Kasztanowiec

Z Wikipedii

Skocz do: nawigacji, szukaj
Kasztanowiec

Kasztanowiec zwyczajny
Systematyka wg Reveala
Domena jądrowce
Królestwo rośliny
Podkrólestwo naczyniowe
Nadgromada nasienne
Gromada okrytonasienne
Klasa Rosopsida
Rząd mydleńcowce
Rodzina kasztanowcowate
Rodzaj kasztanowiec
Nazwa systematyczna
Aesculus L.
Sp. Pl. 344. 1 Mai 1753
Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons Galeria zdjęć i grafik w Wikimedia Commons
Gatunek leczniczy
Kwiaty
Owoce
Liście kasztanowca zwyczajnego

Kasztanowiec (Aesculus L.) – rodzaj drzew, rzadziej krzewów należących do rodziny kasztanowcowatych (Hippocastanaceae). Obejmuje ok. 25 gatunków pochodzących z południowo-wschodniej Europy, Ameryki Północnej oraz Azji wschodniej. W Polsce wszystkie uprawiane gatunki są sztucznie introdukowane przez człowieka.

Spis treści

[edytuj] Morfologia

Gatunkiem typowym jest Aesculus hippocastanum L.[1].

Pokrój
Dorastają nawet do 40 m wysokości.
Pąki
Duże, charakterystyczne dla całego rodzaju, kleiste lub suche.
Liście
Ustawione naprzeciwlegle, dłoniastodzielne, złożone z 5–9 listków na długich ogonkach.
Kwiaty
Obupłciowe lub rozdzielnopłciowe w tym samym kwiatostanie, zazwyczaj zebrane w okazałe, wyprostowane wiechy o wys. do 30 cm, w kolorze białym, żółtawym, różowym lub czerwonym. Kwiat składa się 4–5 płatków i tyluż działek kielicha. Płatki opatrzone paznokciem. Pręcików jest 5–9, słupek jeden, górny.
Owoc
Torebka gładka lub kolczasta, rozpadająca się po dojrzeniu na trzy części. Nasiona bardzo duże, ciemnobrązowe z kolistym znacznikiem (hilum), popularnie nazywane "kasztanami".

[edytuj] Biologia i ekologia

Rozwój

Kwitnie od końca kwietnia do ok. trzeciego tygodnia lipca.

Cechy fitochemiczne

Kasztanowce to rośliny trujące. Owoce zawierają związki z grupy saponin, powodujące hemolizę czerwonych krwinek.

Wymagania

Kasztanowce lubią gleby żyzne, głębokie o uregulowanych stosunkach wodnych. Na słabszych rosną równie dobrze, lecz wolniej.

[edytuj] Zastosowanie

  • Rośliny ozdobne: bardzo cenne drzewa parkowe i alejowe oraz do nasadzeń przydrożnych. Trochę kłopotliwe ze względu na jesienne zaśmiecanie otoczenia.
  • Rośliny lecznicze: stosowane w medycynie ludowej. Badaniem zastosowania w medycynie i farmacji zajmuje się m.in. dr Krzysztof Kmieć. Wyciąg z kasztanów stosowany jest w homeopatii.

[edytuj] Systematyka

Synonimy taksonom.[1]

Esculus L., Hippocastanum Mill., Pawia O. Kuntze

Pozycja w systemie Reveala

Gromada okrytonasienne (Magnoliophyta Cronquist), podgromada Magnoliophytina Frohne & U. Jensen ex Reveal, klasa Rosopsida Batsch, podklasa różowe (Rosidae Takht.), nadrząd Rutanae Takht., rząd mydleńcowce (Sapindales Dumort.), rodzina kasztanowcowate (Hippocastanaceae DC.), plemię Aesculeae Baill., rodzaj kasztanowiec (Aesculus L.)[2]

Gatunki flory Polski[3]
Pozostałe gatunki
  • kasztanowiec indyjski
  • kasztanowiec plamisty (A. neglecta Lindl.)
  • Aesculus arguta Buckl. (syn. A. glabra var. arguta)
  • Aesculus austrina Small (syn. A. pavia var. pavia)
  • Aesculus californica (Spach) Nutt.
  • Aesculus discolor Pursh
  • Aesculus dupontii Sarg. (syn. A. ×worlitzensis)
  • Aesculus flava Ait.
  • Aesculus georgiana Sarg. (syn. A. sylvatica Bartr.)
  • Aesculus splendens Sarg. (syn. A. pavia var. pavia)
  • Aesculus ×bushii Schneid. (syn. A. ×mississippiensis Sarg.)
  • Aesculus ×glaucescens Sarg.
  • Aesculus ×harbisonii Sarg. (syn. A. ×mutabilis (Spach) Scheele)
  • Aesculus ×hybrida DC.
  • Aesculus ×marylandica Booth ex Kirchn.
  • Aesculus ×worlitzensis Koehne

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Index Nominum Genericorum. [dostęp 2009-01-19].
  2. Crescent Bloom: Systematyka rodzaju Aesculus (en). The Compleat Botanica. [dostęp 2009-01-19].
  3. Zbigniew Mirek, Halina Piękoś-Mirkowa, Adam Zając, Maria Zając: Flowering plants and pteridophytes of Poland : a checklist. Krytyczna lista roślin naczyniowych Polski. Instytut Botaniki PAN im. Władysława Szafera w Krakowie, 2002. ISBN 83-85444-83-1. 

[edytuj] Zobacz też

Utwórz książkę