Samookaleczenie

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Przejdź do nawigacji Przejdź do wyszukiwania
Zamierzone samouszkodzenie przy użyciu narzędzia ostrego
ICD-10 X78

Samookaleczenie (ang. self-mutilation, self-harm) – umyślne uszkodzenie własnego ciała w wyniku autoagresji lub depresji. Samookaleczenie może też być zjawiskiem społecznym (np. w środowiskach, w których pogarda dla bólu nobilituje). Pojawia się też u dzieci, czasem w celu zwrócenia uwagi dorosłych.

Przykładem samookaleczenia wynikającego ze względów społecznych mogą być np. praktyki inicjacyjne ludów pierwotnych, a także popularne sznyty, praktykowane w niektórych środowiskach młodzieżowych i więzieniach.

Funkcje samouszkodzeń w życiu jednostki[edytuj | edytuj kod]

Rany cięte na przedramieniu – efekt samookaleczenia
Przykład samookaleczania rytualnego - Taniec Słońca u Mandanów (il. z 1903 roku).

Według Glorii Babiker i Lois Arnold:

  • Funkcje związane z radzeniem sobie i przetrwaniem:
  1. Regulacja napięcia i lęku
  2. Radzenie sobie z gniewem
  3. Unikanie
  • Funkcje związane z ja:
  1. Wzmożenie poczucia autonomii i kontroli
  2. Odzyskanie poczucia rzeczywistości
  3. Okazja do zaopiekowania się sobą
  • Funkcje związane z radzeniem sobie z własnym doświadczeniem
  1. Demonstrowanie lub wyrażanie własnych doświadczeń traumatycznych
  2. Ponowne przeżywanie urazu
  • Funkcje związane z karaniem własnej osoby i byciem ofiarą:
  1. Karanie się
  2. Oczyszczenie
  3. Karanie prześladowcy
  4. Radzenie sobie z dezorientacją w sferze doznań seksualnych
  • Funkcje dotyczące relacji z innymi ludźmi
  1. Komunikacja
  2. Karanie innych
  3. Wywieranie wpływu na zachowanie innych

Kwestie prawne[edytuj | edytuj kod]

Samouszkodzenie nie jest co do zasady przestępstwem według polskiego Kodeksu karnego. Jednakże dopuszczenie się go w celu unikania służby wojskowej[1] lub zastępczej[2] podlega karze (odpowiednio: pozbawienia wolności do 3 lat i grzywnie, ograniczenia wolności albo pozbawienia wolności do 2 lat).

Przypisy[edytuj | edytuj kod]

  1. Art. 143 § 1 i 342 § 1 pkt 1 k.k.
  2. Art. 145 § 1 pkt 2 lit. a k.k.