Zbroja płytowa

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Napierśnik
Francuska zbroja płytowa w muzeum Rüstkammer w Dreźnie

Zbroja płytowa – zbroja wykonana z płyt metalowych.

Pojawiła się już w starożytnej Grecji w formie wykonanych z brązu osłon ludzkiego korpusu, wtedy gdy postęp w dziedzinie metalurgii umożliwił wykonanie metalowych płyt o odpowiedniej wielkości i wytrzymałości. Osłony płytowe dawały lepszą niż kolczuga ochronę przed obrażeniami obuchowymi i ranami kłutymi. Mimo iż zbroja płytowa w ogólnej wadze była cięższa niż kolczuga, jej ciężar nie był dotkliwie odczuwalny, gdyż rozkładał się na całe ciało, nie zaś w większości na barki, jak w przypadku kolczugi (dla porównania: przeciętna waga zbroi płytowej sięgała 20 kg, podczas gdy wyposażenie piechoty polskiej w 1939 r. dochodziło do 30 kg). Liczne płyty pokrywające ciało ograniczały jednak w pewnym stopniu zakres ruchów[1][2][3].

Ze względu na jakość i metody wykonania zbroje płytowe podzielić można na: zbroje bojowe, turniejowe i ceremonialne. Szczytowy okres rozwoju zbroi płytowej przypada na wiek XV i XVI. Pojawiła się wtedy pełna zbroja płytowa. Była szeroko spotykana, choć kosztowna, często kuta na miarę. Dlatego używano niekiedy jedynie elementów zbroi, np. płytowych osłon nóg lub ramion. Część zbroi osłaniająca korpus to kirys, który składa się ze zintegrowanego naplecznika i napierśnika[2][3].

Przypisy

  1. Andrzej Nadolski: Broń i strój rycerstwa polskiego w średniowieczu. Warszawa: Ossolineum, 1979, s. 106. ISBN 83-04-00108-X.
  2. 2,0 2,1 Michał Gradowski, Zdzisław Żygulski: Słownik uzbrojenia historycznego. Warszawa: PWN, 2010, s. 118, 129. ISBN 978-83-01-16260-3.
  3. 3,0 3,1 Michéle Byam: Broń i zbroje. Wyd. III. Warszawa: Arkady, 1991, s. 13, 26-33. ISBN 83-213-3754-0.