Nowa Wieś Reszelska

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Nowa Wieś Reszelska
Nowa Wieś Reszelska
Państwo  Polska
Województwo warmińsko-mazurskie
Powiat bartoszycki
Gmina Bisztynek
Liczba ludności (2011) 40[1]
Strefa numeracyjna (+48) 89
Kod pocztowy 11-230[2]
Tablice rejestracyjne NBA
SIMC 0472124
Położenie na mapie gminy Bisztynek
Mapa lokalizacyjna gminy Bisztynek
Nowa Wieś Reszelska
Nowa Wieś Reszelska
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Nowa Wieś Reszelska
Nowa Wieś Reszelska
Położenie na mapie województwa warmińsko-mazurskiego
Mapa lokalizacyjna województwa warmińsko-mazurskiego
Nowa Wieś Reszelska
Nowa Wieś Reszelska
Położenie na mapie powiatu bartoszyckiego
Mapa lokalizacyjna powiatu bartoszyckiego
Nowa Wieś Reszelska
Nowa Wieś Reszelska
54°05′08,8800″N 20°59′44,1600″E/54,085800 20,995600
Chleb dożynkowy, Nowa Wieś Reszelska

Nowa Wieś Reszelska (niem. Rosenschön) – wieś w Polsce położona w województwie warmińsko-mazurskim, w powiecie bartoszyckim, w gminie Bisztynek.

Miejscowość w 2010 roku liczyła 40 mieszkańców. Wieś położona jest w północnej części województwa warmińsko-mazurskiego, w odległości około 9 km od Bisztynka[3] .W latach 1975–1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa olsztyńskiego.

W latach 2011-2013 trzy razy z rzędu wieś zdobyła pierwsze miejsce w konkursie gminnym Estetyczna wieś, osiedle[4].

Co roku w Nowej Wsi Reszelskiej, w okolicach 26 sierpnia, przy kaplicy poświęconej Matce Boskiej Częstochowskiej, odbywa się odpust połączony z dożynkami i lokalną pielgrzymką. Pielgrzymi z okolicznych wsi przybywają do wsi, aby wziąć udział w nabożeństwie, po którym odbywa się wiejski festyn[5].

Tradycje wsi[edytuj | edytuj kod]

Kaplica pw. Matki Boskiej Częstochowskiej[edytuj | edytuj kod]

Kaplica owstała na przełomie XIX i XX wieku. Stanowi ona obiekt charakterystyczny dla Warmii[6]. Była uznawana już za zabytek w latach 20. i 30. XX wieku. W tych czasach znajdowała się w rejestrze Urzędu Konserwatora Zabytków w Królewcu. Została zbudowana na prywatnej posesji. Kaplica w swojej formie sytuuje się pomiędzy budownictwem ludowym a architekturą kościelną[7]. Była malowana na różne kolory (biały, seledynowy, błękitny), jednak na samym początku była pokryta jedynie szarym tynkiem. W jej otoczeniu kiedyś stały krzyże. Prawdopodobnie po I wojnie światowej było to miejsce pochówków[8][9]. Po II wojnie światowej odbywały się nabożeństwa majowe. Dodatkowo w kaplicy organizowano nabożeństwa czerwcowe, a także październikowy różaniec[10]. Długo po wojnie w kaplicy znajdowały się przedwojenne obrazy i rzeźby (przedstawienie Piety oraz Wniebowstąpienie Pańskie). Jednak z czasem część z nich skradziono, zaś pozostałe, ze względu na zły stan zostały oddane do Muzeum w Olsztynie. Do dzisiaj w kaplicy oryginalny pozostał ołtarz, a także rzeźby świętych[11]. Z okazji wyboru Karola Wojtyły na papieża Stanisław Szymko sfinansował remont kaplicy. W Olsztynie został zakupiony nowy obraz Matki Boskiej Częstochowskiej – wiszący do dzisiaj nad ołtarzem w kaplicy. Został poświęcony przez ks. Eugeniusza Bukowskiego.

Co roku w kaplicy odbywa się wielkanocne święcenie pokarmów. W maju odbywa się na tradycyjnym nabożeństwie majowym. Oprócz tego w okolicach 26 sierpnia w święto Matki Boskiej Częstochowskiej ma miejsce nabożeństwo odpustowe. Jest ono związane z warmińską tradycją, zgodnie z którą raz w roku z dniu patrona kaplicy należy w niej odprawić specjalne nabożeństwo odpustowe[12]. To głównie tą ceremonią zaczęli interesować się wierni kościoła rzymskokatolickiego z sąsiadującej wsi Sątopy, którzy z czasem zaczęli pielgrzymować do kaplicy na odpust. Z inicjatywy sołtys Jadwigi Kuźlik została odnowiona i pomalowana na kolor maryjny – błękit[13].

