Szereg spektrochemiczny

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj

Szereg spektrochemiczny – w chemii koordynacyjnej, sekwencja ligandów lub metali ułożonych w według rosnącej wartości Δ. Szeregi te są konsekwencją teorii pola krystalicznego i teorii pola ligandów. Powstały one jednak przed powstaniem TPK, dzięki badaniom widm Vis, kompleksów metali przejściowych.

Szereg spektrochemiczny ligandów[edytuj | edytuj kod]

Szereg dla ligandów, został oparty na rosnącej wartości rozszczepienia orbitalu d 10 Dq. Przedstawia się on następująco[a]:

I < Br <S2− < SCN < Cl NO3 < N3 < F < OH < C2O42−H2O < NCS < pyNH3 < enEDTA < bpy < phen < NO2 << PPh3 < CNCO

Na podstawie powyższego szeregu stwierdzono, że ligandy z lewej strony wykazują najsłabsze pole, co powoduje niewielkie rozszczepienie orbitalu d atomu centralnego, a w konsekwencji konfigurację wysokospinową (często paramagnetyki). Ligandy z prawej strony szeregu wywierają najsilniejsze pole, więc orbital d jest mocno rozszczepiony, a konfiguracja jest niskospinowa (często diamagnetyki).

Szereg spektrochemiczny metali[edytuj | edytuj kod]

Analogiczny szereg powstał dla metali przejściowych, gdzie Δ rośnie wraz ze zwiększaniem ładunku oraz w kierunku od góry do dołu w układzie okresowym. Przedstawia się następująco:

Mn2+ < Ni2+ < Co2+ < Fe2+ < V2+ < Fe3+ < Cr3+ < V3+ < Co3+ < Mn4+ < Rh4+ < Pd4+ < Ir4+ < Pt4+

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Uwagi

  1. W tekstach źródłowych, dane nieco się różnią, ze względu na to, że niektóre ligandy wykazują bardzo podobną siłę pola.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]