Orszak Trzech Króli

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania

Orszak Trzech Króli – uliczne jasełka organizowane na ulicach wielu miejscowości w Polsce i na świecie. Wywodzi się on z polskiej tradycji jasełkowej i kolędniczej, ale podobny jest w swoim charakterze do parad organizowanych w miastach Hiszpanii, w niektórych miastach Meksyku i w innych miastach świata. Podczas orszaku, Trzej Królowie jadą ulicami miasta, rzucając dzieciom cukierki.

Polski Orszak Trzech Króli zaliczany jest do największych ulicznych jasełek na świecie[1]. Polega na przejściu ulicami dzieci i królów, którzy zmierzają do Stajenki, aby pokłonić się Jezusowi. Po drodze śpiewane są kolędy, wszyscy uczestnicy otrzymują śpiewniki kolędowe i kolorowe papierowe korony.

Na świecie[edytuj | edytuj kod]

Orszak Trzech Króli, który odbył się po raz pierwszy w Warszawie w 2009 roku[2], rozpowszechnił się na takie kraje jak: Anglia, Austria, Łotwa, Rumunia, Ukraina, Włochy, a także Stany Zjednoczone, Ekwador, Rwanda, Republika Środkowoafrykańska i Demokratyczna Republika Konga.

W kulturze hiszpańskiej podobne orszaki te organizuje się 5 stycznia, w przeddzień święta Objawienia Pańskiego. Tradycyjnie w tych krajach to Trzej Królowie przynoszą dzieciom prezenty wieczorem 5 stycznia. Madrycki orszak jest transmitowany co roku przez telewizję TVE[3]. W roku 2013 madrycki orszak po raz pierwszy kończył się przy żłóbku i miał charakter bardziej katolicki[4]. Najstarszym na świecie jest orszak w Alcoy.

W Polsce[edytuj | edytuj kod]

Historia[edytuj | edytuj kod]

Orszak Trzech Króli w Poznaniu, Pl. Wolności, 6 stycznia 2011.
Banner Orszaku Trzech Króli w Warszawie

Pierwszy polski Orszak Trzech Króli powstał jako kontynuacja jasełek w Szkole Żagle Stowarzyszenia Sternik[5]. Od 2004 roku organizowano w nie jasełka, w których brali udział wszyscy uczniowie. Zwiększająca się liczba uczniów sprawiła, że w roku 2008 jeden z nauczycieli, Piotr Giertych, wraz z dyrektorem Teatru Buffo Jerzym Stokłosą oraz Piotrem Podgórskim (dyrektorem Sternika) wpadli na pomysł, aby z jasełkami wyjść na ulicę, odnawiając w ten sposób starą chrześcijańską tradycję. Kolejnym etapem organizacji było zaproszenie grupy rodziców ze szkoły do wspólnej burzy mózgów. W czasie dyskusji padł pomysł Dariusza Karłowicza, jednego z zaproszonych ojców, aby scenariusz ulicznych jasełek oprzeć na historii Trzech Króli. Autorem nazwy Orszak Trzech Króli oraz pierwszego scenariusza był Piotr Giertych, wraz z pomocą wielu rodziców i innych osób zaangażowanych. Osobą odpowiedzialną za stronę organizacyjną orszaku w Warszawie był Maciej Marchewicz, który przez wiele lat pełnił funkcję Prezesa Fundacji Orszak Trzech Króli. W pierwszych orszakach uczestniczyli jedynie uczniowie szkoły Żagle, do kolejnych przyłączyły się inne szkoły. Na czele orszaku warszawskiego jako główny pasterz co roku idzie kard. Kazimierz Nycz. W innych miastach hierarchowie również towarzyszą gwieździe w drodze do Betlejem. Patronami wydarzenia są w wielu miastach prezydenci i burmistrzowie, oraz marszałkowie województw i starostowie. W inicjatywę – publicznego świętowania Bożego Narodzenia i Orszaku Trzech Króli włącza się wiele organizacji społecznych, harcerskich i innych. Logo i symbole orszaku zaprojektował Jarosław Kłaput znany m.in. z przygotowania projektu muzeum Powstania Warszawskiego i muzeum Jana Pawła II w Wadowicach. Stroje w postaci kolorowych peleryn zaprojektowali inni rodzice dzieci uczących się w Żaglach. Pierwszym reżyserem przedsięwzięcia był Jerzy Stokłosa[6].

