Ruch 19 Kwietnia

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Ruch 19 Kwietnia (hiszp. Movimiento 19 de Abril, M-19) - grupa partyzancka, a następnie partia polityczna z Kolumbii[1].

Historia[edytuj]

Flaga ugrupowania

Utworzony w 1974 roku[2]. Ugrupowanie zostało założone przez grupę aktywistów niezadowolonych z wyniku rzekomo sfałszowanych wyborów z 1970 roku[2] i dysydentów z FARC[1]. Pierwszą akcją ruchu M-19 była kradzież szabli Simóna Bolívara z muzeum. Akcja odbyła się w styczniu 1974 roku[2]. W lutym 1976 roku bojówkarze M-19 zabili lidera związkowego, którego podejrzewali o bycie agentem CIA i korupcję[3][2]. Pod koniec lat 70. rozpoczęła proceder porwań handlarzy narkotyków i ich dzieci. Pieniądze z okupów miały finansować działalność partyzantki[2]. Porwania skierowały przeciwko M-19 grupy paramilitarne[2]. Grupa prężnie rozwijała się także dzięki pomocy innych lewicowych ugrupowań partyzanckich, w tym Montoneros z Argentyny i Tupamaros z Urugwaju[2]. W 1979 roku bojownicy zrobili podkop do arsenału armii wojskowego i wykradli z niego około pięciu tysięcy sztuk broni[3].

W 1980 roku armia kolumbijska aresztowała Jaime Batemana będącego liderem ugrupowania[2]. W tym samym roku bojownicy zajęli ambasadę Dominikany. Według doniesień medialnych, w zamian za wypuszczenie zakładników mieli otrzymać około dwóch milionów dolarów okupu[3]. W przeciągu lat 80. celem rebeliantów stały się międzynarodowe korporacje[2]. W 1983 roku M-19 przeprowadził zamach bombowy na ambasadę Hondurasu[2]. W 1985 roku guerilla zaatakowała Pałac Sprawiedliwości będący siedzibą kolumbijskiego Sądu Najwyższego[2]. Bojownicy wzięli około 50 zakładników. Służby bezpieczeństwa zdecydowały się na siłowe odbicie budynku. W starciu zginęli wszyscy bojownicy i prawie wszyscy zakładnicy[2]. W 1988 roku M-19 przeprowadziła ostrzał rakietowy ambasady Stanów Zjednoczonych w Bogocie[2].

W 1989 roku rebelianci rozpoczęli rozmowy pokojowe z rządem[2]. W 1990 roku ruch został przekształcony w legalnie działającą partię polityczną[1]. Doszło do tego w następstwie zawarcia z rządem traktatu pokojowego[1]. M-19 jako partia cieszył się dużym poparciem społecznym. Rozwój partii został szybko zahamowany po aresztowaniu przez policję jej liderów. Aresztowania odbyły się pod zarzutem organizacji ataku na Pałac Sprawiedliwości w 1985 roku[2]. W wyborach prezydenckich w 1994 roku partia wystawiła kandydaturę Antonio Navarro Wolff. Działacz uzyskał niewielkie poparcie. Aresztowanie liderów i porażka wyborcza przyczyniła się do rozwiązania partii w 1997 roku[2]. Antonio Navarro Wolff kontynuował działalność polityczną zyskując w 2002 roku mandat senatora z listy ugrupowania Alternatywny Biegun Demokratyczny. Do wspomnianej formacji dołączyło większe grono byłych bojowników M-19[2].

Liderami Ruchu 19 Kwietnia byli Antonio Navarro Wolff, Jaime Bateman Cayón, Carlos Toledo Plata, Alvaro Delgado Fayad i Carlos Pizarro León-Gómez[2].

Relacje z innymi grupami partyzanckimi[edytuj]

Odnotowano kontakty M-19 z ruchami takimi jak Montoneros (Argentyna), Ludowe Siły Zbrojne Eloy Alfaro – Alfaro Żyje (Ekwador) Tupamaros (Urugwaj), Świetlisty Szlak (Peru) czy Ruch Rewolucyjny im. Tupaca Amaru (Peru)[2]. Na arenie krajowej współpracował z FARC, Armią Wyzwolenia Narodowego, Ludową Armią Wyzwolenia, Ruchem Zbrojnym Quintina Lame i Rewolucyjną Partią Robotniczą Kolumbii[2].

Wsparcie zagraniczne[edytuj]

Grupa partyzantów M-19 otrzymała przeszkolenie w obozach wojskowych na Kubie[2].

Liczebność[edytuj]

Liczebność oddziałów partyzanckich M-19 według lat[2]:

  • 1985: 1500-2000
  • 1987: 1500
  • 1987: 500

Ideologia[edytuj]

Był grupą marksistowsko-leninowską[2].

Przypisy

  1. a b c d Ruch 19 Kwietnia, M-19 (pol.). encyklopedia.pwn.pl.
  2. a b c d e f g h i j k l m n o p q r s t u v w April 19 Movement (ang.). web.stanford.edu.
  3. a b c "Holokaust" w Pałacu Sprawiedliwości. Szturm kolumbijskiej armii zakończył się rzezią (pol.). konflikty.wp.pl.