Yad Mordechai
| Yad Mordechai יד מרדכי |
|
 Kibuc Yad Mordechai |
|
| Państwo |  Izrael |
| Dystrykt | Dystrykt Południowy |
| Wysokość | 43 m n.p.m. |
| Ludność (2007) • liczba ludności |
688 |
| Kod pocztowy | 79145 |
|
Położenie na mapie Izraela
  Yad Mordechai
יד מרדכי |
|
 31°35′19″N 34°33′30″E / 31.588611111111, 34.558333333333Na mapach: 31°35′19″N 34°33′30″E / 31.588611111111, 34.558333333333 |
|
| Strona internetowa kibucu | |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Yad Mordechai (hebr. יד מרדכי; pol. Pamięć Mordechaja) – kibuc położony w samorządzie regionu Aszkelon, w Dystrykcie Południowym, w Izraelu. Członek Ruchu Kibuców (HaTenoa'a HaKibbutzit).
Spis treści |
Położenie [edytuj]
Kibuc jest położony w południowej części równiny przy mieście Aszkelon na nadmorskiej równinie w północno-zachodniej części pustyni Negew. Na południe od kibucu znajduje się wadi rzeki Oblique.
W otoczeniu Yad Mordechai znajdują się moszawy Netiv HaAsara i Mavqi'im, oraz kibuce Karmija, Gevar'am, Or HaNer i Erez.
Historia [edytuj]
Grupa założycielska kibucu składała się z żydowskich imigrantów z Polski. Byli to w większości członkowie organizacji młodzieżowej Ha-Szomer Ha-Cair, którzy przybyli oni do Mandatu Palestyny w latach 1933-1936. Po przejściu szkolenia, w 1936 założyli kibuc Mitzpe Yam położony przy mieście Netanja. Powierzchnia przydzielona kibucowi była bardzo mała i wynosiła 14 ha. Nie pozwalała ona na swobodny rozwój osady, umożliwiła jednak rozpoczęcie upraw warzyw i założenie pasieki. Mieszkańcy kibucu pracowali w okolicznych sadach owocowych, przy budowie dróg i w różnych miejscach pracy w Netanji. W 1943 grupa założycielska otrzymała propozycję założenia nowego kibucu, który miał się znajdować w odległości około 10 km na południe od miasta Aszkelon. Pod jego założenie przeznaczono dużo większą powierzchnię ziemi, co było dużą zachętą dla osadników.
W grudniu 1943 założony został kibuc Yad Mordechai, nazwany na cześć Mordechaja Anielewicza, bohatera powstania w getcie warszawskim[1]. Podczas Wojny o niepodległość w dniu 19 maja 1948 kibuc został zaatakowany przez kolumnę wojsk egipskich. Doszło wówczas do bitwy o Yad Mordechai, podczas której garstka obrońców przez sześć dni powstrzymywała przeważające siły egipskie wspierane przez artylerię, czołgi i lotnictwo. Czas ten był niezwykle ważny dla żydowskiego państwa, ponieważ umożliwił przygotowanie obrony Tel Awiwu[2]. Wczesnym rankiem 24 maja obrońcy wycofali się do pobliskiego kibucu Gevar'am. Straty po stronie żydowskiej wyniosły 26 zabitych i 49 rannych. Natomiast Egipcjanie stracili około 300-400 zabitych i rannych. Kibuc został całkowicie zniszczony[3]. Siły Obronne Izraela odbiły kibuc 5 listopada 1948. Po wojnie został on odbudowany przez grupę imigrantów z Bułgarii i Urugwaju.
Wybuch Intifady Al-Aksa w 2000 przyniósł początek ostrzału rakietami Kassam. Okoliczne uprawy rolnicze i sady znajdują się w nieustannym zagrożeniu zniszczeniem przez ostrzał rakietowy lub moździerzowy z pobliskiej Strefy Gazy[4].