Orszaki w różnych miastach[edytuj | edytuj kod]

W 2009 i 2010 orszaki odbyły się w Warszawie i Toruniu w niedzielę, najbliższą dniu 6 stycznia.

Orszak Trzech Króli w Krakowie, Rynek Główny, 6 stycznia 2012.

W 2011 z powodu uczynienia 6 stycznia dniem wolnym od pracy zainteresowanie orszakami znacznie wzrosło. Orszaki odbyły się w 6 miastach. W kolejnym roku w 24 miejscowościach, w 2013 w 92 miejscowościach w Polsce, i w 2014 w 177. Na ulicach w orszakach wzięło udział ponad 700 tys. osób[7].

Polski pomysł został podchwycony przez inne kraje, które również robią orszaki według wspólnego scenariusza. W 2013 roku orszaki odbyły się na Ukrainie i w Republice Środkowoafrykańskiej, a w 2014 roku we Włoszech, w Watykanie, w Niemczech, Anglii i Stanach Zjednoczonych. W ostatnich latach do wspólnej organizacji Orszaku dołącza się około 100 nowych miejscowości rocznie. Orszaki można zobaczyć w Polsce co roku na ulicach większych i mniejszych miejscowości.

W 2010, 2011 i 2012 uczestników orszaków w Polsce pozdrowił Benedykt XVI[8]. Również papież Franciszek co roku pozdrawia uczestników polskich Orszaków z okna papieskiego[9].

Wpis do śpiewników w 2012, 2013 i 2014 napisał prezydent Bronisław Komorowski[10]. Od roku 2016 tradycję wpisów do śpiewnika kontynuuje Prezydent RP Andrzej Duda, który wziął w nim również udział[11]. W 2018, swoim uczestnictwem w Skoczowie, Prezydent RP zapoczątkował uczestnictwo w orszakach organizowanych w różnych miastach w Polsce[12]. W zorganizowanych w 2018 roku 644 orszakach w wzięło udział 1,2 mln osób. Orszaki odbyły się też w 14 miejscowościach za granicą[13].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Orszaki Trzech Króli na ulicach 515 polskich miast - niedziela.pl
  2. Historia Orszaku Trzech Króli - orszak.org
  3. YouTube – Cabalgata de Reyes Magos en Madrid – 2009
  4. abc.es
  5. Orszak 2010.
  6. Maciej Marchewicz, Piotr Giertych, Piotr Wysocki, Maria Brzeska-Deli. Orszak Trzech Króli, w: „Być solą ziemi – Kościół domem i szkołą komunii”, Komisja Duszpasterstwa Konferencji Episkopatu Polski, ROK 2012/2013, Wyd. Święty Wojciech.
  7. Aktualną listę miejscowości można obejrzeć na stronie www.orszak.org
  8. poznanski.orszak.org
  9. Papież pozdrowił uczestników orszaków Trzech Króli w Polsce - pap.pl/
  10. orszak.org
  11. Ulicami Warszawy przeszedł Orszak Trzech Króli. Po raz pierwszy dołączył do niego prezydent, wiadomosci.wp.pl, 6 stycznia 2016 [dostęp 2016-01-06] (pol.).
  12. Prezydent z małżonką wziął udział w Orszaku Trzech Króli w Skoczowie - slask.onet.pl
  13. Trzej Królowie przybędą latem - info.wiara.pl

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]