Kaplica Scrovegnich

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Kaplica Scrovegnich
w Padwie
Cappella degli Scrovegni
Kaplica Scrovegnichw Padwie
Państwo  Włochy
Miejscowość Padwa
Wyznanie katolickie
Kościół rzymskokatolicki
Wezwanie Matki Boskiej Litościwej
Położenie na mapie Padwy
Mapa lokalizacyjna Padwy
Kaplica Scrovegnichw Padwie
Kaplica Scrovegnich
w Padwie
Położenie na mapie Włoch
Mapa lokalizacyjna Włoch
Kaplica Scrovegnichw Padwie
Kaplica Scrovegnich
w Padwie
Ziemia 45°24′42″N 11°52′46″E/45,411667 11,879444
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa

Kaplica Scrovegnich, kaplica Arena – kaplica w Padwie we Włoszech, dekorowana malowidłami Giotta. Jest to pierwsze chronologicznie dzieło, którego autorstwo jest mu bezdyskusyjnie przypisywane i uważane równocześnie za jedno z jego najwybitniejszych osiągnięć.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Kaplica została wzniesiona przez Enrico Scrovegni w celu ekspiacyjnym za grzechy jego ojca Reginaldo, który znacznie wzbogacił się na lichwie, uważanej wówczas za jeden z najcięższych grzechów. Reginaldo stał się nawet bohaterem Boskiej Komedii, w której Dante umieścił lichwiarza w piekle. W 1300 roku Enrico kupił teren, mieszczący ruiny rzymskiego cyrku Arena i wzniósł na nim pałac, a obok kaplicę. Budowla pod wezwaniem Matki Boskiej Litościwej została poświęcona 25 marca 1305 roku.

Kształt budowli jest skromny – jest to kaplica jednonawowa, sklepiona beczkowo, zakończona prezbiterium o sklepieniu żebrowym. Dekoracja malarska jest niezwykle bogata, co wywołało nawet protest sąsiadujących z posiadłością eremitów, którzy 9 stycznia 1305 roku wnieśli skargę do kurii biskupiej w Padwie, protestując przeciw nadmiernemu, ich zdaniem, przepychowi kaplicy.

Freski[edytuj | edytuj kod]

Freski w kaplicy Scrovegnich (dell'Arena) w Padwie namalował Giotto w latach 1303-1306.

Ściany wewnątrz budowli są gładkie, a wszelkie zdobienia zostały wykonane malarsko. Stworzone pędzlem listwy, gzymsy, ramy naśladują do złudzenia rzeczywiste, wykreślając przy tym misterny, lecz bardzo przejrzysty system podziałów geometrycznych, w którym – jak wykazała precyzyjna analiza pomiarowa – dokonano szeregu niezauważalnych okiem korektur optycznych[1]. Malowidła zawierają także elementy iluzji: na arkadzie, prowadzącej do prezbiterium, artysta namalował dwie puste kapliczki z lampami, stwarzające wrażenie głębi, a powyżej dwie konstrukcje architektoniczne, które z kolei wyglądają, jakby odstawały od powierzchni muru i wychodziły przed nią.

Ściany boczne nawy zawierają 36 scen z dziejami Joachima i Anny, życiem Maryi oraz historią Jezusa aż do zmartwychwstania. Sceny te ułożone są w trzech pasach na każdej ze ścian; na ścianie prawej od wejścia, u góry, znalazł się cykl z Joachimem i Anną, a poniżej w dwóch pasach sceny z życia Chrystusa. Na lewej ścianie u góry – sceny z życia Maryi, poniżej, także w dwóch pasach, sceny z Jezusem[2].

Poniżej przedstawień figuralnych ściany do wysokości 3,1 m ozdobiono malowanym cokołem z marmurowymi płytami i malowanymi posągami siedmiu cnót i wad między nimi. Na arkadzie, oprócz wymienionych już kapliczek, Giotto namalował Pakt Judasza i Nawiedzenie, wyodrębnione z cyklu scen na ścianach nawy; powyżej, także już wzmiankowane, architektoniczne konstrukcje ze zwiastowaniem, a na ścianie tarczowej, wieńczącej arkadę, scenę powierzenia Gabrielowi misji zwiastowania. Nad wejściem umieszczono scenę sądu ostatecznego.


