrolowych klasy „Protector” P51 i P52, oraz zmodyfikowanego przybrzeżnego okrętu patrolowego klasy „Diciotti” P61, flagowego okrętu maltańskiej marynarki wojennej[9]. Dowództwo morskie używało poprzednio trałowców klasy „Kondor-I” P29, P30 i P31, do czasu wycofania ich ze służby w roku 2004.

Komenda operacji przybrzeżnych[edytuj | edytuj kod]

Dowództwo przybrzeżne dysponuje czterema łodziami patrolowymi klasy „Austal”, jak również poszukiwawczo-ratunkowymi łodziami motorowymi Melita I i Melita II. W jego skład wchodzi też Pluton Szybkiego Reagowania, operujący przy użyciu dowolnego statku dowództwa przybrzeżnego, szybkiej łodzi przechwytującej P01 lub też samolotu ze Skrzydła Lotniczego[9].

Komenda G[edytuj | edytuj kod]

Łódź patrolowa P32 w porcie Mġarr na Gozo.

Komenda G jest odpowiedzialna za działalność wojskową na wyspie Gozo. Oddział lądowy składa się z plutonu, który zapewnia pomoc policji maltańskiej oraz różnym departamentom rządowym, jak też zabezpiecza terytorialną integralność Gozo. Oddział morski składał się z trzech załóg operujących na łodzi patrolowej klasy „Bremse” P32. W roku 2012 P32 została wycofana ze służby, aktualnie Komenda G ma do dyspozycji łódź poszukiwawczo-ratowniczą klasy „Melita” oraz przybrzeżną łódź patrolową klasy „Defender”[9].

Komenda wsparcia[edytuj | edytuj kod]

Dowództwo wsparcia jest odpowiedzialne za utrzymanie jednostek pływających i sprzętu morskiego. Obejmuje to również zarządzanie sprzętem i dostawami[9].

Aktywne jednostki pływające Sił Zbrojnych Malty (AFM)[edytuj | edytuj kod]

Jednostki w służbie aktywnej (stan w roku 2015):

Klasa Zdjęcie Oznaczenie Pochodzenie Początek służby w AFM Informacje dodatkowe
Motorowe łodzie poszukiwawczo-ratownicze
Supervittoria 800[10] SEARCH AND RESCUE AFM BOAT (4120963259).jpg Melita I
Melita II
 Włochy 1999 Zbudowane w roku 1998 przez Vittoria Naval Shipyard, Adria (RO), Włochy.
Szybkie łodzie pontonowe sztywnokadłubowe
FB Interceptor[11] P01  Włochy 2006 Zbudowana w FB Design w Annone Brianza (Lecco), Włochy. Używana przez Zespół Szybkiego Reagowania (Rapid Deployment Team - RDT)[12], jednostkę egzekwującą przestrzegane prawa morskiego oraz odpierającą terrorystyczne działania na morzu.
Boomeranger[13] Malta AFM P04 inflatable boat hnapel 01.jpg P02
P03
P04
 Finlandia 2012 Zakupione z funduszy Unii Europejskiej
Defender[14] USCG small boat RB-S 25583.jpg P05
P06
 Stany Zjednoczone 2014 Podarowana przez rząd Stanów Zjednoczonych
Okręty patrolowe (przybrzeżne: klasa Austal, morskie)
Austal[15] Armed Forces of Malta Inshore Patrol Craft, P24 - Flickr - sludgegulper.jpg P21
P22
P23
P24
 Australia 2010 Zamówione w lutym 2009 roku i zbudowane przez Austal, Perth. Dwie z nich zwodowano 6 października 2009 roku i dostarczono w lutym 2010[16][17].
Protector[18] Malta - Gzira - Lazzaretto Creek (MSTHC) 02 ies.jpg P51
P52
 Stany Zjednoczone 2002
2004
Zbudowane w stoczni Bollinger (USA)
Diciotti (zmodyfikowana)[19] Malta 248.jpg P61  Włochy 2005 Zbudowana przez Fincantieri S.p.A Italy w Muggiano Shipyard, P61 służy jako okręt flagowy Dywizjonu Morskiego.
Emer[20] Malta Patrol Vessel P62 hnapel 01.jpg P62  Irlandia 2015 Zbudowana w roku 1979 jako LÉ Aoife (P22).
Największy okręt Maritime Squadron

