Alpenvereinseinteilung der Ostalpen

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacja, szukaj
Mapa Alp Wschodnich z granicami i numeracją grup górskich według AVE

     Nördliche Ostalpen

     Zentrale Ostalpen

     Südliche Ostalpen

     Westliche Ostalpen

Alpenvereinseinteilung der Ostalpen (AVE, podział Alp Wschodnich według Alpenverein) – opublikowana w 1984[1] klasyfikacja pasm górskich Alp Wschodnich, która wyróżnia 75 pasm górskich w tej części Alp, pogrupowanych w cztery dominujące jednostki. Została opracowana wspólnie przez kluby alpejskie z trzech państw: Österreichischer Alpenverein (Austria), Deutscher Alpenverein (Niemcy) i Alpenverein Südtirol (Włochy, zrzeszający niemiecko- i ladyńskojęzycznych mieszkańców Południowego Tyrolu).


Lista grup górskich Alp Wschodnich według AVE, 1984[edytuj]

Nr
AVE
Nazwa[a] Mapa Jednostki
dominujące
[b][c]
Państwo Najwyższy
szczyt
Wysokość
(m n.p.m.)
Zdjęcie
1 Las Bregencki;
Bregenzer Wald
Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Glatthorn 2134 Glatthorn (2134 m n.p.m.)
2 Alpy Algawskie;
Allgäuer Alpen
Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Germany Niemcy
Flag of Austria Austria
Großer Krottenkopf 2657 Großer  Krottenkopf (2657 m n.p.m.)
3a Lechquellengebirge Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Große Wildgrubenspitze 2753 Große Wildgrubenspitze  (2753 m n.p.m.)
3b Alpy Lechtalskie;
Lechtaler Alpen
Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Parseierspitze 3036 Parseierspitze (3036 m n.p.m.)
4 Wettersteingebirge und Mieminger Kette Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria
Flag of Germany Niemcy
Zugspitze
Hochplattig
2962
2768
Zugspitze (2962 m n.p.m.)
5 Karwendel Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria
Flag of Germany Niemcy
Birkkarspitze 2749 Birkkarspitze (2749  m n.p.m.)
6 Brandenberger Alpen (Rofangebirge) Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Hochiss 2299 Hochiss (2299 m n.p.m.)
7a Ammergauer Alpen Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Germany Niemcy
Flag of Austria Austria
Daniel 2340 Daniel (2340 m n.p.m.)
7b Bayerische Voralpen Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Germany Niemcy
Flag of Austria Austria
Krottenkopf 2086 Krottenkopf (2086 m n.p.m.)
8 Kaisergebirge Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Ellmauer Halt 2344 Ellmauer Halt (2344 m n.p.m.)
9 Leoganger und Loferer Steinberge Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Birnhorn
Großes Ochsenhorn
2634
2511
Birnhorn (2511 m n.p.m.)
10 Alpy Berchtesgadeńskie;
Berchtesgadener Alpen
Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria
Flag of Germany Niemcy
Hochkönig 2941 Hochkönig (2941 m n.p.m.)
11 Chiemgauer Alpen Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Germany Niemcy
Flag of Austria Austria
Sonntagshorn 1961 Sonntagshorn (1961  m n.p.m.)
12 Salzburger Schieferalpen Położenie Salzburger Schieferalpen na mapie Alp Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
lub Alpy Centralne
Flag of Austria Austria Hundstein 2117 Hundstein (2117 m n.p.m.)
13 Tennengebirge Położenie Tennengebirge na mapie Alp Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
(Alpy Salzburskie)
Flag of Austria Austria Raucheck 2430 Tennengebirge, po środku Raucheck (2430 m n.p.m.)
14 Dachstein Położenie Dachsteinu na mapie Alp Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
(Alpy Salzburskie)
Flag of Austria Austria Hoher Dachstein 2995 Hoher Dachstein (2995 m n.p.m.) na zdjęciu z samolotu
15 Totes Gebirge Położenie Totes Gebirge na mapie Alp Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
(Alpy Salzburskie)
Flag of Austria Austria Großer Priel 2515 Großer Priel (2515 m n.p.m.)
16 Alpy Ennstalskie;
Ennstaler Alpen
Położenie Alp Ennstalskich na mapie Alp Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Hochtor 2369 Hochtor (2369 m n.p.m.)
17a Salzkammergut-Berge Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Gamsfeld 2027 Gamsfeld (2027  m n.p.m.))
