Konferencja genewska (1954)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania
Ostatni dzień obrad konferencji w Genewie

Konferencja genewska miała miejsce w dniach 26 kwietnia – 20 lipca 1954[1] w Genewie w Szwajcarii, a zwołana została w celu znalezienia dróg do zjednoczenia Wietnamu i przedyskutowania możliwości przywrócenia pokoju w Indochinach[2].

Związek Radziecki (Wiaczesław Mołotow), Stany Zjednoczone (John Foster Dulles), Francja (Georges Bidault), Wielka Brytania (Anthony Eden) i Chińska Republika Ludowa (Zhou Enlai) uczestniczyły w konferencji przez cały czas jej trwania, podczas gdy inne zainteresowane kraje brały udział w dyskusjach jedynie na tematy je interesujące[3]. Były to kraje, których siły zbrojne (pod sztandarami ONZ) brały udział w wojnie koreańskiej oraz te, które partycypowały w zakończeniu I wojny indochińskiej toczonej przez siły zbrojne Francji i Việt Minhu.

Część konferencji poświęcona Korei zakończyła się fiaskiem; nie złożono żadnych deklaracji ani propozycji. Niektórzy uczestnicy i analitycy zarzucali Stanom Zjednoczonym podejmowanie kroków przeciwko zjednoczeniu Korei jako państwa komunistycznego[3][4][5].

Odnośnie Indochin, podczas konferencji powstał pakiet dokumentów znanych jako porozumienia genewskie. Zgodnie z nimi Wietnam podzielony został na dwie strefy wzdłuż 17. równoleżnika, północną oddaną we władanie Viet Minhu i południową, czyli Państwo Wietnamskie, rządzone w tym czasie przez byłego cesarza Bảo Đạia. "Deklaracja końcowa", napisana przez Brytyjskiego przewodniczącego konferencji, stanowiła, że najpóźniej w lipcu 1956 roku odbędą się "wybory powszechne", a w ich wyniku powstanie zjednoczone państwo wietnamskie.

Aczkolwiek przedstawiany jako wyraz jednomyślności, dokument nie został zaakceptowany przez delegację Wietnamu Południowego ani też Stanów Zjednoczonych. Podczas konferencji podpisano jedynie trzy odrębne porozumienia o zawieszeniu broni w Kambodży, Laosie i Wietnamie.

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy

  1. M.Young, s.41.
  2. Indochina - Midway in the Geneva Conference: Address by the Secretary of State. „Avalon Project”, 7 maja 1954. Yale Law School. [dostęp 29 kwietnia 2010]. 
  3. 3,0 3,1 The Geneva Conference. 2000-11-17. [dostęp 29 kwietnia 2010].
  4. M.Hart-Lansberg, s133-138.
  5. Jon Halliday, Bruce Cumings: Korea, The Unknown War. Pantheon Books, 1988, s. 211: Przedstawiciel Kanady Ronning powiedział: Komuniści przybyli do Genewy by negocjować....Myślałem, że będę uczestniczyć w konferencji pokojowej....Tymczasem zrobiono wszystko, by zapobiec realizacji procesu pokojowego.... Niewybaczalne było zakończenie konferencji bez traktatu pokojowego. Oświadczenie Mołotowa....mogło zostać przyjęte jako podstawa do porozumienia dla większości Szesnastki [państwa, które walczyły pod flagą ONZ].

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Kenneth Conboy: War in Laos 1954-1975. Carrollton, TX: Squadron/Signal Publications, 1994. ISBN 0-8974-7315-9.
  • George Esper: The Evewitness History of the Vietnam War. New York: Ballantine Books, 1983.
  • Martin Hart-Landsberg: Korea: Division, Reunification & U.S. Foreign Policy. Monthly Review Press, 1998.
  • Stanley Karnow: Vietnam, a History: The First Complete Account of Vietnam at War. New York: The Viking Press, 1983. ISBN 0-670-74604-5.
  • Piotr Ostaszewski: Wietnam: Najdłuższy konflikt XX wieku. Wydawnictwo DiG, 2000. ISBN 83-7181-140-3.
  • Martin Windrow: The French Indochina War 1946-1954. Oxford: Osprey Publishing, 1998. ISBN 1-8553-2789-9.
  • Marilyn Young: The Vietnam Wars: 1945-1990. New York: HarperPerennial, 1991. ISBN 978-0-06-092107-1.