Turoszów

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Stacja kolejowa w Turoszowie w 2017 r. W tylu jest widoczna Elektrownia Turów.

Turoszów (do 1945 niem. Türchau, 1954-58 Zatonie[1]) – dzielnica Bogatyni (od 1973) (województwo dolnośląskie) w Kotlinie Turoszowskiej, niewielka osada i stacja kolejowa; ośrodek przemysłowy na obszarze Turoszowskiego Zagłębia Węgla Brunatnego; kombinat górniczo-energetyczny Turów obejmujący 2 kopalnie odkrywkowe i drugą co do wielkości w Polsce elektrownię cieplną Turów. Od 1959 do 1973 osiedle typu miejskiego, utworzone z obszaru gromady Zatonie[1].

Historia[edytuj]

Pierwsza wzmianka historyczna o miejscowości Tyrkow pochodzi z roku 1312. Kościół został po raz pierwszy wymieniony w 1384 w rejestrze praskim. Od 1497 tereny te notowane są jako dobra rycerskie należące do rodu Falkenhayn [1] Od 1551 roku wieś jest protestancka. Pierwszym pastorem był Johann Richter.

Od końca wieku XVI Türchau była wioską rady Zittau, po zakupie przez to miasto trzyczęściowych dóbr od rodziny Falkenhayn. Między 1712 a 1714 nastąpiło powiększenie kościoła. Oprócz rozbudowy nawy na północ i południe, dobudowano również wieżę. W 1727 poświęcono organy zbudowane przez Johanna Gottlieba Tamitiusa [2] z Zittau. W 1786 pożar zniszczył leżącą w pobliżu karczmę (Kretscham) [3], służącą też jako miejscowy sąd, a także wieżę kościoła. W 1789 roku wieża została odbudowana. W 1721 przy kościele powstała szkoła, którą zamknięto w 1888 i zastąpiono większą szkołą centralną w Scharre [4].

Na początku wieku XIX odkryto w Türchau pokłady węgla brunatnego. Powstały tam wówczas liczne małe, eksploatowane przez właścicieli ziemskich kopalnie, w których wydobywano węgiel brunatny już na głębokości 4–5 m. Po zjednoczeniu będących w posiadaniu E. Heidricha zakładów, powstała w 1905 kopalnia węgla brunatnego "Herkules". W 1907 nastąpiła zmiana formy własności na Towarzystwo Akcyjne, które objęło w posiadanie tereny Hirschfelde, Türchau i Seitendorfu. Towarzystwo Węgla Brunatnego "Herkules" stało się posiadaczem 88 ha terenu pod którym znajdowało się 25 milionów ton węgla brunatnego. W 1907 rozpoczęło jego eksploatację. Dla przerobu wydobytego węgla powstały w 1907 i 1908 w sąsiednim Hirschfelde brykieciarnie, a w 1911 ruszyła pierwsza elektrownia.

Ten rozwój spowodował zainteresowanie królestwa Saksonii, które od 1912 poprzez zakup znaczących pakietów akcji nabierało praw do eksploatacji węgla. 1 stycznia 1917 państwo wykupiło wszystkie udziały i stało się właścicielem kopalń i zakładów przerobu węgla na tym terenie. W tym samym roku, razem z zakupioną przez Towarzystwo Energetyczne z Berlina elektrownią Hirschfelde, utworzono, jako własność państwową - ASW - Aktiengesellschaft Sächsische Werke - Towarzystwo Akcyjne Zakłady Saskie.

Zobacz też[edytuj]

Linki zewnętrzne[edytuj]

Przypisy

  1. a b Dz.U. 1958 nr 69 poz. 344