Przyszłość[edytuj | edytuj kod]

W roku 2015 rząd maltański zamierzał powiększyć ilość jednostek pływających Dywizjonu Morskiego; morski okręt patrolowy P61 był obarczony patrolowaniem maltańskiego regionu Search and Rescue oraz wód terytorialnych Malty, wymagał również poważnego remontu. Biorąc pod uwagę lukę sprzętową, jaka może powstać choćby podczas remontu jednostki, Irish Naval Service przekazała Malcie LÉ „Aoife”, aby zmniejszyć obciążenie obowiązkami P61. W związku z tym rząd zaanonsował, że „ogłosi przetarg na budowę okrętu, dostosowanego do potrzeb Malty”, który kosztowałby około 40 milionów euro, częściowo finansowanego z Funduszu Granic Wewnętrznych Unii Europejskiej. Nowy okręt będzie mieć z grubsza możliwości podobne do P61, będzie większy, o dłuższej wytrzymałości i będzie zawierał lądowisko dla śmigłowców[21].

Jednostki wycofane ze służby[edytuj | edytuj kod]

Lista jednostek pływających wycofanych ze służby w Siłach Zbrojnych Malty[22][1][23]:

Klasa Zdjęcie Oznaczenie Kraj pochodzenia Początek służby w AFM Koniec służby w AFM Informacje dodatkowe
Patrolowe jednostki pływające
C21  Malta 1971 lub 1973 Zbudowana w Malta Drydocks dla służb celnych
Swift Malta 251.jpg P23 (ex-C23)
P24 (ex-C24)
 Stany Zjednoczone 1971 2010 Zbudowane w roku 1967 jako USA C6823 (PCF-813) oraz USA C6824 (PCF-816). Przeniesione z United States Coast Guard w roku 1971. W roku 2012 P24 powróciła do USA, znajduje się teraz w Maritime Museum of San Diego[17][24]. P23 od roku 2014 znajduje się na Hay Wharf.
Malta 304.jpg C25
C26
 Jugosławia 1975-1976 ok. 1990 Byłe jednostki libijskiej straży celnej, zbudowane w Jugosławii pod nazwami:
  • nieznana (C25)
  • „Tariq” (C26)
Equity P25 (ex-C25)
P26 (ex-C26)
 Stany Zjednoczone 1991 ok. 2000 Byłe jednostki pływające National Oceanic and Atmospheric Administration, oznaczone 1255 oraz 1257
View of the Old Walled City of Valletta and its harbor. Malta, Mediterranean Sea.jpg C27
C28
C29
 Niemcy 1972 lata 1980. Zbudowane w latach 1952-1956 jako jednostki straży celnej o nazwach:
  • „Brunsbuttel” (C27)
  • „Geier” (C28)
  • „Kondor” (C29)

C28 pływa teraz w Captain Morgan Cruises jako prom „Seahawk”.

Farwa C28
C29
 Wielka Brytania 1978 1992
1989
Byłe jednostki libijskiej straży celnej, zbudowane w Wielkiej Brytanii w latach 1967-68 pod nazwami:
  • „Arrakib” (C28)
  • „Akrama” (C29)
Kondor I Mal P30.jpg P29
P30
P31
 NRD 1997
1992
1992
2004 Zbudowane w stoczni Peene Werft w latach 1968-1970 jako trałowce pod nazwami:
  • „Boltenhagen” (P29)
  • „Ueckermuende” (P30)
  • Pasewalk (P31)

P29 i P31 zostały w latach 2007 i 2009 zatopione jako miejsca do nurkowania. Od roku 2013 była P30 znajduje się w Marsa.

