Michigan (jezioro)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Michigan
Centrum Milwaukee od strony jeziora
Centrum Milwaukee od strony jeziora
Państwo  Stany Zjednoczone
Powierzchnia 57 800 km²
Wymiary 494 × 193 km
Głębokość
• średnia
• maksymalna

85 m
281 m
Wysokość lustra 176 m n.p.m.
Rodzaj jeziora tektoniczno-polodowcowe
Położenie na mapie Michigan
Mapa lokalizacyjna Michigan
Michigan
Michigan
Położenie na mapie Stanów Zjednoczonych
Mapa lokalizacyjna Stanów Zjednoczonych
Michigan
Michigan
Ziemia 44°01′02″N 87°03′04″W/44,017222 -87,051111Na mapach: 44°01′02″N 87°03′04″W/44,017222 -87,051111
Commons Multimedia w Wikimedia Commons

Jezioro Michigan (ang. Lake Michigan) – największe słodkowodne jezioro USA, trzecie co do wielkości w kompleksie pięciu Wielkich Jezior Ameryki Północnej i jedyne z nich leżące całkowicie na obszarze USA[1]. Na północno-wschodnim krańcu łączy się ono z jeziorem Huron przez cieśninę Mackinac, mającą 8 km szerokości w najwęższym miejscu; hydrologicznie oba jeziora stanowią jeden zbiornik wodny.

Od wschodu i północy do jeziora ma dostęp stan Michigan, od południa Indiana, od zachodu Illinois i Wisconsin[1]. Do jeziora uchodzi ok. 100 cieków wodnych. Część Drogi Wodnej Św. Wawrzyńca.

Powstało w późnym plejstocenie (zlodowacenie Wisconsin), kiedy to lodowiec, wędrujący pradawną doliną rzeki i pchający olbrzymie masy materiału skalnego i gliny, zatrzymał się, nie dochodząc do dzisiejszych wydm i utworzył potężny wał morenowy. Topniejące wody lodowca wypełniły wyżłobioną przez lodowiec dolinę, tworząc jezioro Michigan. W miarę wycofywania się lodowca (późny koniec plejstocenu, początek holocenu) jezioro zmieniało swój kształt i wielkość. Wydmy na południowych i południowo-wschodnich brzegach jeziora powstały w holocenie, wskutek działalności silnych północnych wiatrów.

Charakterystyka fizyczna[edytuj | edytuj kod]

Powierzchnia lustra wody wynosi 57 800 km², natomiast jego objętość 4920 km³. Linia brzegowa jeziora Michigan wynosi 2633 km, a dorzecze wynosi 175,8 tys. km² (67,9 tys. mil²)[2].

Długość jeziora wynosi 494 km, a szerokość 190 km. Średnia głębokość to 85 m, z maksymalną głębią do 282 m. Jezioro w stosunku do swej objętości ma niewielki odpływ przez co hipotetyczny czas opróżniania jeziora przy braku dopływu wyniósłby 99 lat[2].

Jezioro leży na tej samej wysokości co jezioro Huron (176 m n.p.m.) i czasem traktowane jest jako jeden zbiornik nazywany Jezioro Michigan-Huron. Jeziora połączone są poprzez cieśninę Mackinac, która ma długość 64 km i szerokość 8 km w jej najwęższym punkcie. Umowną granicą pomiędzy jeziorami jest miejsce gdzie znajduje się wiszący most Mackinac[3]. Poprzez kanały Illinois-Michigan Canal oraz nieużywany obecnie Hennepin Canal wiodące z okolic Chicago do rzeki Illinois wpadającej do Missisipi jezioro ma bezpośrednie połączenie wodne z Zatoką Meksykańską[4][5].

Miasta[edytuj | edytuj kod]

Nad brzegami Jeziora mieszka ponad dwanaście milionów ludzi, głównie w metropoliach Chicago i Milwaukee. Wiele małych miejscowości w stanie Michigan i w hrabstwie Door w Wisconsin to ważne ośrodki turystyczne, do których przybywają mieszkańcy Chicago, Milwaukee, Grand Rapids i Detroit, jak również turyści z innych obszarów USA. Wielu bogatszych mieszkańców pobliskich metropolii posiada domy letniskowe położone nad brzegami jeziora. Południowe brzegi w okolicach Gary (Indiana) stanowią centrum przemysłowe Środkowego Zachodu.

Chicago i Jezioro Michigan widziane z ostrogi plaży przy North Avenue

Miejscowości położone nad Jeziorem Michigan:

Illinois
Indiana
Michigan
Wisconsin

Fauna[edytuj | edytuj kod]

Reintrodukowany pstrąg, introdukowany łosoś (palia jeziorowa), okoń żółty, bass pręgowany i wielkogębowy, które obecnie stanowią główne gatunki łowne jeziora.

Bibliografia[edytuj | edytuj kod]

  • Jan Kałuża: Chicago. zdjęcia: Kuba Buragiewicz, Janusz Mitoraj, Simon Wolak; redakcja: Mirosław Sukiennik. Warszawa: Ex Libris, 2010. ISBN 978-83-7634-016-6.

Przypisy

  1. 1,0 1,1 Lake Michigan (ang.). Encyclopædia Britannica, 7-02-2013. [dostęp 03-10-2014].
  2. 2,0 2,1 Great Lakes Factsheet No. 1, Physical Features And Population (ang.). United States Environmental Protection Agency. [dostęp 02-10-2014].
  3. Great Lakes Map (ang.). Michigan Department of Environmental Quality. [dostęp 02-10-2014].
  4. Illinois and Michigan Canal (ang.). National Register of Historic Places, US Department of Interior. [dostęp 03-10-2014].
  5. Hennepin Canal - Illinois, USA (ang.). [dostęp 03-10-2014].