Demografia [edytuj]
Liczba mieszkańców Yad Mordechai[5]: 
Edukacja [edytuj]
W kibucu znajduje się regionalna szkoła podstawowa Hofim, oraz roczna szkoła kibucowa.
Kultura i sport [edytuj]
W kibucu znajdują się dwa muzea:
- Muzeum Zagłady i Odrodzenia zostało otworzone w 1968. Upamiętnia ono dwa najważniejsze wydarzenia ze współczesnej historii Żydów: Holocaust i odrodzenie państwa Izrael. Dział poświęcony Holocaustowi kładzie szczególny nacisk na historię getta warszawskiego i historię życia Mordechaja Anielewicza. Natomiast dział poświęcony odrodzeniu koncentruje się na Wojnie o niepodległość i bitwę o kibuc Yad Mordechai. W 1965 stworzono tutaj unikalną makietę, odtwarzającą pole bitwy z 1948. Na szczycie pobliskiego wzgórza przy wieży ciśnień zniszczonej podczas walk w Wojnie o niepodległość, znajduje się wystawiony w 1951 pomnik Mordechaja Anielewicza z granatem w ręku. Gigantyczny pomnik jest dziełem rzeźbiarza Natana Rapoporta[6].
- Drugim muzeum jest Muzeum Pszczół.
W kibucu znajduje się ośrodek kultury i sportu. Jest tutaj boisko do piłki nożnej oraz basen kąpielowy.
Gospodarka [edytuj]
Gospodarka kibucu opiera się intensywnym rolnictwie, hodowli drobiu, produkcji nabiału, sadownictwie i turystyce[7].
Swoją siedzibę ma tutaj przedsiębiorstwo Yad-Mordechai Strauss Apiary Ltd., które jest największym dostawcą produktów z miodu w Izraelu. Produkuje ono 66% krajowego miodu[8][9]. Firma Yad Mordechai Enterpreneneur produkuje części wyposażenia rolniczego[10], natomiast firma Eldar produkuje silniki elektryczne.
Komunikacja [edytuj]
Z kibucu w kierunku wschodnim wychodzi lokalna droga, która dociera do drogi ekspresowej nr 4 
(Erez-Rosh HaNikra). Około 100 metrów na północny wschód od tego miejsca jest skrzyżowanie drogi ekspresowej nr 4 z drogą ekspresową nr 34 
(Yad Mordechai-Netivot).
Przypisy
- ↑ Sixty years of Middle East division (ang.). W: BBC News [on-line]. [dostęp 2008-12-19].
- ↑ Battle of Yad Mordechai, 1948 (ang.). W: Zionism and Israel - Encyclopedic Dictionary [on-line]. [dostęp 2008-12-19].
- ↑ Margaret Larkin: The Hand of Mordechai. New York: South Brunswick, 1968.
- ↑ Qassam falls in Kibbutz Yad-Mordechai, no injuries (ang.). W: Ynetnews [on-line]. [dostęp 2008-12-19].
- ↑ Centralne Biuro Statystyczne (hebr.). W: Centralne Biuro Statystyczne [on-line]. [dostęp 2011-04-15].
- ↑ Muzeum Zagłady i Odrodzenia (hebr.). W: Muzeum Zagłady i Odrodzenia [on-line]. [dostęp 2011-04-15].
- ↑ Yad Mordechai (hebr.). W: Yad Mordechai [on-line]. [dostęp 2011-04-15].
- ↑ Yad-Mordechai Strauss Apiary Ltd. (ang.). W: Kompass [on-line]. [dostęp 2008-12-19].
- ↑ Magiczny nektar (ros.). W: IsraMir [on-line]. [dostęp 2011-04-15].
- ↑ Yad Mordechai Enterpreneneur (ang.). W: GunsGuide Global - Israel Business Guide [on-line]. [dostęp 2008-12-19].
Linki zewnętrzne [edytuj]
- Zdjęcie satelitarne kibucu Yad Mordechai Google Maps
- Mapa kibucu Yad Mordechai Amudanan
|
|||||||||||||
|
|||||||||||||||||
