Jasenovac (obóz koncentracyjny)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Egzekucje w obozie koncentracyjnym Jasenovac
Ustasze odcinają człowiekowi głowę piłą

Jasenovac (obóz koncentracyjny) – największy z powstałych w Niepodległym Państwie Chorwackim w czasie II wojny światowej obóz koncentracyjny, założony przez faszystowskich ustaszów w sierpniu 1941. Budowa składającego się z pięciu podobozów i zajmującego łącznie prawie 240 km² kompleksu obozowego Jasenovac trwała od sierpnia 1941 do lutego 1942. Dwa najstarsze podobozy Krapje i Bročica zostały zlikwidowane w listopadzie 1941.

Trzy nowo wybudowane podobozy działały do końca wojny:

  • Ciglana (Jasenovac III)
  • Kozara (Jasenovac IV)
  • Stara Gradiška – obóz kobiecy (Jasenovac V)

W skład kompleksu obozowego wchodziły także rozległe tereny na drugim brzegu rzeki Sawy w okolicach miejscowości Donja Gradina i obóz dla dzieci Sisak, w którym zamordowano ich około 19 tysięcy. Od 10 maja 1942 roku komendantem był Miroslav Filipović-Majstorović, ekskomunikowany franciszkanin, powszechnie zwany szatanem[1], który mordował ludzi gołymi rękami[2]. Całkowita liczba ofiar – według różnych źródeł – waha się od kilkudziesięciu do kilkuset tysięcy. Natomiast nie ulega wątpliwości fakt, że ogromną większość pomordowanych stanowili Serbowie. W obozie Jasenovac więzieni i zabijani byli również Żydzi, Romowie i Chorwaci - przeciwnicy ustaszów[3][4][5].

Dla oszczędzania kul podrzynano więźniom gardła – w zawodach urządzonych w obozie 28 sierpnia 1942 zwyciężył były franciszkanin Petar Brzica, późniejszy członek organizacji Križari (Krzyżowcy), który w jeden dzień, specjalnym nożem nazywanym srbosjek poderżnął gardła 1360 ludziom[6][7].

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. Miroslav Filipović Majstorović (ang.). Public Institution Jasenovac Memorial Area. [dostęp 2012-05-29].
  2. Jasenovac (ang.). yadvashem.org. [dostęp 2012-05-29].
  3. Hołd ofiarom "chorwackiego Auschwitz" (wersja do druku)
  4. Jasenovac Research Institute podaje, że liczba pomordowanych zawiera się w przedziale od 300 do 700 tysięcy.
  5. Dokument instytutu Yad Vashem twierdzi na przykład, że w Jasenovac zginąć mogło nawet 600 000 osób, w tym większość Serbów i ok. 25 000 Żydów. Muzeum Holokaustu w Waszyngtonie podaje natomiast następujące statystyki ofiar: od 45 000 do 52 000 Serbów, od 8 000 do 20 000 Żydów, od 8 000 do 15 000 Romów, i od 5 000 do 12 000 Chorwatów i muzułmanów.
  6. Reformation. The Triumph of Terrorism
  7. The Glass Half Full by Alan Greenhalgh ISBN 0-9775844-1-0 str. 68

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]

Wikimedia Commons