17b Oberösterreichische Voralpen Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Hoher Nock 1963 Hoher Nock (1963  m n.p.m.)
18 Hochschwabgruppe Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Hochschwab 2277 Hochschwab (2277 m n.p.m.)
19 Mürzsteger Alpen Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Hohe Veitsch 1981 Hohe Veitsch (1981  m n.p.m.)
20 Rax-Schneeberg-Gruppe Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Klosterwappen 2076 Schneeberg (2076  m n.p.m.)
21 Ybbstaler Alpen Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Hochstadl 1919 Hochstadl (1919 m n.p.m.)
22 Türnitzer Alpen Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Großer Sulzberg 1400 Großer Sulzberg  (1400 m n.p.m.)
23 Gutensteiner Alpen Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Reisalpe 1399 Reisalpe (1399 m n.p.m.)
24 Las Wiedeński;
Wienerwald
Nördliche Ostalpen
Północne Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Schöpfl 893 Schöpfl (893 m n.p.m.)
25 Rätikon Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Retyckie)
Flag of  Switzerland Szwajcaria
Flag  of Austria Austria
Flag  of Liechtenstein Liechtenstein
Schesaplana 2964 Schesaplana (2964 m n.p.m.)
26 Silvretta Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Retyckie)
Flag of  Switzerland Szwajcaria
Flag  of Austria Austria
Piz Linard 3411 Piz Linard (3411 m n.p.m.)
27 Samnaungruppe Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Retyckie)
Flag of Austria Austria
Flag of  Switzerland Szwajcaria
Muttler 3294 Muttler (3294 m n.p.m.)
28 Ferwallgruppe Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Retyckie)
Flag of Austria Austria Hoher Riffler 3168 Hoher  Riffler (3168 m n.p.m.)
29 Sesvennagruppe;
Alpi della Val Müstair
Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Retyckie)
Flag of  Switzerland Szwajcaria
Flag of  Italy Włochy
Flag of Austria Austria
Piz Sesvenna 3204 Piz Sesvenna (3204 m n.p.m.)
30 Alpy Ötztalskie;
Ötztaler Alpen; Alpi Venoste
Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Retyckie)
Flag of Austria Austria
Flag of Italy Włochy
Wildspitze 3768 Wildspitze (3768 m n.p.m.)
31 Stubaier Alpen Położenie Stubaier Alpen na mapie Alp Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Retyckie)
Flag of Austria Austria
Flag of Italy Włochy
Zuckerhütl 3507 Zuckerhütl (3507 m n.p.m.)
32 Sarntaler Alpen Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Retyckie)
Flag of Italy Włochy Hirzer 2781 Hirzer (2781 m, links)
33 Tuxer Alpen Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
Flag of Austria Austria Lizumer Reckner 2884 Lizumer Reckner (2884  m n.p.m.)
34 Alpy Kitzbühelskie;
Kitzbüheler Alpen
Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
Flag of Austria Austria Kreuzjoch 2558 Kreuzjoch (2558 m n.p.m.)
35 Alpy Zillertalskie;
Zillertaler Alpen; Alpi della Zillertal
Położenie Alp Zillertalskich na mapie Alp Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
Flag of Austria Austria
Flag of Italy Włochy
Hochfeiler 3510 Hochfeiler (3510 m n.p.m.)
36 Venedigergruppe;
Gruppo del Venediger
Położenie Venedigergruppe na mapie Alp Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Wysokie Taury)
Flag of Austria Austria
Flag of Italy Włochy
Großvenediger 3657 Großvenediger (3657 m n.p.m.)
37 Rieserfernergruppe;
Vedrette di Ries
Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Wysokie Taury)
Flag of Italy Włochy
Flag of Austria Austria
Hochgall 3436 Hochgall (3436 m n.p.m.)
38 Villgratner Berge;
Monti del Villgraten
Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Wysokie Taury)
Flag of Austria Austria
Flag of Italy Włochy
Weiße Spitze 2962 Weiße Spitze  (2962 m n.p.m., po lewej)
39 Granatspitzgruppe Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Wysokie Taury)
Flag of Austria Austria Großer Muntanitz 3232 Großer Muntanitz  (3232 m n.p.m.)
40 Glocknergruppe Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Wysokie Taury)
Flag of Austria Austria Großglockner 3798 Großglockner (3798  m n.p.m.)
41 Schobergruppe Położenie Schobergruppe na mapie Alp Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Wysokie Taury)
