Rogoząb australijski

Rogoząb australijski
Neoceratodus forsteri
(Krefft, 1870)
Systematyka
Domena	eukarionty
Królestwo	zwierzęta
Typ	strunowce
Podtyp	kręgowce
Nadgromada	ryby kostnoszkieletowe
Gromada	mięśniopłetwe
Podgromada	dwudyszne
Rząd	rogozębokształtne
Rodzina	rogozębowate
Rodzaj	Neoceratodus
Gatunek	rogoząb australijski
Synonimy
Ceratodus forsteri Krefft, 1870 Ceratodus miolepis Günther, 1871 Neoceratodus blanchardi Castelnau, 1876
Systematyka w Wikispecies
Multimedia w Wikimedia Commons

Rogoząb australijski, barramunda, baramunda (Neoceratodus forsteri) – najbardziej pierwotny gatunek ryby dwudysznej, jedyny współcześnie żyjący przedstawiciel rodziny rogozębowatych (Ceratodontidae). Gatunek o niewielkim, lokalnym znaczeniu gospodarczym.

Występowanie

W zapisie kopalnym były szeroko rozsiedlone. Obecny zasięg występowania tego gatunku obejmuje rzeki Burnet i Mary – stan Queensland w Australii. Rogoząb zasiedla wody stojące i wolno płynące.

Budowa

Ciało nieznacznie ścieśnione, dobrze rozwinięte płetwy piersiowe i brzuszne, przypominające nieco łapy, łuski duże i cienkie. Płuco pojedyncze, prymitywne, powstało z przekształconego pęcherza pławnego. Duże okazy dochodzą do 2 m długości i osiągają ciężar kilkudziesięciu kilogramów.

Tryb życia

W okresie suszy, gdy rzeki i zbiorniki wysychają, rogoząb oddycha powietrzem atmosferycznym, płuco częściowo przejmuje funkcje skrzeli, umożliwiając zwierzęciu przetrwanie w błotnistych zatokach i większych kałużach. Nie zapada w stan estywacji. Dorosłe okazy żywią się mięczakami i rybami, młode osobniki jedzą glony.

Rozmnażanie

Gatunek jajorodny. Tarło odbywa we wrześniu–październiku. Duża i kleista ikra podobna jest do skrzeku płazów.

Bibliografia

1. Neoceratodus forsteri. (ang.) w: Froese, R. & D. Pauly. FishBase. World Wide Web electronic publication. www.fishbase.org [dostęp 9 lutego 2009]
2. Mały słownik zoologiczny: ryby. Warszawa: Wiedza Powszechna, 1976.
3. Włodzimierz Załachowski: Ryby. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 1997. ISBN 83-01-12286-2.