Trąbki Wielkie (wieś w województwie pomorskim)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Trąbki Wielkie
Herb
Herb Trąbek Wielkich
Kościół i kapliczki maryjne
Kościół i kapliczki maryjne
Państwo  Polska
Województwo pomorskie
Powiat gdański
Gmina Trąbki Wielkie
Sołectwo Trąbki Wielkie
Liczba ludności (2011) 1504[1]
Strefa numeracyjna (+48) 58
Kod pocztowy 83-034
Tablice rejestracyjne GDA
SIMC 0176302
Położenie na mapie gminy Trąbki Wielkie
Mapa lokalizacyjna gminy Trąbki Wielkie
Trąbki Wielkie
Trąbki Wielkie
Położenie na mapie powiatu gdańskiego
Mapa lokalizacyjna powiatu gdańskiego
Trąbki Wielkie
Trąbki Wielkie
Położenie na mapie województwa pomorskiego
Mapa lokalizacyjna województwa pomorskiego
Trąbki Wielkie
Trąbki Wielkie
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Trąbki Wielkie
Trąbki Wielkie
Ziemia54°10′11″N 18°32′23″E/54,169722 18,539722
Strona internetowa miejscowości

Trąbki Wielkie (niem. Groß Trampken[2], kaszb. Trąbczi Wiôldżé) – duża wieś w Polsce położona w województwie pomorskim, w powiecie gdańskim, w gminie Trąbki Wielkie przy drodze wojewódzkiej nr 222, na Kociewiu.

W latach 1945–1975 miejscowość administracyjnie należała do tzw. dużego województwa gdańskiego, a w latach 1975-1998 do tzw. małego województwa gdańskiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Trąbki Wielkie, parafii rzymskokatolickiej Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny, należącej do dekanatu Trąbki Wielkie w archidiecezji gdańskiej oraz klubu sportowego Orzeł Trąbki Wielkie[3].

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze historyczne wzmianki o miejscowości pochodzą z 31 lipca 1280, kiedy to książę Mściwój II nadał wsie Trąbki, Kłodawa oraz Zła Wieś klasztorowi benedyktynów w Mogilnie. Od II pokoju toruńskiego w roku 1466 wieś stanowiła krótko własność gdańszczan, po czym przeszła pod zwierzchnictwo polskiego starosty w Sobowidzu. Podczas wojen szwedzkich wieś została złupiona przez wojska szwedzkie. W efekcie I rozbioru Polski w roku 1772 znalazła się na ziemiach zaboru pruskiego.

W 1780 roku we wsi mieszkało 119 osób, z czego 113 to katolicy. W 1820 roku 16 domostw zamieszkiwało 175 mieszkańców. Stały tu wówczas karczma, kuźnia oraz kram (sklep). W okresie od 15 listopada 1920 r. do 1 września 1939 r. wieś znajdowała się na terytorium Wolnego Miasta Gdańsk. W 1930 roku powstała tu polska ochronka (przedszkole), a od 1934 funkcjonowała Polska Szkoła Macierzy Szkolnej. W szkole tej znajdował się obóz odosobnienia dla Anglików[4]. Ponadto przez cały okres międzywojenny w miejscowości funkcjonowała szkoła niemiecka. Po II wojnie światowej wieś powróciła do Polski.

9 grudnia 2011 oddano do użytku szosę łączącą Trąbki z Ełganowem. Od 19 sierpnia 2015 do 20 lipca 2016 kosztem 2,1 mln zł rozbudowie uległa miejscowa szkoła podstawowa[5].

Zabytki[edytuj | edytuj kod]

Według rejestru zabytków NID[6] na listę zabytków wpisane są:

  • centrum wsi, nr rej.: A-1152 z 10.12.1996
  • kościół parafialny pw. Najświętszej Marii Panny, 1628, nr rej.: A-665 z 27.10.1973
  • cmentarz przykościelny, nr rej.: A-1152 z 10.12.1996 (dec. centrum wsi)
  • szachulcowy budynek gospodarczy, nr rej.: j.w.
  • zespół dworski, 2 poł. XIX, nr rej.: A-1152 z 10.12.1996 (dec. centrum wsi): dwór, brama wjazdowa, park, obora, stodoła i lodownia
  • zespół karczmy, nr rej.: A-1152 z 10.12.1996 (dec. centrum wsi): karczma murowano-szachulcowa i 3 budynki gospodarcze.

Pierwszy kościół miał istnieć już w 1236, parafia powstała około 1331. W XVI w. kościół przejściowo należał do ewangelików. Prawdopodobnie uległ zniszczeniu w czasie wojen szwedzkich w XVII w. W jego miejsce wzniesiono kapliczkę, a staraniem wojewodziny chełmińskiej Marianny Czapskiej uzyskano odpusty dla pielgrzymów i w 1740 zbudowano nowy kościół – sanktuarium maryjne, z którym wiąże się kult Matki Boskiej Trąbkowskiej, skoncentrowany wokół obrazu Marii z Dzieciątkiem z 2. połowy XVII w.

Kościół jest budowlą ceglaną, jednonawową, bezwieżową. Ołtarze boczne, ambona i chrzcielnica pochodzą z XVIII w., ołtarz główny i organy z 1880. Interesujący jest osiemnastowieczny gdański obraz z wyobrażeniem przypowieści o pannach mądrych i głupich.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Strona polskawliczbach.pl
  2. GOV: Search
  3. Sołectwo Trąbki Wielkie. [dostęp 2015-11-13].
  4. Historia Trąbek Wielkich
  5. Teraz mają lepsze warunki do nauki, Panorama Pomorza Flash nr 9(46) wrzesień 2016
  6. Narodowy Instytut Dziedzictwa: Rejestr zabytków nieruchomych – województwo pomorskie. 30 września 2017; 3 miesiące temu. [dostęp 2017-01-29]. s. 37.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]