Flag of Austria Austria Petzeck 3283 Petzeck (3283 m n.p.m.)
42 Goldberggruppe Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Wysokie Taury)
Flag of Austria Austria Hocharn 3254 Hocharn (3254 m n.p.m.)
43 Kreuzeckgruppe Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Wysokie Taury)
Flag of Austria Austria Mölltaler Polinik 2784 Mölltaler Polinik (2784 m n.p.m.)
44 Ankogelgruppe Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Wysokie Taury)
Flag of Austria Austria Hochalmspitze 3360 Hochalmspitze (3360  m n.p.m.)
45a Radstädter Tauern Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Niskie Taury)
Flag of Austria Austria Weißeck 2711 Weißeck (2711 m n.p.m.)
45b Schladminger Tauern Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Niskie Taury)
Flag of Austria Austria Hochgolling 2862 Hochgolling (2862  m n.p.m.)
45c Rottenmanner und Wölzer Tauern Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Niskie Taury)
Flag of Austria Austria Rettlkirchspitze 2475 Rettlkirchspitze (2475 m n.p.m.)
45d Seckauer Tauern Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Niskie Taury)
Flag of Austria Austria Geierhaupt 2417 Geierhaupt (2417 m n.p.m.)
46a Alpy Gurktalskie;
Gurktaler Alpen[2]; Nockberge[3]
Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Noryckie)
Flag of Austria Austria Eisenhut 2441 Eisenhut (2441 m n.p.m.) ponad jeziorem Schwarzsee
46b Lavanttaler Alpen;
Labotniške Alpe
Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
(Alpy Noryckie)
Flag of Austria Austria
Flag of Slovenia Słowenia
Zirbitzkogel 2396 Zirbitzkogel (2396 m n.p.m.)
47 Randgebirge östlich der Mur Zentrale Ostalpen
Alpy Centralne
Flag of Austria Austria Stuhleck 1782 Summit cross on the  Stuhleck (1782 m n.p.m.)
48a Ortler-Alpen;
Gruppo Ortles-Cevedale
Südliche Ostalpen
(Alpy Retyckie)
Flag of Italy Włochy
Flag of  Switzerland Szwajcaria
Ortler 3905 Ortler (3905 m n.p.m.)
48b Gruppo Sobretta-Gavia
(Sobretta-Gavia-Gruppe)
Położenie Gruppo Sobretta-Gavia na mapie Alp Südliche Ostalpen
(Alpy Retyckie)
Flag of Italy Włochy Monte Sobretta 3296 Monte Sobretta (3296 m n.p.m.)
48c Nonsberggruppe;
Alpi della Val di Non
Südliche Ostalpen
(Alpy Retyckie)
Flag of Italy Włochy Laugenspitze 2434 Laugenspitze (2434 m n.p.m.)
49 Alpi dell'Adamello e della Presanella
(Adamello-Presanella-Alpen)
Südliche Ostalpen
(Alpy Retyckie)
Flag of Italy Włochy Cima Presanella 3556 Cima Presanella (3556 m n.p.m.)
50 Prealpi Gardesane
(Gardaseeberge)
Położenie Prealpi Gardesane na mapie Alp Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Italy Włochy Monte Cadria 2254
51 Dolomiti di Brenta
(Brenta-Gruppe)
Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
(Alpy Retyckie)
Flag of Italy Włochy Cima Tosa 3173 Cima Tosa (3173 m n.p.m.)
52 Dolomity
Dolomiti; Dolomiten
Położenie Dolomitów na mapie Alp Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Italy Włochy Marmolada 3343 Marmolata (3343 m n.p.m.)
53 Dolomiti di Fiemme;
Fleimstaler Alpen
Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Italy Włochy Cima d’Asta 2847 Cima d'Asta (2847 m n.p.m.)
54 Prealpi Vicentine
(Vizentiner Alpen)
Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Italy Włochy Cima Dodici 2336 Cima Dodici (2336 m n.p.m.)
55 do 1984 (Belluneser Alpen)[d]
56 Alpy Gailtalskie;
Gailtaler Alpen
Położenie Alp Gailtalskich na mapie Alp Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria Große Sandspitze 2770 Große Sandspitze  (2770  m n.p.m.)
57a Karnischer Hauptkamm;
Alpi Carniche
Położenie Karnischer Hauptkamm na mapie Alp Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria
Flag of Italy Włochy
Hohe Warte 2780 Hohe  Warte  (2780 m n.p.m.)
57b Prealpi Carniche
(Südliche Karnische Alpen)
Położenie Prealpi Carniche na mapie Alp Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Italy Włochy Cima dei Preti 2706 Cima dei Preti (2706  m n.p.m.)
58 Alpy Julijskie;
Julijske Alpe; Alpi Giulie
(Julische Alpen)
Położenie Alp Julijskich na mapie Alp Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Slovenia Słowenia
