Kamakura (okres)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Japonia
Herb Japonii

To jest artykuł z cyklu:
Historia Japonii

Wikiprojekt · Portal · Kategoria

Kamakura (jap. 鎌倉時代 – Kamakura-jidai) – okres w historii Japonii, trwający od 1185 (lub 1192) do 1333 r.

Ten okres rozpoczyna czasy dominacji przywódców wojskowych. Przez prawie 700 lat cesarz i jego dwór zostali sprowadzeni do roli czysto ceremonialnej i symbolicznej. Władzę cywilną, militarną i sądowniczą kontrolowała klasa bushi, spośród której najpotężniejszy był władcą Japonii. Nadeszły czasy feudalne. Seniorowie potrzebowali lojalnych wasali, którzy opiekowali się nadanymi im ziemiami, tworząc tam lokalne rządy wojskowe.

Yoritomo Minamoto skonsolidował władzę i utworzył nowy rząd w swoim rodzinnym mieście Kamakura. Nazwał go bakufu (jap. 幕府 rządy spod namiotu?), ale ponieważ nosił tytuł seii-taishōgun – nadany mu przez cesarza – nazywa się je również siogunatem. Sposobem rządów Yoritomo wzorował się na rodzie Fujiwara – stworzył Radę Administracyjną, Radę Prawniczą i Radę Sądowniczą.

Po konfiskacie majątków rodu Taira, dwór cesarski powołał zarządców majątków i naczelników prowincji. Jako siogun Yoritomo był również zarządcą i głównym naczelnikiem. Kontynuował wojnę z rodem Fujiwara na północy kraju, ale nigdy nie udało mu się zdobyć pełnej kontroli wojskowej nad wschodnimi i północnymi terytoriami. Stary dwór w dalszym ciągu rezydował w Kioto i utrzymywał władzę na poddanych terenach.

Yoritomo nie udało się na długo utrzymać władzy w rękach swojej rodziny. Po jego nagłej śmierci w 1199 r., jego syn – Yori'ie Minamoto – został siogunem i głową rodu Minamoto, ale również nie podołał zadaniu kontrolowania innych wschodnich rodzin bushi. Do początków XIII w. ustanowiono regencję dla sioguna (shikken), sprawowaną przez członków rodziny Hōjō (gałąź rodu Taira, która związała się z Minamoto w 1180 roku). Pod rządami Hōjō, bakufu straciło wszelką władzę, a siogun stał się marionetką w rękach rodu Fujiwara.

W 1221 r. wybuchła wojna Jokyu (pomiędzy cesarzem Go-Toba, a rodem Hōjō), który cesarz usiłował obalić. Głównym polem bitwy było miasto Uji na przedmieściach Kioto. Stolica została zdobyta przez wojska sioguna, a dwór cesarski znalazł się pod bezpośrednią kontrolą bakufu. Od tamtej pory żadne posunięcie Kioto nie mogło się obyć bez zatwierdzenia go przez Kamakurę. W mieście utworzono urząd Rokuhara Tandai, którzy przejęli faktyczną władzę polityczną nad zachodnią Japonią.

Podczas regencji Hōjō w 1225 ustanowiono Radę Państwową, aby wysocy wojskowi mogli się wypowiadać i głosować w sprawach sądowych i legislacyjnych w Kamakurze. Obradom przewodniczył regent Hōjō. Zaowocowało to powstaniem kodeksu Jōei (1232), który odzwierciedlał gruntowną zmianę rządów: z dworskich w wojskowe. Był to dokument, który szczegółowo określał obowiązki zarządców i naczelników, sposoby rozwiązywania konfliktów w sprawie ziemi, a także opisywał sposoby zarządzania dobrem dziedzicznym. Dla tych, którzy naruszali przepisy, były w nim dokładnie określone kary. Kodeks ten przetrwał przez następne 635 lat.

Inwazje mongolskie[edytuj | edytuj kod]

Information icon.svg Osobny artykuł: Mongolskie inwazje na Japonię.

Ważnymi wydarzeniami z historii okresu było odparcie dwóch inwazji Mongołów na Japonię. W 1268 r. do dworu w Japonii dotarła informacja o nowym reżimie Mongołów w Pekinie. Mongolski przywódca, Kubilaj-chan zażądał, aby Japonia zapłaciła okup i groził reperkusjami w razie odmowy. Japonia odrzuciła ultimatum i poczęła przygotowywać obronę na wyspach.

Pierwsza inwazja miała miejsce w 1274 r. Ponad 600 statków połączonych flot mongolskiej, chińskiej i koreańskiej z 23 tys. żołnierzy uzbrojonych w katapulty, wybuchowe pociski, łuki i strzały. Gdyby nie pomoc żywiołu (tajfunu), który zmiótł wrogą armię, Japonia padłaby łupem najeźdźców. Kubilaj-chan wycofał swoje okręty, aby w kilka lat później (1281) próbować dokonać drugiej inwazji (ponad 4 tys. statków, ponad 140 tys. żołnierzy). I tym razem tajfun pomógł Japonii, niszcząc wrogą flotę. Według dwóch kapłanów shintōistycznych, Japonii dopomógł boski wiatr (kamikaze).

Upadek siogunatu Kamakura[edytuj | edytuj kod]

Wojna ta miała wiele negatywnych, ekonomicznych aspektów. Aby utrzymać armię, trzeba było nałożyć nowe podatki. Ponadto ci, którzy spodziewali się jakichś rekompensat (za poniesione straty lub za pomoc w odpieraniu ataków) nie doczekali się ich, co spowodowało falę niezadowolenia, a w efekcie upadek znaczenia i siły rządów bakufu w Kamakurze. Ponadto na skutek licznych dziedziczeń ziemie były często dzielone, a właściciele ziemscy coraz częściej zwracali się do pożyczkodawców o wsparcie. Wędrowne bandy rōninów jeszcze bardziej zagrażały stabilności bakufu.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]