Raszewy (powiat jarociński)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Raszewy
Państwo  Polska
Województwo wielkopolskie
Powiat jarociński
Gmina Żerków
Liczba ludności (1997) 687
Strefa numeracyjna (+48) 62
Kod pocztowy 63-210
(poczta: Żerków)
Tablice rejestracyjne PJA
SIMC 0211694
Położenie na mapie gminy Żerków
Mapa lokalizacyjna gminy Żerków
Raszewy
Raszewy
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Raszewy
Raszewy
Ziemia52°05′00″N 17°35′51″E/52,083333 17,597500

Raszewywieś w Polsce położona w województwie wielkopolskim, w powiecie jarocińskim, w gminie Żerków. Wieś jest siedzibą sołectwa Raszewy, w którego skład wchodzi również miejscowość Podlesie.

W latach 1975–1998 miejscowość należała administracyjnie do województwa kaliskiego.

Przez Raszewy przebiega czarny szlak rowerowy, łączący Żerków przez Brzóstków, Śmiełów, Nową Wieś Podgórną, Czeszewo i Winną Górę z Miłosławiem.

Wieś położona jest na terenie Żerkowsko-Czeszewskiego Parku Krajobrazowego.

Historia[edytuj]

O dawnym osadnictwie w tej okolicy świadczy znaleziony w 1882 roku skarb srebrny, zakopany po 1061 (znaleziono 136 całych oraz kilka połamanych monet czeskich, arabskich, węgierskich, niemieckich, oraz ozdoby i kawałki srebra o łącznej wadze 186 gramów, a także fragmanty zdobionego naczynia glinianego). W 1987 roku na stoku doliny Lutyni na powierzchni ok. 5 hektarów odkryto cmentarzysko ciałopalne (90 grobów) z początków epoki żelaza, pozostałe po ludności kultury łużyckiej.

Pierwsza wzmianka o wsi pochodzi z 1400 roku. W XV i XVI wieku należała ona do Zarembów, następnie krótko do rodziny Rajskich. W 1618 Raszewy przeszły w ręce Czarnkowskich. Pierwszym właścicielem wsi z Czarnkowskich był Adam Sędziwój. Następnie wieś należała do Noskowskich, Gliszczyńskich, a następnie Ponińskich. Antoni Poniński w 1798 sprzedał majątek żonie Antoniego Czarneckiego, Barbarze z Kwileckich, i od tej chwili aż do 1939 wieś znajdowała się w rękach tej rodziny. Czarneccy w 1892 założyli tu stadninę koni, które odnosiły spore sukcesy na krajowych i zagranicznych torach.

Po II wojnie światowej w Raszewach znajdował się PGR, a następnie ulokowano tu siedzibę dyrekcji Kombinatu PGR, gospodarującego na 5000 hektarów.

Pałac[edytuj]

Pałac w stylu eklektycznym wybudowano w latach 1887-1890 dla hrabiego Michała Czarneckiego według projektu Zygmunta Gorgolewskiego, wybitnego architekta polskiego. W fasadzie frontowej znajduje się piętrowy portyk z czterema półkolumienkami, a przed nim znajduje się duży ganek podcieniowy, nad którym znajduje się balkon. U góry, w tympanonie widnieje ozdobny kartusz z herbem Czarneckich - "Prus III", zaś z tyłu budynku, nad tarasem - z herbem "Gozdawa" matki Michała, Marii z Giżyckich hr. Czarneckiej. Po bokach wzniesione zostały płytkie, obramowane półkolumienkami skrzydła, które nadają budowli kształt litery C. We wnętrzach pałacu częściowo zachowały się dekoracje sztukatorskie, wśród nich także polichromia autorstwa Piotra Kubowicza. Przedstawia ona widoki pałaców należących do Czarneckich, a także kościół w Brzóstkowie.

Pałac stoi w parku krajobrazowym, którego twórczynią była Maria Czarnecka. Przed pałacem znajdują się zabytkowe lampy żeliwne.

W ostatnich latach park został w znacznym stopniu zaniedbany i trudno odnaleźć w nim elementy z czasów świetności.

Grodzisko[edytuj]

Pozostałości grodziska widoczne są w dolinie, na prawym brzegu Lutyni, 1 kilometr na północny wschód od wioski, w odległości około 500 metrów od mostu, przez który przebiega droga Raszewy - Przybysław. Grodzisko to ma średnicę 55 metrów, i jest otoczone fosą o szerokości 3 - 5 metrów. Zostało ono w dość poważnym stopniu zniszczone w końcu XIX wieku. Wewnątrz wałów znaleziono zwęglone drewniane budowle, wzmacniające konstrukcję ziemną. Niedaleko odkryto także ślady osady przygrodowej z okresu wczesnego średniowiecza.

W dolinie Lutyni znajduje się też zespół stawów rybnych o powierzchni 50 hektarów.

Zobacz też[edytuj]

Bibliografia[edytuj]

  1. P. Anders, E. Czarny, A. Kostołowski, J. Wilczyński Wielkopolska Biblioteka Krajoznawcza. Część 16: Żerków i Nowe Miasto Nad Wartą Poznań, Wydawnictwo WBP 1997ISBN 83-85811-42-7
  2. W. Lisiecki Żerków i okolice Poznań, 1971
  3. T. Bartkowski Wielkopolska i środkowe Nadodrze Warszawa - Poznań, 1970

Linki zewnętrzne[edytuj]