Flag of Italy Włochy
Triglav 2864 Triglav (2864 m n.p.m.)
59 Karawanki i Pohorje;
Caravanche; Karavánke, Pohorje
(Karawanken und Bachergebirge)
Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Austria Austria
Flag of Slovenia Słowenia
Flag of Italy Włochy
Hochstuhl
Črni Vrh
2237
1543
Hochstuhl (2237  m n.p.m.)
60 Alpy Kamnickie;
Steiner Alpen; Kamniško-Savinjske Alpe
Südliche Ostalpen
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Slovenia Słowenia
Flag of Austria Austria
Grintovec 2558 Grintovec (2558 m n.p.m.)
61 Obszary pozaalpejskie w Austrii[e]
62 Obszary pozaalpejskie w Niemczech[e]
63 Plessur-Alpen Westliche Ostalpen
(Alpy Retyckie)
Flag of  Switzerland Szwajcaria Aroser Rothorn 2980 Aroser Rothorn (2980 m n.p.m.)
64 Oberhalbsteiner Alpen (Platta-Gruppe);
Alpi del Platta
Westliche Ostalpen
(Alpy Retyckie)
Flag of  Switzerland Szwajcaria
Flag of  Italy Włochy
Piz Platta 3392 Piz Platta (3392 m n.p.m.)
65 Albula-Alpen Westliche Ostalpen
(Alpy Retyckie)
Flag of  Switzerland Szwajcaria Piz Kesch 3418 Piz Kesch (3418 m n.p.m.)
66 Bernina-Alpen[f]: Położenie Bernina-Alpen na mapie Alp Westliche Ostalpen
(Alpy Retyckie)
Flag of Italy Włochy
Flag of  Switzerland Szwajcaria
Piz Bernina 4049 Piz Bernina  (4049 m n.p.m.)
67 Livigno-Alpen;
Alpi di Livigno
Położenie Livigno-Alpen na mapie Alp Westliche Ostalpen
(Alpy Retyckie)
Flag of Italy Włochy
Flag of  Switzerland Szwajcaria
Cima de’ Piazzi 3439 Cima de’ Piazzi (3439 m n.p.m.)
68 Alpy Bergamskie;
Alpi Orobie; Alpi Bergamasche
(Bergamasker Alpen)
Westliche Ostalpen;
Południowe Alpy Wapienne
Flag of Italy Włochy Pizzo di Coca 3052 Pizzo di Coca (3052 m n.p.m.)
  1. W kolumnie nazwa (odpowiednią czcionką):
    • polski egzonim (za KSNG; o ile istnieje);
    • endonim(y);
    • ew. (nazwa niemiecka według AVE) – np. gdy pasmo leży w Słowenii lub Włoszech (poza Południowym Tyrolem), czyli poza obszarem niemieckojęzycznym, gdy niemiecka nazwa nie jest endonimem.
  2. W kolumnie jednostki dominujące (odpowiednią czcionką):
    • nazwa jednostki dominującej według podziału AVE;
    • nazwa jednostki dominującej dla pasma – zgodna z informacjami podawanymi w hasłach polskiej Wikipedii nt. poszczególnych łańcuchów górskich (zwykle za SummitPost.org lub/i Encyklopedią PWN);
    • (nazwa podgrupy jednostki dominującej obejmującej pasmo) – zgodna z informacjami podawanymi w hasłach polskiej Wikipedii nt. poszczególnych łańcuchów górskich (zwykle za SummitPost.org lub/i Encyklopedią PWN)
  3. Nie istnieje jeden oficjalny, uniwersalny podział Alp na grupy górskie używany we wszystkich krajach alpejskich, mimo podejmowanych prób stworzenia międzynarodowej klasyfikacji podgrup Alp (patrz np. SOIUSA). Podział Alp Wschodnich na cztery jednostki dominujące AVE (Nördliche Ostalpen, Zentrale Ostalpen, Südliche Ostalpen, Westliche Ostalpen) nie jest tożsamy z klasyfikacją, podawaną np. przez SummitPost.org, w której wymienia się trzy grupy nadrzędne (Północne Alpy Wapienne, Alpy Centralne, Południowe Alpy Wapienne).
  4. W 1984 zaklasyfikowane w części do Dolomitów (52) a w pozostałej części do Prealpi Carniche (Südliche Karnische Alpen) (57b).
  5. a b Numery obszarów, które nie zaliczają się do Alp Wschodnich. Deutscher Alpenverein i Österreichischer Alpenverein używały ich w przewodnikach turystycznych opisujących schroniska górskie.
  6. Włoski endonim: Alpi del Bernina.
  7. Włoski endonim: Massiccio del Bernina.
  8. Włoski endonim: Monti della Val Bregaglia.

Zobacz też[edytuj]

Przypisy

  1. Franz Graßler: Alpenvereinseinteilung der Ostalpen (AVE). DAV/ÖAV/AVS: Berg '84. Alpenvereinsjahrbuch. Band 108; 1984, s. 215–224.
  2. Endonim według KSNG: Nazewnictwo geograficzne świata. Zeszyt 12. Europa, Część II, s. 24, Komisja Standaryzacji Nazw Geograficznych poza Granicami Rzeczypospolitej Polskiej przy Głównym Geodecie Kraju, Warszawa, 2010. [dostęp 2014-05-14].
  3. Endonim według AVE: Alpenvereinseinteilung der Ostalpen (1984). [dostęp 2014-05-14].

Linki zewnętrzne[edytuj]