Dębica (stacja kolejowa)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Dębica
Dębica
Państwo  Polska
Miejscowość Dębica
Data otwarcia 1856
Poprzednie nazwy Dembica, Debica
Informacje kolejowe
Liczba peronów 3
Liczba krawędzi
peronowych
5
Liczba torów
w ruchu pasażerskim
5
Kasy 3
Przejścia nadziemne nie ma i nie było
Przejścia podziemne czynne
Linie kolejowe
Położenie na mapie Dębicy
Mapa lokalizacyjna Dębicy
Dębica
Dębica
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Dębica
Dębica
Ziemia 50°03′15″N 21°24′18″E/50,054167 21,405000Na mapach: 50°03′15″N 21°24′18″E/50,054167 21,405000
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Portal Portal Transport szynowy

Dębicawęzłowa stacja kolejowa w Dębicy, w województwie podkarpackim, w Polsce. Ma 3 perony (2 wyspowe i 1 jednokrawędziowy). Stacja jest obsługiwana przez dwie nastawnie ("Db", "Db1") wyposażone w urządzenia przekaźnikowe typu E. Przez stację przechodzą następujące linie kolejowe:

Historia[edytuj | edytuj kod]

Starania o budowę kolei żelaznej z Krakowa przez Dębicę do Lwowa rozpoczęły się już w 1837 r., ale z uwagi na brak finansów robót nie rozpoczęto. Dopiero w 1850 r. Uprzywilejowana Kolej Żelazna Północna Cesarza Ferdynanda rozpoczęła przygotowania do budowy linii, a do 1853 r. zbudowany został odcinek Dębica - Bochnia. Nie był on jednak użytkowany, dopiero w 1854 r. rozpoczęto budowę brakującego odcinka Bochnia - Kraków. 15 października 1855 r. przyjechał do Dębicy pierwszy pociąg, oficjalne otwarcie nastąpiło dopiero 20 lutego 1856 r. Kursowały wtedy dwa pociągi dziennie. Z Dębicy do Krakowa jechało się 4 h 10 min., a do Wiednia 19 h 10 min.

W 1857 r. Towarzystwo Uprzywilejowanej Galicyjskiej Kolei Żelaznej Karola Ludwika przejęło od Kolei Północnej linię z Krakowa do Dębicy i kontynuowało budowę torów: w 1858 r. oddano do użytku odcinek do Rzeszowa, a w 1861 r. pociągi dojeżdżały już do Lwowa. W 1887 r. otwarto linię kolejową do Rozwadowa (obecnie dzielnica Stalowej Woli) z odgałęzieniem do Nadbrzezia (obecnie stacja Sandomierz). Dębica stała się stacją węzłową.

W 1887 r. uzyskana została zgoda rządu austriackiego na budowę linii kolejowej z Dębicy do Jasła, niestety do budowy tej linii nigdy nie doszło. W 1888 r. otwarto drugi tor do Krakowa, a wkrótce zbudowany został też drugi tor w stronę Rzeszowa. W 1892 r. koleje należące do Towarzystwa Uprzywilejowanej Galicyjskiej Kolei Żelaznej Karola Ludwika przeszły na własność państwa, a stacja w Dębicy aż do 1918 r. podlegała pod krakowski okręg C.K. Austriackich Kolei Państwowych.

W latach II wojny światowej węzeł w Dębicy została gruntownie przebudowany. Rozbudowano stacje Dębica i Pustynia (obecnie Dębica Towarowa), wybudowano nową stację towarową Dębica Wschodnia, łącznicę omijającą Dębicę od wschodu oraz nową parowozownię. Ważnym momentem była też elektryfikacja - 25 maja 1963 wjechał do Dębicy pierwszy pociąg elektryczny[1].

Od 2011 r. trwa modernizacja linii nr 91 na odcinku Kraków-Rzeszów. Tory dostosowane zostaną do prędkości maksymalnej 160 km/h. Zakres prac obejmie też gruntowną przebudowę stacji w Dębicy: będzie nowy układ torowy, 2 nowe perony oraz 2 przejścia podziemne[2].

Architektura[edytuj | edytuj kod]

Zabytkowa wieża ciśnień

Początkowo budynki stacyjne były drewniane. W latach 1863-1867 wybudowany został murowany dworzec, w kolejnych latach infrastruktura była rozbudowywana o kolejne murowane budynki. W latach 60. XX wieku zabytkowy dworzec został przebudowany i stracił zupełnie swą pierwotną architektoniczną formę. Zachowała się za to większość pozostałych budynków, choć niektóre są opuszczone i powoli niszczeją. Od północnej strony stacji wznosi się zabytkowa wieża ciśnień.

Skomunikowanie[edytuj | edytuj kod]

Przystanki komunikacji miejskiej (MKS Dębica) w pobliżu dworca:

  • Dworzec PKP – skrzyżowanie ulic Kolejowej i Głowackiego
    • linie autobusowe: 2, 4, 5, 11, 12, 13
  • Szkolna – skrzyżowanie ulic Słonecznej i Szkolnej
    • linie autobusowe: 3, 4

Obok budynku dworca kolejowego znajdują się również: dworzec autobusowy PKS Dębica, przystanki przewoźników prywatnych (Monis, Adria) oraz postój taksówek.

Przypisy

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Dębica
Linia 25 Łódź Kaliska – Dębica (km linii: 323,262)
odległość: 1,811 km
Dębica TowarowaBSicon KBHFl.svgBSicon STRq.svgBSicon STRq.svg
BSicon lBHF.svg
Linia 91 Kraków GłównyMedyka (km linii: 110,654)
odległość: 4,631 km
Grabiny (stacja)BSicon KBHFl.svgBSicon STRq.svgBSicon STRq.svg
BSicon lBHF.svg
odległość: 2,346 km