Runek (Beskid Sądecki)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Runek
Widok z północnego grzbietu Eliaszówki
Widok z północnego grzbietu Eliaszówki
Państwo  Polska
Pasmo Beskid Sądecki
Wysokość 1082 m n.p.m.
Położenie na mapie Beskidu Sądeckiego
Mapa lokalizacyjna Beskidu Sądeckiego
Runek
Runek
Ziemia49°26′28,8″N 20°52′25,2″E/49,441333 20,873667
Szczyt Runka
Drogowskazy na szczycie Runka

Runek (1082 m) – szczyt w Beskidzie Sądeckim, w głównej grani Pasma Jaworzyny[1]. Na mapie Geoportalu podawana jest wysokość 1080 m[2].

Topografia[edytuj]

Jest szczytem zwornikowym. W południowo-zachodnim kierunku odchodzi od Runka najdłuższy boczny grzbiet Pasma Jaworzyny. Poprzez Jaworzynkę (1001 m) i Pustą Wielką (1061 m) opada on do Popradu w Żegiestowie-Zdroju. W północnym kierunku odchodzi krótszy grzbiet z wierzchołkiem Wysoki Wierch (845 m) opadający do doliny Kamienicy Nawojowskiej. Na mapach około 200 m na południe od Runka wyróżniany jest drugi szczyt Czubakowska (1069 m). Obydwa te szczyty (Runek i Czubakowska) są mało wybitne, znajdują się w niemal równym odcinku grani. Z północno-zachodnich stoków Runka spływa potok Potasznia, z południowych Mała Wierchomlanka. Na północną stronę, do Kamienicy Nawojowskiej spływają potoki Kryśców Potok i Łosiański Potok[1].

Opis szczytu[edytuj]

Runek jest zalesiony, więc pozbawiony widoków. Jednak na jego południowo-zachodnim grzbiecie znajduje się ciąg kilku widokowych polan: Polana Gwiaździsta, Polana nad Wierchomlą (a na niej Bacówka nad Wierchomlą), Długie Młaki i Wyżne Młaki[1]. Dawniej były to łąki i pastwiska Łemków zamieszkujących te okolice (zostali w 1947 wysiedleni w ramach Akcji Wisła). W bliskim sąsiedztwie szczytu Runka znajdują się dwa rezerwaty przyrody. Na jego północnym grzbiecie jest rezerwat przyrody w Łosiach, a na pobliskim Lembarczku rezerwat przyrody Lembarczek[1].

Historia[edytuj]

W 1925 zaczęło funkcjonować schronisko „Zochna”, prowadzone przez Oddział Polskiego Towarzystwa Tatrzańskiego „Beskid” w Nowym Sączu. Obiekt spłonął w 1934.

Nazwa Runek pochodzi prawdopodobnie od wołoskiego słowa runc, które oznacza polanę po wypalonym lesie. Miała zostać utworzona w XVI wieku podczas wędrówek Wołochów w tych okolicach[3].

Szlaki turystyczne[edytuj]

szlak turystyczny czerwony – czerwony: RytroSchronisko PTTK na Hali Łabowskiej – Runek – Jaworzyna Krynicka (Główny Szlak Beskidzki)
szlak turystyczny niebieski – niebieski: Runek – Bacówka PTTK nad Wierchomlą (ok. 30 min) – Pusta WielkaŻegiestów-Zdrój.

Przypisy

  1. a b c d Beskid Sądecki. Mapa 1:50 000. Piwniczna: Agencja Wyd. „Wit” s.c.. ISBN 83-915737-3-7.
  2. Geoportal. [dostęp 2010-07-15].
  3. Bogdan Mościcki: Beskid Sądecki i Małe Pieniny. Pruszków: Oficyna Wyd. „Rewasz”, 2007. ISBN 978-83-89188-65-6.
Położenie Runka w grzbiecie Pasma Jaworzyny
Położenie Runka w grzbiecie Pasma Jaworzyny