Tytuł Wielkość Grafika Tytuł Wielkść Grafika Tytuł Wielkść Grafika
Wypędzenie Joachima z świątyni 200 x 185 cm Giotto - Scrovegni - -01- - Expulsion of Joachim from the Temple.jpg Joachim wśród pasterzy Giotto - Scrovegni - -02- - Joachim among the Shepherds.jpg Zwiastowanie św. Annie Giotto - Scrovegni - -03- - Annunciation to St Anne.jpg
Ofiara Joachima Giotto - Scrovegni - -04- - Joachim's Sacrificial Offering.jpg Sen Joachima Giotto - Scrovegni - -05- - Joachim's Dream.jpg Spotkanie przy Złotej Bramie Giotto - Scrovegni - -06- - Meeting at the Golden Gate.jpg
Narodziny Maryi Giotto - Scrovegni - -07- - The Birth of the Virgin.jpg Ofiarowanie Maryi w świątyni Giotto - Scrovegni - -08- - Presentation of the Virgin in the Temple.jpg Konkurenci przynoszą swe różdżki do świątyni Giotto - Scrovegni - -09- - The Rods Brought to the Temple.jpg
Czuwanie nad różdżkami Giotto - Scrovegni - -10- - Prayer of the Suitors.jpg Zaślubiny Maryi Giotto di Bondone - No. 11 Scenes from the Life of the Virgin - 5. Marriage of the Virgin - WGA09183.jpg Orszak weselny Giotto di Bondone - No. 12 Scenes from the Life of the Virgin - 6. Wedding Procession - WGA09184.jpg
Wysłanie archanioła Gabriela do Maryi Giotto - Scrovegni - -13- - God Sends Gabriel to the Virgin.jpg Zwiastowanie Giotto di Bondone - No. 14 Annunciation - The Angel Gabriel Sent by God - WGA09190.jpgGiotto di Bondone - No. 15 Annunciation - The Virgin Receiving the Message - WGA09191.jpg Odwiedziny Elżbiety Giotto - Scrovegni - -16- - Visitation.jpg
Boże Narodzenie Giotto - Scrovegni - -17- - Nativity, Birth of Jesus.jpg Pokłon Trzech Króli Giotto - Scrovegni - -18- - Adoration of the Magi.jpg Ofiarowanie Jezusa w świątyni Giotto - Scrovegni - -19- - Presentation at the Temple.jpg
Ucieczka do Egiptu Giotto - Scrovegni - -20- - Flight into Egypt.jpg Rzeź niewiniątek Giotto - Scrovegni - -21- - Massacre of the Innocents.jpg Chrystus wśród uczonych Giotto - Scrovegni - -22- - Christ among the Doctors.jpg
Chrzest Chrystusa Giotto di Bondone - No. 23 Scenes from the Life of Christ - 7. Baptism of Christ - WGA09201.jpg Wesele w Kanie Giotto - Scrovegni - -24- - Marriage at Cana.jpg Wskrzeszenie Łazarza Giotto - Scrovegni - -25- - Raising of Lazarus.jpg
Wjazd do Jerozolimy Giotto - Scrovegni - -26- - Entry into Jerusalem2.jpg Wypędzenie przekupniów ze świątyni Giotto - Scrovegni - -27- - Expulsion of the Money-changers from the Temple.jpg Wręczenie srebrników Judaszowi Giotto - Scrovegni - -28- - Judas Receiving Payment for his Betrayal.jpg
Ostatnia Wieczerza Giotto - Scrovegni - -29- - Last Supper.jpg Chrystus umywa nogi apostołom Giotto - Scrovegni - -30- - Washing of Feet.jpg Pocałunek Judasza Giotto - Scrovegni - -31- - Kiss of Judas.jpg
Chrystus przed Kajfaszem Giotto - Scrovegni - -32- - Christ before Caiaphas.jpg Biczowanie Chrystusa Giotto - Scrovegni - -33- - Flagellation.jpg Droga na Golgotę Giotto di Bondone - No. 34 Scenes from the Life of Christ - 18. Road to Calvary - WGA09220.jpg
Ukrzyżowanie Giotto - Scrovegni - -35- - Crucifixion.jpg Opłakiwanie Chrystusa Giotto - Scrovegni - -36- - Lamentation (The Mourning of Christ).jpg Zmartwychwstanie Giotto - Scrovegni - -37- - Resurrection (Noli me tangere).jpg
Wniebowstąpienie Giotto - Scrovegni - -38- - Ascension.jpg Zesłanie Ducha Świętego Giotto di Bondone - No. 39 Scenes from the Life of Christ - 23. Pentecost - WGA09227.jpg Sąd Ostateczny LastJudgmentGiotto.jpg

Przypisy

  1. M. Skubiszewska, Malarstwo Italii w latach 1250-1400, Warszawa 1980, s. 57.
  2. Na podstawie planu kaplicy: http://www.wga.hu/art/g/giotto/padova/location.jpg

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Skubiszewska Maria, Malarstwo Italii w latach 1250-1400, Warszawa 1980.

Linki zewnętrzne[edytuj | edytuj kod]