Bremse Malta 250.jpg P32
P33
 NRD 1992 2012
2005
Zbudowane w VEB Yachtwerft Berlin w latach 1971-1972
P33 została wycofana ze służby w roku 2005, i w roku 2012 została prawdopodobnie zatopiona koło Gozo jako „sztuczna rafa”[25].
P32 została wycofana ze służby w roku 2012.
Litoraneo P34
P36
P37
 Włochy 1992 Zbudowane przez Baglietto w latach 1950. dla włoskiej Guardia di Finanza pod nazwami:
  • GL 314 (P34)
  • GL 326 (P36)
  • GL 316 (P37)
Kalnik P38 (ex-C38)
P39 (ex-C38)
 Jugosławia 1982 Przekazane przez Jugosławię
Jednostki poszukiwawczo-ratownicze
RAF 1600 C20  Wielka Brytania lata 1980. Była jednostka RAF-u Search and Rescue Force 1654. Od roku 2011, wycofana ze służby, spoczywa porzucona w Marsaxlokk[23].
RAF 1300 63ft General Purpose Pinnace Mk1 A.jpg C21  Wielka Brytania lata 1980. Była jednostka RAF-u Search and Rescue Force
RAF 2700 Vosper Thornycroft 68ft Rescue & Target Towing Launch 1.jpg C68
C71
 Wielka Brytania 1978 Byłe jednostki RAF-u Search and Rescue Force 2768 oraz 2771
Barka desantowa
Łódź Higginsa LCVP line drawing.svg LC1  Stany Zjednoczone

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. a b c d e f g h i Maritime Squadron Armed Forces of Malta (ang.). Steno.webs.com. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-17)].
  2. Royal Navy (Command System) (ang.). Hansard, 1967-06-05. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-05-31)].
  3. Ireland to donate offshore patrol ship to Malta (ang.). W: Times of Malta [on-line]. 2015-02-19. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)].
  4. Ireland and Malta to explore further defence co-operation in the context of European security, peacekeeping and crisis management operations (ang.). Department of Defence, 2015-02-19. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-12-18)].
  5. Malta flag raised on former Irish patrol vessel (ang.). W: Times of Malta [on-line]. 2015-06-28. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-04)].
  6. New look for AFM base (ang.). W: Times of Malta [on-line]. 2014-11-10. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-03)].
  7. Haywharf structure beautifies the area, minister claims (ang.). W: Times of Malta [on-line]. 2016-01-11. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-10-24)].
  8. PCF 816 Swift Boat (ang.). Maritime Museum of San Diego. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-05-17)].
  9. a b c d e MARITIME SQUADRON, MQR ('Midalja Ghal Qadi tar-Repubblika') (ang.). The Armed Forces of Malta. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-06)].
  10. SEARCH AND RESCUE LAUNCHES - SUPERVITTORIA 800 CLASS (MELITA I/II) (ang.). Armed Forces of Malta. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-06)].
  11. P01 (ang.). The Armed Forces of Malta. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-04-25)].
  12. Armed Forces of Malta (wł.). [zarchiwizowane z tego adresu (2017-08-23)].
  13. INTERCEPTOR VESSELS (P02/03/04) (ang.). Armed Forces of Malta. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-06)].
  14. DEFENDER CLASS BOATS (P05/06) (ang.). Armed Forces of Malta. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-07-23)].
  15. INSHORE PATROL VESSELS (P21/22/23/24) (ang.). Armed Forces of Malta. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-06)].
  16. Visit to Australia by Republic of Malta Deputy Prime Minister and Minister of Foreign Affairs The Hon Dr Tonio Borg (ang.). Australian Government - Department of Foreign Affairs. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-05-15)].
  17. a b New AFM patrol boats launched (ang.). W: Times of Malta [on-line]. 2009-10-06. [zarchiwizowane z tego adresu (2009-10-06)].
  18. OFFSHORE PROTECTOR CLASS PATROL VESSELS (P51-52) (ang.). Armed Forces of Malta. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-06)].
  19. OFFSHORE PATROL VESSEL (OPV) (P61) (ang.). Armed Forces of Malta. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-06)].
  20. OFFSHORE PATROL VESSEL (OPV) (P62) (ang.). Armed Forces of Malta. [zarchiwizowane z tego adresu (2018-01-06)].
  21. Michael Carabott: Armed Forces of Malta looking to expand Maritime Squadron’s assets (ang.). W: The Malta Independent [on-line]. 2015-02-20. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-07-09)].
  22. Maltese Navy (ang.). Battleships-cruisers.co.uk. [zarchiwizowane z tego adresu (2011-04-22)].
  23. a b Maritime Squadron (ang.). Malta Ship and Action Photos. [zarchiwizowane z tego adresu (2017-03-12)].
  24. Retired AFM P24 boat back in the U.S. (ang.). US Embassy in Malta, 2012-08-16. [zarchiwizowane z tego adresu (2015-10-18)].
  25. Matthew Xuereb: Patrol boat to be scuttled (ang.). W: Times of Malta [on-line]. 2012-03-03. [zarchiwizowane z tego adresu (2016-03-03)].