Poronin

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Poronin
Herb
Herb Poronina
Poronin widziany z Galicowej Grapy
Poronin widziany z Galicowej Grapy
Państwo  Polska
Województwo małopolskie
Powiat tatrzański
Gmina Poronin
Wysokość 740 m n.p.m.
Liczba ludności 3500
Strefa numeracyjna (+48) 18
Kod pocztowy 34-520
Tablice rejestracyjne KTT
SIMC 0468810
Położenie na mapie województwa małopolskiego
Mapa lokalizacyjna województwa małopolskiego
Poronin
Poronin
Położenie na mapie Polski
Mapa lokalizacyjna Polski
Poronin
Poronin
Ziemia 49°20′40″N 20°00′23″E/49,344444 20,006389
Commons Multimedia w Wikimedia Commons
Strona internetowa miejscowości

Poroninwieś podhalańska w Polsce położona w województwie małopolskim, w powiecie tatrzańskim, w gminie Poronin, położona 7 km od Zakopanego. Przez miejscowość przechodzi łącząca Kraków z Zakopanem droga krajowa nr 47, będąca częścią zakopianki.

W latach 1975-1998 miejscowość administracyjnie należała do województwa nowosądeckiego.

Miejscowość jest siedzibą gminy Poronin, liczy około 3500 mieszkańców, przybywa tam wielu turystów.

Integralnymi częściami miejscowości są: Jesionkówka - część miejscowości, Kośne Hamry - część miejscowości, Majerczykówka - przysiółek, Stasikówka - przysiółek.

Historia[edytuj | edytuj kod]

Pierwsze wzmianki o Poroninie pochodzą z roku 1624, ale nazwa Poronin, choć w odniesieniu do rzeki, pojawia się już w 1254. Przypuszcza się, iż teren dzisiejszego centrum gminy był we wczesnym średniowieczu wielką polaną wypasową, przysiółkiem Białego Dunajca, o nazwie Bańkówki (vel: Wańkówki).

Około 1620 Poronin stał się odrębną wsią. W 1806 wybudowano tu kaplicę, a w 1833 utworzono samodzielną parafię z kościołem.

Około 1813 powstał w Poroninie zakład przerabiający surówkę - Kuźnia Poroniańska. Wyrabiano tu doskonałe kosy i lemiesze. Stąd pochodzi nazwa części wsi - Kośne Hamry.

Pomnik Włodzimierza Ilicza Lenina w Poroninie około 1966 roku

Już w początkach XIX w. Poronin był letniskiem, znanym bardziej niż Zakopane. Bywali tu wielcy Polacy, jak: Jan Matejko, Kazimierz Przerwa-Tetmajer, Leon Wyczółkowski, Jan Kasprowicz, Władysław Orkan, Leopold Staff. W latach 1913-1914 w zajeździe Pawła Guta Mostowego bywał, mieszkający w pobliskim Białym Dunajcu - Włodzimierz Ilicz Lenin. W 1947 w budynku karczmy Gutów-Mostowych utworzono Muzeum Lenina a na przyległym placu postawiono jego pomnik. Muzeum zlikwidowano w 1990, a pomnik obalono. Obecnie w tym budynku mieści się Gminny Ośrodek Kultury.

Przez wiele lat Poronin był stolicą gminy. W 1977 wraz z sąsiednimi wsiami włączono go do Gminy Tatrzańskiej. Jednakże z dniem 30 grudnia 1994 ponownie utworzono Gminę Poronin[1].

Turystyka i sport[edytuj | edytuj kod]

Tereny wokół Poronina są wykorzystywane jako tereny do uprawiania turystyki i narciarstwa. W sezonie zimowym dla turystów udostępniony jest wyciąg narciarski. Liczne pensjonaty zachęcają do spędzenia tu wakacji - zarówno zimowych jak i tych letnich.

W Poroninie znajduje się skocznia narciarska Galicowa Grapa, której obecny stan wymaga gruntownego remontu oraz wyciąg narciarski .

Przy siedzibie Ochotniczej Straży Pożarnej jest boisko i działa drużyna piłki nożnej.

Związani z Poroninem[edytuj | edytuj kod]

Zobacz też[edytuj | edytuj kod]

Przypisy