Pielgrzymka[edytuj | edytuj kod]

Zwyczaj wędrujących pątników do kaplicy pojawił się wraz z ks. Józefem Leonowiczem, który najpierw poświęcił kaplicę, a następnie zorganizował odpust połączony z pielgrzymką. Choć we wsi nie mieszkało nigdy więcej niż 7 rodzin, to wieść o pielgrzymce rozeszła się po całej gminie. Co roku w odpuście brało udział coraz więcej osób z sąsiednich wsi, nawet i ponad 100 osób[14]. Pielgrzymki w pobliżu (zwane w gwarze warmińskiej łosierami) zazwyczaj odbywają się do dużych obiektów kultu, takich jak Sanktuarium Maryjne w Świętej Lipce[15]. Jednak pielgrzymowanie do tak małego obiektu jak kaplica pw. Matki Boskiej Częstochowskiej jest niezwykle rzadkie[16].

Coroczna wędrówka z Sątop do Nowej Wsi Reszelskiej trwa od co najmniej 20 lat. Z początku pielgrzymka połączona z odpustem odbywała się 26 sierpnia, w święto Matki Boskiej Częstochowskiej. Jednak odkąd odpustowi towarzyszy festyn wraz z meczem siatkówki plażowej, wydarzenie odbywa się w ostatnią lub przedostatnią sobotę sierpnia[12]. Pielgrzymka idzie ponad 2 km ze wsi Sątopy –Samulewo, a potem odbywa się msza.

Pielgrzymka do kaplicy w Nowej Wsi Reszelskiej
Pielgrzymka z Sątop do Nowej Wsi Reszelskiej

Celem całej pielgrzymki jest odpust, zaś najważniejszym elementem mszy jest spowiedź. Ponieważ w kaplicy nie ma konfesjonału, odbywa się zazwyczaj przed kaplicą[10].

Msza przy kaplicy p.w. Matki Boskiej Częstochowskiej, Nowa Wieś Reszelska, 22.08.2015

Dożynki[edytuj | edytuj kod]

W dniu odpustu odbywają się również dożynki sołeckie[17][18].

Festyn[edytuj | edytuj kod]

Niedaleko kaplicy po mszy odpustowej odbywa się festyn, podczas którego rozgrywa się turniej siatkówki plażowej oraz trwa degustacja miejscowych specjałów i serwowany jest poczęstunek przygotowany przez miejscowe gospodynie. Festyn odbywa się na placu sportowo-rekreacyjnym, który wybudowano w 2008[19].

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Wieś Nowa Wieś Reszelska (warmińsko-mazurskie) » mapy, GUS, kod pocztowy, regon, atrakcje, kierunkowy, demografia, zabytki, tabele, statystyki, linie kolejowe, drogi publiczne, liczba ludności, Polska w liczbach [dostęp 2019-11-13] (pol.).
  2. Kod pocztowy Nowa Wieś Reszelska •• Wyszukiwarka, kody pocztowe, ulice, mapa, www.kodypocztowe.info [dostęp 2019-11-13].
  3. Encyklopedia Warmii i Mazur (pol.). Encyklopedia Warmii i Mazur. [dostęp 2015.09.12].
  4. Andrzej Grabowski: Dożynki 2013 (pol.). bisztynek24.pl.
  5. Odpust w Nowej Wsi Reszelskiej (pol.). bisztynek.wm.pl.
  6. Stanisław Kuprjaniuk: Warmińskie kapliczki (pol.). prywatna strona. [dostęp 2015-09-22].
  7. Kaplice Warmii i Mazur (pol.). Encyklopedia Warmii i Mazur.
  8. Kaplica św. Antoniego (pol.). Ciekawe Mazury.
  9. Kaplice Warmii (pol.). Polska Warmia.
  10. a b Informacja etnograficzna uzyskana podczas badań terenowych prowadzonych, prowadzonej dnia 22 sierpnia 2015 r. w miejscowości Nowa Wieś Reszelska - zapis przechowywany w Archiwum Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie.
  11. Zapis obserwacji etnograficznej prowadzonej podczas badań terenowych prowadzonych, prowadzonej dnia 22 sierpnia 2015 r. W miejscowości Nowa Wieś Reszelska - przechowywane w Archiwum Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie.
  12. a b Andrzej Grabowski: Odpust w Nowej Wsi Reszelskiej (pol.). bisztynek24.pl.
  13. Nowa Wieś Reszelska - Kaplica (pol.). Ciekawe Mazury.
  14. Informacja etnograficzna uzyskana podczas badań terenowych prowadzonych dnia 22 sierpnia 2015 r. w miejscowości Nowa Wieś Reszelska - zapis znajduje się w Archiwum Państwowego Muzeum Etnograficznego w Warszawie.
  15. Pielgrzymki-łosiery (pol.). Dom Warmiński.
  16. Andrzej Grabowski: Wikipedyści i etnografowie w Nowej Wsi Reszelskiej (pol.). biztynek24.pl.
  17. Andrzej Grabowski: Etnografowie i wikipedyści w Nowej Wsi Reszelskiej (pol.). bisztynek24.pl.
  18. Andrzej Grabowski: Odpust w Nowej Wsi Reszelskiej. bisztynek24.pl.
  19. Andrzej Grabowski: Szlakiem napoleońskim przez Łędławki i Nową Wieś Reszelską (pol.). Moje Mazury.