Zgorzel

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Ujednoznacznienie Ten artykuł dotyczy medycyny. Zobacz też: miejscowość o tej nazwie w woj. zachodniopomorskim.
Stopa cukrzycowa z poważnym zakażeniem z utratą palców – zgorzel wilgotna w środku.
Duże owrzodzenie stopy z widoczną suchą martwicą w przebiegu zespołu stopy cukrzycowej z rozwijającym się zapaleniem tkanki łącznej.

Zgorzel, gangrena – rozkład tkanek w żywym organizmie przez bakterie gnilne (beztlenowce). Przyczyną gangreny jest obecność ogniska martwicy, dostępnego dla bakterii. Odpowiednie warunki istniejące w ognisku martwicy, takie jak wilgotność i temperatura, sprzyjają rozwojowi beztlenowców. Zgorzel powstaje tylko w tych miejscach organizmu, które mają połączenie ze światem zewnętrznym (przez co stają się dostępne dla bakterii), dlatego występuje głównie:

Podział[edytuj | edytuj kod]

Zgorzel wilgotna[edytuj | edytuj kod]

Nazywana także zgorzelą (gangreną) właściwą. Występuje w dwóch odmianach (różnią się one etiologią, obrazem klinicznym i anatomopatologicznym). Odmiany te to:

Zgorzel sucha[edytuj | edytuj kod]

Inaczej zgorzel (gangrena) rzekoma, gdyż nie występuje w tym przypadku gnicie tkanek, ale ich wysuszanie. Proces ten nazywa się strupieszeniem, czyli mumifikacją.

Przykłady[edytuj | edytuj kod]

Zgorzel gazowa[edytuj | edytuj kod]

Jedna z odmian zgorzeli wilgotnej (właściwej). Przebieg choroby jest bardzo szybki, nieleczona kończy się śmiercią. W czasach pokoju do zakażeń dochodzi bardzo rzadko.

Objawy miejscowe[edytuj | edytuj kod]

Występują po 4-5 dniach od przedostania się drobnoustrojów do organizmu; okres też może ulec wydłużeniu. Wokół zainfekowanej rany pojawia się obrzęk, zaczerwienienie, otaczające tkanki po dotyku wydają charakterystyczne trzeszczenie, dookoła rany występują pęcherze wypełnione posokowatym płynem (wysiękiem ropnym o charakterystycznym, odrażającym zapachu gnilnym) oraz gazem.

Objawy ogólne[edytuj | edytuj kod]

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

Zapobieganie[edytuj | edytuj kod]

Zgłaszanie się do chirurga z każdą zanieczyszczoną raną, szczególnie z ranami:

  • miażdżonymi;
  • zanieczyszczonymi ziemią;
  • zawierającymi ciało obce pochodzenia organicznego.

Wczesne oczyszczenie rany oraz usunięcie ciał obcych zmniejsza ryzyko zgorzeli gazowej.

Zgorzel miazgi zęba[edytuj | edytuj kod]

Ten typ zgorzeli jest wynikiem bakteryjnego zakażenia miazgi zęba. Zakażony ząb jest źródłem odogniskowych (zębopochodnych) zakażeń. Zgorzel może być następstwem martwicy zęba; jego charakterystyczną cechą jest gnilny zapach miazgi po trepanacji komory zęba.[2]

Leczenie[edytuj | edytuj kod]

Zgorzele roślinne[edytuj | edytuj kod]

Zgorzele roślinne to nekrozy prowadzące do zamierania całych organów.

Obumieranie kiełków przed wydostaniem się nad powierzchnię gleby – to zgorzel przedwschodowa.

Nekroza korzeni i części podliścieniowej oraz nekroza liści – organów nadziemnych – to zgorzel powschodowa (Fusarium, Pythium).

Antraknoza to zgorzel wywołana przez grzyby.

Przypisy

Star of life.svg Zapoznaj się z zastrzeżeniami dotyczącymi pojęć medycznych i pokrewnych w Wikipedii.