Holometabola
| Holometabola | |
 Sialidae sp. |
|
| Systematyka | |
| Domena | eukarionty |
| Królestwo | zwierzęta |
| Typ | stawonogi |
| Gromada | owady |
| Podgromada | uskrzydlone |
| (bez rangi) | Holometabola |
| Synonimy | |
|
|
 Systematyka w Wikispecies |
|
 Multimedia w Wikimedia Commons |
|
Holometabola, znane też pod nazwą Endopterygota – klad owadów uskrzydlonych (Pterygota) charakteryzujących się miękkim ciałem i brakiem widocznych zewnętrznie zalążków skrzydeł w stadiach larwalnych oraz występowaniem w rozwoju stadium poczwarki – są to owady o przeobrażeniu zupełnym (holometaboliczne). Grupa ta obejmuje większość (80–85%) współcześnie żyjących owadów – jest więc najliczniejszą w gatunki linią rozwojową zwierząt. Tradycyjnie owady holometaboliczne przeciwstawiane są owadom o przeobrażeniu niezupełnym (hemimetabolicznym).
Występowanie stadium poczwarki nie jest jednoznaczną cechą diagnostyczną tej grupy, ponieważ rozwinęło się niezależnie u niespokrewnionych z Holometabola mączlikowatych (Aleyrodidae), piersiodziobych (Sternorrhyncha) i wciornastków (Thysanoptera). Zbliżone stadia przedimaginalne występują też u kilku innych grup owadów. Szczególną cechą Holometabola jest występowanie w ciele większości larw (wyjątkiem są wachlarzoskrzydłe) wewnętrznych zalążków skrzydeł w postaci tarcz imaginalnych[1], co tłumaczy nazwę Endopterygota (endo- wewnątrz, pterygotos uskrzydlony).
Klad obejmuje rzędy[2]:
- Coleoptera – chrząszcze
- Diptera – muchówki
- Hymenoptera – błonkoskrzydłe
- Lepidoptera – motyle
- Mecoptera – wojsiłki
- Megaloptera – wielkoskrzydłe
- Neuroptera – sieciarki
- Raphidioptera – wielbłądki
- Siphonaptera – pchły
- Strepsiptera – wachlarzoskrzydłe
- Trichoptera – chruściki
Przypuszczalna filogeneza owadów holometabolicznych:
| Holometabola |
|
||||||||||||||||||
Według McKenna i in. Hymenoptera jest taksonem siostrzanym dla pozostałych Holometabola[2].
Pozycja filogenetyczna Strepsiptera nie została jednoznacznie ustalona. Badania genetyczne i analizy morfologiczne wskazują na ich bliskie pokrewieństwo z Neuropterida i Coleoptera, ale ich pozycja w kladzie Neuropteroidea wymaga potwierdzenia[2].
Przypisy
- ↑ Czesław Jura: Bezkręgowce : podstawy morfologii funkcjonalnej, systematyki i filogenezy. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2007. ISBN 978-83-01-14595-8.
- ↑ 2,0 2,1 2,2 McKenna et al. 9-Genes Reinforce the Phylogeny of Holometabola and Yield Alternate Views on the Phylogenetic Placement of Strepsiptera. „PLoS ONE”. 5 (7), 2010. doi:10.1371/journal.pone.0011887 (ang.).
